Mae Cyngor Sir Fynwy yn annog grwpiau busnes lleol, sefydliadau’r sector gwirfoddol a chymunedol a phrifysgolion/sefydliadau Addysg Uwch i wneud cais i Gronfa Llywodraeth newydd y DU sy’n cynnig gwerth £220miliwn i awdurdodau lleol ledled y DU ar gyfer 2021-22 yn unig. Mae Cronfa Adnewyddu Cymunedol y DU yn cynnig hyd at £3 miliwn i awdurdodau lleol unigol i gefnogi prosiectau cydweithredol, arloesol a fydd yn cyd-fynd â chynlluniau strategol hirdymor ar gyfer twf lleol, yn targedu pobl fwyaf anghenus ac yn cefnogi adnewyddu cymunedol.

Bydd angen i brosiectau fod yn beilot eu natur, a bydd y Gronfa yn darparu cyllid capasiti i helpu Sir Fynwy i baratoi ar gyfer cyflwyno Cronfa Ffyniant a Rennir y DU yn 2022.   Felly dylai prosiectau ddangos arloesedd drwy ddarparu gwasanaethau a chyflwyno dulliau darparu newydd a bydd angen eu cwblhau erbyn mis Mawrth 2022.

Mae’r cyngor yn gwahodd unrhyw un sydd â diddordeb yn y Gronfa newydd i ymuno â digwyddiad wedi’i ffrydio’n fyw ar ddydd Mawrth 27ain Ebrill am 4.30pm, pan fydd Cronfa Adnewyddu Cymunedol y DU yn cael ei hesbonio ymhellach a bydd cyfle i ofyn cwestiynau. I gofrestru ar gyfer y digwyddiad sy’n cael ei ffrydio’n fyw, dylai darpar ymgeiswyr gwblhau’r ffurflen fer ar wefan y cyngor.

Rhagwelir y bydd gan y Gronfa gyrhaeddiad eang ac y bydd o ddiddordeb i grwpiau busnes lleol, mudiadau’r sector gwirfoddol a chymunedol, Darparwyr Addysg Uwch a hyfforddiant sy’n dymuno cydweithio ar brosiectau peilot.  Mae’r Gronfa ar agor i geisiadau o ddydd Mercher 21ain Ebrill a bydd yn cau am 17:00 ar ddydd Gwener 14eg Mai.

Mae’r Gronfa wedi’i chynllunio i archwilio sut i fynd i’r afael â heriau lleol ac unigryw tra’n mynd i’r afael â phedair blaenoriaeth Buddsoddi’r DU:  Buddsoddi mewn sgiliau; Buddsoddi mewn busnesau lleol; Buddsoddi mewn cymunedau a lleoedd; Cefnogi pobl i gael gwaith. 

Buddsoddi mewn sgiliau – galluogi pobl i fanteisio ar gyfleoedd ac anghenion yn Sir Fynwy i ddiwallu anghenion yr economi werdd a digidol. Gall ceisiadau gynnwys hyfforddiant seiliedig ar waith, ailhyfforddi, uwchsgilio neu ailsgilio aelodau o’r gweithlu neu hyrwyddo sgiliau digidol.

Buddsoddi mewn busnesau lleol – cynyddu cyfle i bawb a chreu diwylliant arloesi drwy gydweithio rhwng addysg uwch a busnesau bach.   Ceisiadau i gefnogi entrepreneuriaid a busnesau i greu mwy o gyfleoedd gwaith i weithwyr presennol neu newydd, i ddatblygu eu potensial arloesi a chefnogi mesurau datgarboneiddio.

Buddsoddi mewn cymunedau a lle – bydd hyn yn ystyried cynigion prosiect i gyflawni prosiectau ynni net-sero a lleol; cyfleoedd i hyrwyddo adfywio a datblygu cymunedol a arweinir gan ddiwylliant; cefnogi’r sector preifat drwy gynyddu nifer yr ymwelwyr; gwella effeithlonrwydd a chydweithredu drwy gydgysylltu gwasanaethau cyhoeddus lleol i gynhyrchu gwell canlyniadau lleol; hyrwyddo cysylltedd gwledig a gwella hygyrchedd a chyfleoedd cymdeithasol, economaidd a diwylliannol i gymunedau gwledig, gan gynnwys seilwaith gwledig a gwyrdd.

Cefnogi pobl i ymgysylltu â gwasanaethau lleol – i’w cefnogi ar eu taith tuag at gyflogaeth drwy fynd i’r afael â rhwystrau lleol i ymgysylltu neu godi dyheadau i ddod o hyd i gyflogaeth gynaliadwy. Profi ymyriadau i wneud y mwyaf o effeithiolrwydd rhaglenni cyflogaeth sydd wedi’u hanelu at y rhai sydd bellaf o’r farchnad lafur.

Ceir rhagor o fanylion am y gronfa, i gofrestru ar gyfer y digwyddiad sy’n cael ei ffrydio’n fyw yma monmouthshire.gov.uk/cy/cronfa-adnewyddu-cymunedol-y-du/

Dug Caeredin 1921 – 2021

Gyda thristwch mawr y mae Ei Mawrhydi, Y Frenhines yn cyhoeddi marwolaeth ei gŵr annwyl, Ei Uchelder Brenhinol, Y Tywysog Philip, Dug Caeredin.

Bu farw Ei Uchelder Brenhinol yn heddychlon y bore yma yng Nghastell Windsor.

Gwneir cyhoeddiadau pellach maes o law.

Mae’r Teulu Brenhinol yn ymuno â phobl ledled y byd i alaru ar ei golled.

Dydd Gwener, 9fed Ebrill 2021

Mae Cyngor Sir Fynwy yn annog preswylwyr i fod yn wyliadwrus ar ôl derbyn adroddiadau am negeseuon e-bost diofyn sy’n cynnig ad-daliadau treth gyngor. Mae’n debyg bod y neges, sy’n honni ei bod yn dod o Gyllid a Thollau Ei Mawrhydi, yn dweud wrth ddeiliaid tai bod ganddynt ad-daliad sy’n weddill ac yn eu hannog i glicio ar ddolen. Hoffai tîm Refeniw Sir Fynwy gadarnhau nad yw’n ohebiaeth swyddogol gan y cyngor a dylai preswylwyr fod yn ofalus cyn rhoi unrhyw fanylion i drydydd parti.  Bu’n rhaid i’r cyngor gyhoeddi rhybuddion tebyg yn ddiweddar pan ddisgrifiodd trigolion dderbyn galwadau ffôn yn eu cynghori bod ganddynt hawl i gael ad-daliad ar eu bil treth gyngor. 

Os byddwch yn derbyn unrhyw ohebiaeth ynglŷn â’ch treth gyngor a’ch bod yn pryderu y gallai fod yn dwyllodrus, cysylltwch â Chanolfan Gyswllt y cyngor ar 01633 644644 neu drwy wasanaeth Fy Sir Fynwy ar ei wefan.

I gael cyngor am sgamiau a sut i’w hosgoi, mae Llinell Gymorth Defnyddwyr Cyngor ar Bopeth hefyd yn ffynhonnell wybodaeth ddefnyddiol.  Gallwch eu ffonio ar 08082 231 133 neu ymweld â https://www.citizensadvice.org.uk/cymraeg/Defnyddwyr/get-more-help/if-you-need-more-help/

Mae Amgueddfeydd Treftadaeth MonLife yn hapus i gyhoeddi lansiad eu gwefan casgliadau newydd sbon yn www.monlifecollections.co.uk/?lang=cy Mae’r wefan newydd yn darparu mynediad am ddim i chwilio cannoedd o gofnodion, gan alluogi defnyddwyr i ddarllen deunydd a gweld delweddau ar gyfer eitemau o fewn y casgliadau o bob rhan o Sir Fynwy. Bydd tîm yr Amgueddfeydd yn ychwanegu mwy at y wefan yn barhaus, felly maent yn argymell bod ymwelwyr â’r safle yn dod yn ôl yn aml i weld beth sy’n newydd.

  • Darganfyddwch wrthrychau hanesyddol, gweithiau celf, ffotograffau a dogfennau oll yng ngofal Treftadaeth MonLife.
  • Chwiliwch am bobl arbennig, archwiliwch leoedd nodedig, teithiwch drwy amser a darganfyddwch gasgliadau gwahanol.
  • Mae cannoedd o gofnodion Sir Fynwy eisoes ar ein chwiliad casgliadau.

Oherwydd pandemig parhaus y Coronafeirws, mae Treftadaeth MonLife wedi bod yn ymchwilio i ffyrdd newydd o arallgyfeirio rhwng mis Ionawr a mis Mawrth 2021. Gyda diolch i grant Cronfa Adfer Ddiwylliannol Llywodraeth Leol Llywodraeth Cymru, mae aelodau o dîm yr Amgueddfeydd wedi gallu canolbwyntio’u rôl er mwyn creu gwefan ar gyfer y casgliadau. Maent wedi gweithio ochr yn ochr ag Ymgynghorwyr Treftadaeth Ddigidol, Orangeleaf Systems Ltd i adeiladu gwefan bwrpasol. 

Dywedodd Lydia Wooles, o’r tîm prosiect Amgueddfeydd Ar-lein: “Fe wnaethon ni weithio’n galed o’r cychwyn cyntaf gyda’r prosiect, fel tîm rydyn ni wedi dysgu llawer mewn cyfnod byr. Dewiswyd cofnodion yn ofalus i roi blas i ddefnyddwyr o’r amrywiaeth eang o arteffactau a dogfennau sydd gennym.  Mae wedi bod yn brofiad mor werth chweil gweithio ar y prosiect hwn.”

Mae’r holl gofnodion ar y wefan yn ymwneud â stori Sir Fynwy ac yn cynnwys casgliad Nelson sydd o bwys cenedlaethol. O ddarganfyddiadau archeolegol, casgliadau gwisgoedd helaeth, i ffotograffau a chardiau post – mae rhywbeth at ddant pawb.

Ailgylchu a Gwastraff

Dydd Gwener y Groglith: Casgliadau fel arfer

Dydd Llun y Pasg: Dim Casgliadau

Bydd casgliadau o ddydd Mawrth 6ed Ebrill yn rhedeg un diwrnod yn hwyrach na’r arfer.

Mae rhagor o wybodaeth yma:

Gallwch wirio eich diwrnod casglu yma: Casgliadau Sbwriel Cartref

Calendr casglu: https://www.monmouthshire.gov.uk/app/uploads/2021/01/Refuse-Collection-Calendar-2021-CYM.pdf

Mae Canolfannau Ailgylchu ar agor fel arfer dros y Pasg.

Rhaid i chi archebu slot ymlaen llaw cyn i chi ymweld â’r Ganolfan Ailgylchu: https://www.monmouthshire.gov.uk/cy/ailgylchu-a-gwastraff/canolfannau-ailgylchu-gwastraff-cartref/

Bydd y Ganolfan Gyswllt yn cau ar ddydd Iau 01/04/2021 am 5pm a bydd ar gau:

  • Dydd Gwener y Groglith 2/4
  • Dydd Llun y Pasg 5/4
  • Dydd Mawrth y Pasg 6/4

A bydd yn ailagor ar ddydd Mercher 07/04 am 9am

Os yw eich galwad yn argyfwng, ffoniwch 0300 123 1055.

Am wybodaeth ychwanegol ewch i monmouthshire.gov.uk/cy, neu wasanaeth negeseua Facebook Cyngor Sir Fynwy, i ofyn cwestiwn i Monty ein Sgyrsfot. Gallwch hefyd ddefnyddio Fy Sir Fynwy i nodi ymholiadau neu godi ceisiadau am wasanaeth.

Os yw eich galwad yn ymwneud ag atgyweiriad gan Gymdeithas Tai Sir Fynwy, ffoniwch 0345 677 2277

Lansiwyd ymgyrch bosteri gan Gyngor Sir Fynwy a Heddlu Gwent i dynnu sylw at fesurau a gyflwynwyd er mwyn hyrwyddo negeseuon cadarnhaol am fynd â’ch sbwriel adref, gyrru’n ystyriol, a chadw lefelau sŵn i lawr mewn ystâd fasnachu boblogaidd yng Nghas-gwent.

Er mwyn atal sbwriel, gyrru ac ymddygiad gwrthgymdeithasol, mae perchnogion Parc Masnach Larkfield, Cas-gwent, wedi bod yn gweithio mewn partneriaeth â’r cyngor a’r heddlu i ymgysylltu â thrigolion lleol.  Mae hyn wedi cynnwys cynnal cystadleuaeth gydag Ysgol y Santes Fair yng Nghas-gwent i ddylunio posteri gyda negeseuon cadarnhaol, a fydd yn cael eu harddangos ar y safle.  Mae’r negeseuon allweddol yn cynnwys mynd â’ch sbwriel adref, cadw sŵn mor isel â phosibl a bod yn garedig wrth eich cymdogion. 

Dywedodd Paul Matthews, Prif Weithredwr Cyngor Sir Fynwy:  “Rydym wedi bod yn awyddus i ymgysylltu â’r gymuned leol.  Gan weithio gyda Heddlu Gwent a Pharc Masnach Larkfield, rydym yn gobeithio y bydd yr ymgyrch hon yn gwneud pobl yn fwy ymwybodol bod unrhyw ymddygiad gwrthgymdeithasol yn cael effaith ar gymdogaethau.  Mae’r posteri’n rhan allweddol o’r neges gadarnhaol hon.  Mae’r plant wedi cynhyrchu gwaith dychmygus a chreadigol ac mae eu holl ymdrechion yn cael eu gwerthfawrogi’n fawr.”

Dywedodd llefarydd ar ran Heddlu Gwent:  “Mae Parc Masnach Larkfield yn agos at dai, felly byddai unrhyw ymddygiad gwrthgymdeithasol yn effeithio’n uniongyrchol ar breswylwyr.  Rydym yn falch o weld y gymuned yn dod at ei gilydd i’n helpu gyda hyn.  Mae’r posteri a gynlluniwyd gan y plant ysgol yn wych, a byddant yn helpu i godi ymwybyddiaeth a gyrru’r negeseuon adref.”

Dywedodd Julian Bladen o Bladen Commercial Property Consultants, sy’n rheoli Parc Masnach Larkfield:  “Rydym am ganmol yr ymdrech a roddwyd i mewn i’r posteri gan blant Ysgol y Santes Fair ac roedd yn benderfyniad anodd i ddewis enillydd. Mae’n wych gweld ymwybyddiaeth y plant o ran sbwriel a sŵn, i barchu perchnogion eiddo cyfagos.”

Mae’r ceisiadau buddugol bellach wedi’u dewis ac mae’r plant wedi derbyn wyau Pasg dathlu a roddwyd gan Julian Bladen, rheolwr Parc Masnach Larkfield, fel diolch am eu gwaith caled.

Bydd Cyngor Sir Fynwy yn agor ei wasanaeth llyfrgell i’r cyhoedd o ddydd Llun 29 Mawrth, ond bydd rhai cyfyngiadau’n parhau am o leiaf bythefnos.  Bydd yr ardaloedd llyfrgell ym mhob un o chwe hyb cymunedol y cyngor i ddechrau yn agor ar eu diwrnodau Cais a Chasglu cyfredol:

  • Y Fenni – dydd Mawrth a dydd Iau (10am i 1pm a 2pm i 4pm)
  • Cil-y-coed – dydd Iau a dydd Gwener (9am i 10am a 3pm i 4pm)
  • Cas-gwent – dydd Llun a dydd Mawrth (10am i 4pm)
  • Gilwern – dydd Llun (10am i 12.30pm)
  • Trefynwy – dydd Mawrth (10.30am i 12.30pm a 2.30pm i 6.00pm), dydd Gwener (10.30am i 12.30pm a 2pm i 3.30pm) a dydd Sadwrn (9am i 12.30pm)
  • Brynbuga – dydd Mercher (9am i 5pm) a dydd Sadwrn (9.30am i 12.30pm)

Ni fydd cyfrifiaduron mynediad cyhoeddus ar gael yn ystod y cyfnod hwn ac efallai y bydd angen ciwio ar adegau prysur er mwyn cadw pellter cymdeithasol y tu mewn i’r adeilad.

Bwriedir ailagor yn llawn o 12 Ebrill, ond bydd rhai amrywiadau bach yn parhau o gymharu â’r amseroedd cyn y cyfyngiadau cloi . Er enghraifft, bydd hybiau Cas-gwent a Chil-y-coed yn aros ar gau drwy’r dydd ar ddydd Mercher; bydd Trefynwy a’r Fenni yn parhau i fod ar gau rhwng 1pm a 2pm. Ni fydd agor yn hwyr yn y nos yn ailddechrau yn y Fenni yn ystod wythnosau agor cychwynnol. Bydd amseroedd agor yn parhau i gael eu hadolygu.

Wrth i ailagor y gwasanaeth llyfrgelloedd rhoi cyfle i breswylwyr bori’n gorfforol drwy lyfrau, mae’r cyfleuster Cais a Chasglu wedi bod yn boblogaidd a bydd yn parhau i fod ar gael drwy’r ap Fy Ngwasanaethau Cyngor. Bydd slotiau archebu ar gyfer cyfrifiaduron mynediad cyhoeddus hefyd ar gael cyn 12 Ebrill.

Dywedodd llefarydd ar ran y cyngor:  “Wrth i nifer y brechiadau godi a bod cyfyngiadau’n cael eu lleddfu, rydym yn falch iawn o allu croesawu pobl yn ôl y tu mewn i’n hybiau cymunedol i ddefnyddio’r gwasanaeth llyfrgell.  Fodd bynnag, nid yw’r cam hwn heb ei heriau, mae angen llawer o waith paratoi er mwyn i ni fod yn barod ac felly bydd y gwasanaeth yn gweithredu ar lai o oriau am y pythefnos cyntaf. Yn ogystal, byddwn yn mynnu o hyd bod staff, cwsmeriaid a dysgwyr yn defnyddio mygydau wyneb a diheintydd dwylo yn ogystal â chadw at ymbellhau cymdeithasol.”

https://www.monmouthshire.gov.uk/cy/hybiau-cymunedol-sir-fynwy/

Freepik.com

Disgwylir llanw uchel. Byddwn yn cadw golwg ar y sefyllfa ac, os oes angen, byddwn yn trefnu cau’r A466 drwy Dyndyrn am gyfnodau byr ar y dyddiadau ac amserau dilynol:

Dydd Mawrth 30th Mawrth 2021 Rhwng 09:45 – 10:15 (oddeutu)

Dydd Mercher 31st Mawrth 2021 Rhwng 10:30 – 11:00 (oddeutu)

Bydd y pwyntiau cau fel sy’n dilyn:

Cau Pen Gogleddol: Cyffordd Heol Tryleg

Cau Pen Deheuol: Cyffordd Royal George

Amcangyfrif yw amserau cau’r ffordd yn seiliedig ar yr amserau llanw a ragwelir. Bydd Cyfoeth Naturiol Cymru yn monitro’r sefyllfa ac yn cyhoeddi Rhybuddion Llifogydd fel sydd angen. Dim ond dros dro y caiff ffyrdd eu cau a dim ond pan fo’r dŵr llanw yn llifo ar y briffordd. Bydd y ffordd yn ailagor cyn gynted ag mae’r dŵr wedi cilio o’r briffordd.

Diwrnod Cenedlaethol o Fyfyrdod

Yn gynharach heddiw ymunodd y cyngor yn y munud cenedlaethol o dawelwch. I weld y recordiad, cliciwch yma:

Ddydd Mawrth 23 Mawrth – Diwrnod Cenedlaethol Myfyrdod – bydd Cyngor Sir Fynwy ymysg y sefydliadau ac unigolyn hynny fydd yn oedi i fyfyrio a chofio pawb a fu farw dros y flwyddyn ddiwethaf, yn cynnwys y rhai a gollwyd i bandemig COVID-19. Caiff coed a gyflwynwyd er cof amdanynt eu plannu ar safle picnic Hen Orsaf Tyndyrn a’i bencadlys yn Neuadd y Sir, Brynbuga.

Gwahoddwyd staff y cyngor hefyd i gymryd rhan mewn seremoni fer a gaiff ei ffrydio yn fyw gyda munud o dawelwch ganol-dydd ar 23 Mawrth.

Yn y Fenni, bydd y cyngor yn dangos golau melyn ar Neuadd y Farchnad yn y dref gyda’r nos ar 23 Mawrth, gan ymuno ag adeiladau pwysig eraill ledled Cymru – cynllun a sefydlwyd gan grŵp Teuluoedd Covid-19 Cymru. Mae aelodau yn annog pobl ar draws y wlad i ‘oleuo Cymru i gofio’.

Dywedodd y Cynghorydd Sheila Woodhouse: “Ar yr adeg hon o fyfyrdod cenedlaethol, rydym yn meddwl am y rhai a gollodd anwyliaid – aelodau o deuluoedd a chyfeillion y mae eu habsenoldeb wedi cyffwrdd yn ddwfn â phob un ohonom. Fel Cadeirydd Cyngor Sir Fynwy, hoffwn ddiolch i bawb ohonoch am y rhan a fu gennych wrth gadw eich teuluoedd a’ch cymunedau’n ddiogel yn ystod y dyddiau anodd yma.”

Gall preswylwyr Sir Fynwy ymweld â’r coed yn yr Hen Orsaf cyn gynted ag y bydd cyfyngiadau’r cyfnod clo yn caniatáu hynny. Caiff fideo o gyflwyno’r coed ei rannu ar wefan y cyngor a’i sianeli cyfryngau cymdeithasol ar Facebook a Twitter ar ôl y munud cenedlaethol o dawelwch ganol-dydd ar ddydd Mawrth 23 Mawrth.

Dywedodd y Cynghorydd Sheila Woodhouse

Yn dilyn y newyddion diweddar am ailagor trefi’n raddol, gyda disgwyl i fanwerthu nad yw’n hanfodol ailagor o 12fed Ebrill, mae Cyngor Sir Fynwy wedi ailddatgan ei ymrwymiad i gefnogi busnesau yn y sir a’i fwriad i barhau i ofyn i Lywodraeth Cymru i edrych ar ffyrdd o helpu’r busnesau hynny sydd wedi disgyn drwy’r bylchau yn y cynlluniau ariannu.

Yng nghyfarfod y Fforwm Cadernid Busnes, a gynhaliwyd ar 17eg Mawrth, a fynychwyd gan gynrychiolwyr busnesau a grwpiau busnes ar draws y sir, y Cynghorydd Bob Greenland, a swyddogion o fewn tîm cymorth busnes y cyngor ac Ymwelwch â Sir Fynwy, y cais oedd am fwy o gefnogaeth gan Lywodraeth Cymru. Mynegodd busnesau yn y cyfarfod rwystredigaeth a phryder bod y meini prawf presennol ar gyfer y grantiau presennol yn eithrio gormod y mae angen help arnynt yn daer.

Dywedodd y Cynghorydd Bob Greenland, Dirprwy Arweinydd Cyngor Sir Fynwy ac Aelod Cabinet dros Fenter: “Rydym yn ddiolchgar am yr arian sydd wedi dod oddi wrth San Steffan a Llywodraeth Cymru i helpu busnesau – swm digynsail – sydd wedi helpu llawer o fusnesau. Yn Sir Fynwy, rydym wedi trosglwyddo £40 miliwn mewn cymorth busnes ers dechrau’r pandemig.

“Fodd bynnag, yn anffodus, mae’r cynlluniau y mae Llywodraeth Cymru wedi’u cyflwyno wedi methu â chefnogi miloedd o fusnesau cyfreithlon ledled Cymru sydd wedi syrthio drwy’r bylchau, oherwydd rheolau y maent wedi’u cyflwyno ar gyfer y cynlluniau hyn.  Mae’r ddau Gynghorydd Peter Fox, Arweinydd Cyngor Sir Fynwy, a fi wedi bod yn pwyso ar Lywodraeth Cymru dros y mater hwn dro ar ôl tro.  Er hynny, teimlwn nad ydym wedi cael gwrandawiad”.

“Nid yw’r cynnig presennol o grantiau yn helpu’r rhai sydd wedi methu meini prawf penodol – fel yr angen i fod wedi bod wrthi’n masnachu hyd at 4ydd Rhagfyr 2020, neu, yn achos llety hunanarlwyo, i fod wedi bod yn masnachu am ddwy flynedd. Mae llawer o sefydliadau newydd wedi’u heithrio rhag cymorth y mae mawr ei angen, fel y mae llawer o bobl hunangyflogedig.  Mae anghenion y busnesau hyn – sy’n cyfrannu cymaint at economi, enw da ac apêl y sir – yn haeddu cael eu diwallu a dylid eu diwallu.

“Rwy’n credu bod angen cynllun arnom sy’n cael ei weinyddu gan y cyngor, oherwydd gallwn ni weld ble mae’r bylchau yn y cynlluniau hyn, gallwn ni weld y busnesau sy’n mynd i’r wal oherwydd eu bod wedi syrthio drwy’r bylchau. Rwy’n teimlo bod yn rhaid i ni siarad ar ran y busnesau hynny sydd wedi cael eu hanghofio,” meddai’r Cynghorydd.  Greenland.

“Yn ogystal, rydym wedi clywed gan fusnesau sydd angen mwy o wybodaeth a rhybudd o flaen llaw, er mwyn paratoi ar gyfer ailagor. Nid yw dau ddiwrnod o rybudd, i lawer, yn ddigon.  Hoffem weld manwerthu nad yw’n hanfodol yn cael agor pan all archfarchnadoedd werthu nwyddau nad ydynt yn hanfodol.  Rydym yn clywed am yr angen am gysondeb neges ac am integreiddio negeseuon yn well rhwng Cymru a Lloegr.  Mewn sir yng Nghymru fel Sir Fynwy, sydd ar y ffin â Lloegr, mae’r gwahaniaeth yn achosi dryswch ac mewn llawer o achosion fel ailagor lletygarwch, rhoi busnesau Cymru dan anfantais.”

Yn y cyfarfod diweddar, cadarnhaodd y cyngor y byddai hefyd yn parhau i hyrwyddo busnesau wrth iddynt baratoi i ailagor drwy ymgyrch newydd Siopa Lleol y Gwanwyn. Trafodwyd hefyd y gwaith y mae Ymwelwch â Sir Fynwy wedi bod yn ei wneud i gadw Sir Fynwy ar flaen meddyliau pobl ymhellach i ffwrdd – gan arddangos y lleoliadau gwych, busnesau arloesol, a chynnyrch o safon yn ei hymgyrch Bwydlun Sir Fynwy yn ddiweddar.

Wrth i obeithion gael eu codi ar gyfer codi’r cyfyngiadau Aros yn Lleol ac aros dros nos mewn llety hunangynhwysol i ymwelwyr ar gyfer trigolion Cymru o 27ain Mawrth, mae www.visitmonmouthshire.com/cymraeg/ yn hyrwyddo twristiaeth ddiogel a chyfrifol ac ystod eang o brofiadau awyr agored, gan gynnwys teithiau cerdded. Mae cyfres o ymweliadau â’r wasg a dylanwadwyr hefyd yn cael eu trefnu ar gyfer hwyrach yn y flwyddyn i godi proffil Sir Fynwy fel Prifddinas Bwyd Cymru a’r ystod eang o brofiadau bwyd a diod o ansawdd uchel sydd ar gael.

Mae manylion y cymorth busnes, y cyngor a’r canllawiau diweddaraf cyfredol i’w gweld ar wefan y cyngor: www.monmouthshire.gov.uk/cy/cyngor-i-fusnesau/ sy’n cael ei ddiweddaru’n rheolaidd.

Mae partneriaeth rhwng grŵp manwerthu Euro Garages UK a Chyngor Sir Fynwy wedi arwain at well amgylchedd yn dilyn sesiwn casglu sbwriel ar ffordd leol yn agos at orsaf wasanaeth ar yr A449 ger Rhaglan.

Roedd rheolwyr Euro Garages UK Trefynwy – sy’n rhedeg yr orsaf wasanaeth – yn bryderus iawn am faint o sbwriel oedd ar hen gefnffordd Rhaglan i Drefynwy a gwnaethant gysylltu â’r cyngor i wneud cais i reoli traffig er mwyn diogelu casglwyr sbwriel yn gweithio ar y ffordd brysur. Gan weithio mewn tywydd gwlyb a gwyntog, mewn dim o dro roedd y tîm o ddeg casglwr sbwriel a chwech o staff cymorth wedi casglu 16 sachaid o gynnyrch gwastraff yn ogystal â rhannau o geir ac eitemau mawr eraill. Darparodd y cyngor ddau yrrwr fan, dau reolydd traffig a saith casglwr sbwriel i ychwanegu at weithlu Euro Garages.

Roedd y sbwriel yn cynnwys caeadau a chaeadau diodydd, pecynnau, poteli plastig a gwydr, caniau, llenni o ddefnydd lapio plastig a menig plastig untro. Roedd y rhan fwyaf yn agos at ardal lle mae defaid ac wyn yn pori, gan achosi risg i anifeiliaid fferm, yn arbennig anifeiliaid ifanc chwilfrydig.

Dywedodd y Cynghorydd Jane Pratt, aelod cabinet gyda chyfrifoldeb am wastraff ac ailgylchu: “Roeddem yn falch iawn i gydweithio gyda Euro Garages UK i glirio cymaint o sbwriel ac mae hyn yn enghraifft ardderchog o weithio tîm gyda busnes lleol – rhywbeth yr hoffwn ei ymchwilio pellach.

“Mae faint o sbwriel a welaf ar ymyl ein ffyrdd yn ofnadwy. Mae mor rhwydd rhoi eitem yn y bin, ond mae’n cymryd llawer iawn o ymdrech i’w chlirio o ochr y ffordd. Mae’n drist gweld wyn bach yn prancio mewn caeau gyda sbwriel yn difetha’r gwrychoedd. Mae angen i bawb chwarae eu rhan wrth gadw Sir Fynwy yn hardd yn ogystal ag osgoi niwed i anifeiliaid fferm a bywyd gwyllt a achosir gan wastraff wedi ei daflu.”

Ychwanegodd Sonia Murphy, rheolwr safle Trefynwy Euro Garages UK: “Mae’n rhwystredig gweld cymaint o sbwriel ar hyd y ffordd. Rydym yn gweitho’n galed i gadw ein safle yn rhydd o sbwriel; rydym yn rhoi digon o finiau i gwsmeriaid ac ar fin gosod mwy. Rydym yn ystyried y ffordd orau i orfodi’r gyfraith ar sbwriel ar ein safleoedd gan fod yn rhaid i ni gau ffyrdd dynesu ar gyfnodau tawel er mwyn casglu sbwriel wrth ochr allfannau’r safle.”

Mae Cyngor Sir Fynwy wedi sicrhau grant gan Lywodraeth Cymru ar gyfer amrywiaeth o brosiectau fydd yn cyfrannu tuag at gyflawni ei gynllun gweithredu ar yr argyfwng hinsawdd a helpu i ostwng allyriadau carbon. Mae’r grant, sy’n werth £626,000, yn cefnogi gwaith Llywodraeth Cymru i symud tuag at economi gylchol lle caiff gwastraff ei osgoi gydag eitemau’n parhau’n hyfyw cyhyd ag sydd modd. Fel mesur pwysig yn yr ymgyrch i atal newid hinsawdd, mae Llywodraeth Cymru yn gobeithio y bydd y cyllid yn helpu i ddatblygu llawer o gyfleoedd swydd newydd wrth symud at economi carbon isel yng Nghymru.

Bydd y grant hefyd yn rhoi cefnogaeth amserol i ganol trefi’r sir wrth i Lywodraeth Cymru geisio cefnogaeth i gynlluniau yn hyrwyddo cymunedau cydlynol drwy gynlluniau atgyweirio ac ailddefnyddio. Mae’r rhain yn rhoi cyfleoedd ar gyfer ymyriadau tebyg i hybiau cymunedol yn cynnig caffes atgyweirio – lle mae gwirfoddolwyr yn atgyweirio dyfeisiau trydanol a mecanyddol cartrefi, cyfrifiaduron, beiciau, dillad ac eitemau eraill i ostwng gwastraff, cynnal sgiliau atgyweirio a chryfhau strwythurau cymdeithasol – neu siopau dim gwastraff, sy’n osgoi pob deunydd pecyn diangen.

Bydd y cyllid yn sicrhau’r prosiectau dilynol yn Sir Fynwy:

Bydd y cyngor yn anelu i ddatblygu rhwydwaith Llyfrgell Pethau i sefydlu safleoedd lle gall pobl fenthyca eitemau maent eu hangen ond nad ydynt yn berchen arnynt, cyfrannu eitemau y maent yn berchen arnynt ond nad ydynt eu hangen, a man lle mae pobl yn cwrdd i rannu gwybodaeth a sgiliau. Caiff hyn ei sefydlu mewn partneriaeth gyda Benthyg Cymru, sefydliad a gaiff ei redeg gan sefydlwyr Llyfrgell Pethau cyntaf Cymru, i gefnogi cymunedau i sefydlu eu cyfleusterau benthyca eu hunain. Bydd Benthyg Cymru yn goruchwylio caffael eitemau a chynnal cofnodion.

Caiff hyb atgyweirio ac ailddefnyddio Cil-y-coed ei leoli yng nghanol y dref gan gynnal amrywiaeth o weithgareddau megis sied dynion, ailgylchu plastig, llyfrgell pethau a chaffe atgyweirio ac ailddefnyddio.

Mae Canolfan Bridges Trefynwy eisoes yn gartref i lawer o weithgareddau cymunedol a bydd ei brosiect Oergell Gymunedol yn datblygu’r safle ymhellach gydag adeilad integredig ar gyfer caffe atgyweirio ac ailddefnyddio a llyfrgell pethau.

Bydd Canolfan Gymunedol y Fenni yn manteisio ymhellach o ofod storio bwyd ar gyfer ei chegin gymunedol gan ailwampio’r ardal lle mae’r caffe atgyweirio ar hyn o bryd a lle bydd y llyfrgell pethau arfaethedig.

Bydd Monmouthshire Upcycle yng Nghas-gwent yn cynnal llyfrgell pethau, fydd hefyd yn cynnwys beiciau trydan y gellir eu benthyca.

Bydd ardaloedd storio a chyfleusterau ychwanegol yn y siopau ailddefnyddio yng nghanolfannau gwastraff cartrefi y cyngor yn Llan-ffwyst a Five Lanes (sy’n gwerthu eitemau domestig defnyddiol a defnyddiol a gafodd eu hachub o sgipiau neu eu rhoi). Defnyddir y rhain i brosesu pren, paent, eitemau trydanol, rhannau o feiciau ac eitemau eraill i’w hailgylchu yng nghaffes atgyweirio a siediau dynion y sir. Yn ychwanegol, bydd y cyllid grant yn cyfrannu at staff ychwanegol i weithredu’r siopau, hyfforddiant a chyfleoedd gwirfoddoli a phrynu tair fan i gludo eitemau.

Yn ogystal â’i bartneriaeth gyda Benthyg Cymru, bydd y cyngor yn gweithio’n agos gyda chwmni budd cymunedol Repair Café Wales i sefydlu caffes atgyweirio newydd ar draws y sir, yn ogystal â datblygu’r rhai presennol yn y Fenni a Threfynwy.

Dywedodd y Cynghorydd Jane Pratt, aelod cabinet Sir Fynwy gyda chyfrifoldeb am ailgylchu: “Mae ein partneriaeth gyda Benthyg Cymru a Repair Café Wales dros y deuddeg mis nesaf yn argoeli bod yn gynllun cyffrous. Bydd yn ein llywio wrth symud y sir at economi gylchol lle gwnawn y gorau oll o’n hadnoddau ac osgoi gwastraff er budd ein cymunedau”.

Meddai Cerys Jones, cyd-sefydlydd Repair Café Wales: “Daethom i wybod gyntaf am y mudiad caffes atgyweirio ar ôl darllen am y cynllun cyntaf yn yr Iseldiroedd ddegawd yn ôl a phenderfynu sefydlu un yng Nghaerdydd. Mae’r digwyddiadau eu hunain yn syml iawn eto mae’r manteision i’r gymuned leol yn enfawr – gostwng gwastraff, cynyddu sgiliau, gwella iechyd a llesiant, lleihau unigrwydd ac arwahanrwydd – mae’r rhestr yn faith! Ers sefydlu ein caffe atgyweirio cyntaf yn 2017, rydym nawr wedi helpu 39 o gymunedau eraill i wneud yr un peth yn eu hardaloedd lleol. Rydym mor falch fod cynlluniau atgyweirio ac ailddefnyddio i’r sir gyfan fel hwn yn Sir Fynwy yn cael eu cefnogi i sefydlu prosiectau sy’n cryfhau cymunedau ar draws Cymru.”

Yn ôl Phoebe Brown, Cyfarwyddwr Bwrdd Caffe Atgyweirio Cymru: “Rydym yn falch iawn i gymryd rhan yn y prosiect hwn i helpu ychwanegu at y ddau gaffe atgyweirio gwych sydd gennym eisoes yn Sir Fynwy. Mae ein twf fel sefydliad a’r cynnydd mewn cefnogaeth ar gyfer y prosiectau hyn yn adlewyrchu’r pryder cyhoeddus cynyddol am yr argyfwng hinsawdd ac yn arwydd cadarnhaol fod cymhellaint ymysg ein cymdeithas i ddod ynghyd a chymryd camau ymarferol tuag at ddatrysiad.”

Dywedodd Becky Harford, cyd-sefydlydd Benthyg Cymru: “Cefais y syniad am y Llyfrgell Pethau pan oeddwn newydd symud i dŷ newydd gyda gardd fawr ond yn methu fforddio prynu peiriant torri gwair. Doeddwn i ddim yn adnabod neb yn lleol i fenthyca un a doeddwn i ddim yn medru gyrru i fenthyca un gan gyfeillion ymhellach bant. Gwelais y syniad o lyfrgelloedd offer a phan sylweddolais nad oedd un yng Nghaerdydd, penderfynais sefydlu un fy hun. Mae manteision llyfrgelloedd pethau yn ddiddiwedd – rhoi cyfleoedd i rannu adnoddau gwerthfawr a chreu cysylltiadau gyda phobl yn eich cymuned.”

Ychwanegodd Ella Smilllie, cyd-sefydlydd Benthyg Cymru: “Bydd y prosiect yn arddangos ymrwymiad Cymru i’r economi gylchol, ac rydym yn hynod falch i weithio gyda Chyngor Sir Fynwy i wneud benthyca’n well na phrynu ar gyfer pobl leol.”

Mae’r cyngor wedi rhoi cyfle i breswylwyr fynegi barn ar lyfrgelloedd pethau a chaffes atgyweirio gyda holiadur byr a byddent yn croesawu eu sylwadau:

https://bit.ly/3vhBDBY

I gael mwy o wybodaeth cysylltwch â Carl Touhig, Rheolwr Strategaeth Ailgylchu Sir Fynwy –  CarlTouhig@monmouthshire.gov.uk

Heddiw (11 Mawrth 2021), mae Cyngor Sir Fynwy wedi pennu cyllideb ar gyfer y flwyddyn ariannol sydd i ddod.  Nid yw hyn byth yn broses hawdd. Y flwyddyn i ddod bydd ein mwyaf heriol wrth i ni weithio gyda chymunedau i lywio ffordd ymlaen yn sgil blwyddyn o drasiedi fawr.  Bydd y Cyngor yn blaenoriaethu ei wariant ar faterion a fydd yn helpu pobl i fyw eu bywydau yn y ffordd y maent yn dewis.  Byddwn yn diogelu gwasanaethau i’r rhai mwyaf agored i niwed, yn sicrhau bod ysgolion mewn sefyllfa dda i gefnogi eu dysgwyr wrth iddynt ddychwelyd i’r ysgol, a sicrhau y gellir bodloni’r galw cynyddol mewn gofal cymdeithasol i oedolion a’r gwasanaethau i blant. Mae’r gyllideb yn ailymrwymo’r cyngor i agenda sy’n canolbwyntio ar leihau anghydraddoldeb o fewn ein cymunedau a rhyngddynt.  Wrth i ni adael camau presennol y pandemig, byddwn yn parhau’n wyliadwrus ac yn barod i ymateb pe bai amgylchiadau’n cymryd tro er gwaeth eto.   

Yn dilyn adborth gan breswylwyr ar gynigion cychwynnol a gyhoeddwyd ar 20fed Ionawr 2021, ac a gasglwyd dros y cyfnod ymgynghori llawn, mae’r cyngor wedi diwygio ei gynigion ac mae’r rheini wedi’u cadarnhau heddiw.

Dywedodd y Cynghorydd Phil Murphy, yr Aelod Cabinet dros Adnoddau:  “Hoffwn ddiolch i bob preswylydd sydd wedi rhannu eu hadborth gyda ni.  Rydym wedi gwrando arnoch. Mae’r newidiadau dilynol i’r gyllideb yn seiliedig ar yr hyn rydych wedi’i ddweud wrthym sy’n bwysig i chi.  Yn benodol, eich pryderon y gallai’r cynnydd arfaethedig o 4.95% yn y dreth gyngor effeithio ar y rhai sydd fwyaf difreintiedig yn ariannol oherwydd y pandemig COVID-19 ac oherwydd y cyfnodau cloi sydd wedi mynd law yn llaw â hynny. O ganlyniad, gallaf gadarnhau y bydd cynnydd y dreth gyngor yn y flwyddyn i ddod yn gostwng i 3.89%. Newid, gwella ac addasu ein gwasanaethau, yn hytrach na’u cau, yw ein dull o weithredu o hyd. Mae’r gyllideb hon yn dangos uchelgais i’r sir yn wyneb yr amseroedd mwyaf heriol.”

Dyma rai o’r buddsoddiadau mawr y cytunwyd arnynt gan y cyngor heddiw:

  • Diogelu ysgolion drwy ariannu’n llawn yr holl gynnydd cyflog a phensiwn
  • Cydnabod pwysau gofal cymdeithasol; yn bennaf o amgylch ein poblogaeth sy’n heneiddio, oedolion sydd ag anableddau a nifer cynyddol o blant sy’n derbyn gofal
  • Cydnabod pwysau a arweinir gan alw o ran plant sydd ag anghenion dysgu ychwanegol
  • I gadw at bob dyfarniad cyflog cenedlaethol a pharhau â’i sefyllfa i bennu isafswm cyflog yn unol â’r Cyflog Byw, a bennwyd gan y Sefydliad Cyflog Byw, ac mae hynny hefyd yn berthnasol i rolau prentisiaeth o fewn y cyngor.
  • Cynyddu’r buddsoddiad mewn cynlluniau lliniaru llifogydd dros y flwyddyn nesaf a’r tymor canolig.
  • Creu cyllid cyfalaf o £1m i gefnogi ceisiadau grant sy’n gofyn am gyfraniad gan y cyngor, yn fwyaf nodedig mewn perthynas â cheisiadau Teithio Llesol sylweddol sydd wedi’u cyflwyno’n ddiweddar i Lywodraeth Cymru
  • Gwario £0.8 miliwn ychwanegol ar gynlluniau cynnal a chadw priffyrdd.
  • Parhau i weithio ar ysgol 3-18 oed newydd yn y Fenni.
  • Darparu cartref preswyl newydd i Severn View.
  • Bwrw ymlaen â gwaith dichonoldeb ar seilwaith trafnidiaeth newydd yng Nghas-gwent ac o’i amgylch.
  • Parhau â chynlluniau i adfywio canol Cil-y-coed.

Aeth y Cynghorydd Murphy ymlaen i ddweud:  “Mae amrywiaeth o newidiadau i wasanaethau a lleihau costau eisoes wedi digwydd yn y flwyddyn ariannol gyfredol, gan gynnwys cau Ysgol Tŷ Mounton, er bod y gwasanaethau’n parhau mewn mannau eraill, cau Canolfan Gwastraff y Cartref ac Ailgylchu Brynbuga a chynnydd yn y taliadau am gasglu gwastraff gardd.”

Dywedodd y Cynghorydd Peter Fox, Arweinydd Cyngor Sir Fynwy: “Mae’r setliad terfynol gan Lywodraeth Cymru yn well nag yr oeddem yn disgwyl i ddechrau, ond nid yw’n gwneud iawn am y pwysau sylweddol ar wasanaethau y mae’r cyngor yn parhau i’w hwynebu. Mae’r rhagolygon tymor canolig yn ansicr a disgwyliwn i Lywodraeth Cymru barhau i ddarparu cymorth ariannol penodol i dalu costau eithriadol sy’n gysylltiedig ag ymateb i bandemig COVID ac ymestyn y cymorth hwn tuag at gefnogi ac adeiladu cymunedau a busnesau tecach. Mae gan lywodraeth leol rôl hanfodol i’w chwarae yn yr ymdrech hon a bydd Cyngor Sir Fynwy yn ymateb i’r her hon.

“Unwaith eto rydym yn y sefyllfa o fod y cyngor a ariennir isaf yng Nghymru o bell ffordd. Mae system bresennol Cymru o rannu arian yn annheg ac yn gwahaniaethu yn erbyn trigolion Sir Fynwy.  Rydym yn parhau i ddarparu rhai o’r gwasanaethau gorau yng Nghymru ond rydym yn gorfod eu darparu heb gyllid digonol.  Nid yw hon yn ffordd ymlaen sy’n gynaliadwy i siroedd gwledig, daearyddol fawr fel un ni ac ni fyddwn yn rhoi’r gorau i’n galwad ar Lywodraeth Cymru i adolygu sut y maent yn rhannu’r arian. 

“Erys ansicrwydd sylweddol, ac rydym yn galw ar Lywodraeth Cymru i roi eglurder ar ein cyllid wrth symud ymlaen i 2022/23 a thu hwnt. Ni ddylid ystyried llywodraeth leol fel y partner tlawd yn nheulu ehangach y sector cyhoeddus. Mae’n chwarae rhan hanfodol ochr yn ochr â’r GIG yng Nghymru, gan gadw pobl yn ddiogel drwy’r cyfnod anoddaf hwn.  Nid ydym yn gofyn unrhyw beth mwy na bod hyn yn cael ei gydnabod,” meddai’r Cynghorydd Fox.

I gael rhagor o wybodaeth am y gyllideb eleni, ewch i monmouthshire.gov.uk/cy/cyllideb-2021-22/

Cafodd Diwrnod Rhyngwladol Menywod – dydd Llun 8 Mawrth – ei nodi gan Gyngor Sir Fynwy drwy dynnu sylw at thema’r ymgyrch “Dewis Herio”. Bu nifer o fenywod ysbrydoledig y sir yn darlledu eu profiadau i staff drwy ffrwd byw ar-lein y cyngor – y Cwtsh Digidol – ac yn rhoi anogaeth i bawb lwyddo yn eu meysydd a chwestiynu rhwystrau.

Yn eu plith oedd Julie Boothroyd, Prif Swyddog Gofal Cymdeithasol ac Iechyd y cyngor a ddisgrifiodd sut y datblygodd ei gyrfa mewn oes o herio tybiaethau ac ystrydebau dwfn. Dewisodd astudio gwaith coed a darlunio technegol pan oedd yn 14 oed yn hytrach na gwyddor tŷ ac yn ddiweddarach fel gweithwraig gofal ifanc cwestiynodd y ffordd yr oedd pobl yn cael eu trin yn y sector. Dywedodd Julie: “Mae Diwrnod Rhyngwladol Menywod yn rhoi cyfle i ystyried cyfraniad menywod at gymdeithas, sut ydym yn sicrhau ein bod yn parhau i gyfrannu a herio a sut yr awn ati i fynd i’r afael ag anghydraddoldeb.”

Amlinellodd Emma Jackson, rheolwr Technoleg Gwybodaeth Sir Fynwy, sut y caiff tîm digidol y cyngor ei arwain gan fenywod, gan ddangos sut mae Sir Fynwy yn groes i duedd y diwydiant o sector digidol lle mae dynion yn y prif swyddi.

Hefyd yn cymryd rhan oedd Maddy Davies, 21 oed, o’r Fenni. Mae Maddy yn gystadleuydd crefftau ymladd brwd sydd wedi cynrychioli Cymru yng Ngemau’r Gymanwlad ac sy’n awr yn berchen academi cicfocsio lwyddiannus yn ogystal â dilyn gradd yn y gyfraith tra’n cael ei chyflogi’n llawn-amser gyda chwmni logisteg. Amlinellodd Maddy ei phrofiad i lwyddo a’i phenderfyniad i herio ystrydebau tra’n torri drwy rwystrau ar sail rhyw.

Nododd y cyngor y diwrnod hefyd drwy gydnabod cyfraniadau rhyfeddol menywod ar draws Sir Fynwy ar ei sianeli cyfryngau cymdeithasol gyda’i negeseuon Facebook a Twitter. Yn eu plith oedd tîm Cyflogaeth a Sgiliau y cyngor a drydarodd eu cefnogaeth ar gyfer #DewisHerio.

Cynhaliwyd digwyddiadau digidol ar gyfer pobl ifanc ar draws y sir a gan aelodau My Mates, prosiect cyfeillgarwch y cyngor ar gyfer pobl gydag anableddau. Buont yn dathlu Diwrnod Rhyngwladol Menywod drwy gyfarfod Teams gan drafod menywod oedd wedi eu hysbrydoli a rhannu enghreifftiau go iawn o benderfyniad a dewrder, gan gyfeirio at sut mae’r menywod yn eu bywydau wedi defnyddio eu lleisiau i wella pethau.

Dywedodd y Cynghorydd Sara Jones, aelod cabinet Sir Fynwy gyda chyfrifoldeb am gydraddoldeb a gymerodd ran yn un o fideos y cyngor ar y cyfryngau cymdeithasol. Meddai: “Rwy’n dewis herio ar Ddiwrnod Rhyngwladol Menywod oherwydd mod i eisiau i fy merch, merched ifanc eraill a menywod yn gyffredinol i gael yr un cyfleoedd ag a gefais i. Rwy’n gofyn i bawb ddewis herio, beirniadu anghydraddoldeb yn eu cymunedau eu hunain a chefnogi pobl eraill i helpu sicrhau cymdeithas decach a mwy cyfartal.”

Bydd prosiect tai newydd yn y Fenni yn cynnig llety sydd ei fawr angen ar gyfer pobl gydag anghenion iechyd meddwl neu anableddau dysgu, gan eu galluogi i aros yn eu sir enedigol. Mae hyn yn dilyn gwaith tîm gofal cymdeithasol oedolion y cyngor sir – mewn partneriaeth gyda Chymdeithas Tai Melin a’r elusen gofrestredig Pobl – i ddynodi angen na chafodd ei ddiwallu ar gyfer unigolion i dderbyn tai â chymorth yn eu bro.

Yn flaenorol bu’n rhaid i lawer o unigolion edrych am lety tu allan i’w sir ond mae darparu pum fflat yn Heol Henffordd yn cynnig cymorth ar y safle yn ystod llawer o’r dydd a chymorth cysgu-mewn dros nos.

Cynlluniwyd y llety i hyrwyddo annibyniaeth ac adferiad, gyda’r nod y bydd tenantiaid yn symud yn ôl i’w cartrefi eu hunain pan maent yn teimlo’n barod ac yn medru gwneud hynny.

Wrth siarad yn agoriad y safle ddydd Llun 8 Mawrth, dywedodd y Cynghorydd Penny Jones, aelod cabinet Sir Fynwy dros Ofal Cymdeithasol, Diogelu ac Iechyd: “Fe hoffwn i ddiolch i Tai Melin a Pobl am weithio’n agos gyda ni i gyflawni’r prosiect yma. Mae’n gyfle i ddod â phobl yn ôl yn nes at eu cymunedau eu hunain a bydd yn darparu llety yn y dyfodol ar gyfer pobl Sir Fynwy fel y gallant fyw’n annibynnol gyda’u drws blaen eu hunain ond gyda chymorth ar gael pan mae ei angen.”

Cydweithio i sicrhau Cyfrifiad 2021 llwyddiannus

Mae’r Swyddfa Ystadegau Gwladol – sy’n rhedeg Cyfrifiad 2021 – yn gweithio gyda Chyngor Sir Fynwy i sicrhau cyfrifiad llwyddiannus a helpu gwasanaethau lleol i ddiwallu anghenion y dyfodol yn llawn.

Mae deall anghenion y genedl yn helpu pawb o lywodraeth ganolog i sefydliadau lleol fel cynghorau ac awdurdodau iechyd i gynllunio a chyllido gwasanaethau cyhoeddus ar draws Cymru a Lloegr. Mae allbynnau’r cyfrifiad yn sylfaen i ble caiff cyllid cyhoeddus ei wario ar wasanaethau fel trafnidiaeth, addysg ac iechyd – ar lwybrau seiclo, ysgolion a deintyddfeydd er enghraifft.

Bydd y cyfrifiad, a gynhelir ar 21 Mawrth 2021, yn bwrw goleuni ar anghenion gwahanol grwpiau a chymunedau a’r anghydraddoldeb sy’n wynebu pobl, gan sicrhau y caiff y penderfyniadau mawr sy’n wynebu’r wlad yn dilyn y pandemig coronafeirws a gadael yr Undeb Ewropeaidd eu seilio ar yr wybodaeth orau bosibl.

Dywedodd y Cynghorydd Paul Jordan, aelod cabinet Sir Fynwy gyda chyfrifoldeb am lywodraethiant a’r gyfraith: “Mae’r wybodaeth a gesglir o’r cyfrifiad yn helpu cynghorau i ddeall y gofynion am wasanaethau cyhoeddus hanfodol – fel cynllunio lleoedd ysgol neu’r galw am dai – drwy roi rhagolygon manwl gywir i ni o newid poblogaeth yn ein cymunedau. Bydd Cyfrifiad 2021 hefyd yn dylanwadu ar faint o arian a gawn gan y llywodraeth ganolog i helpu darparu gwasanaethau lleol, felly mae’n wirioneddol bwysig fod pawb yn Sir Fynwy yn ei lenwi.”

Bydd aelwydydd yn dechrau derbyn llythyrau gyda chodau ar-lein ym mis Mawrth yn esbonio sut y gallant lenwi eu cyfrifiad ar-lein. Gall pobl hefyd ofyn am holiadur papur os byddai’n well ganddynt lenwi’r cyfrifiad yn y dull hwnnw. Mewn ardaloedd lle disgwylir i lai lenwi’r cyfrifiad ar-lein, bydd 10% o aelwydydd yn derbyn ffurflen bapur draddodiadol drwy’r post. Mae digonedd o help ar gael, gyda phobl hefyd yn medru llenwi’r cyfrifiad dros y ffôn gyda chymorth gan staff wedi eu hyfforddi drwy ganolfan gyswllt am ddim y Swyddfa Ystadegau Gwladol. Mae’r Swyddfa Ystadegau Gwladol hefyd yn anelu i ddarparu cefnogaeth wyneb yn wyneb i lenwi’r cyfrifiad ar-lein drwy ganolfannau cymorth cyfrifiad, a gaiff eu lleoli yn hybiau cymunedol Sir Fynwy. Gellir trefnu apwyntiadau ar gyfer cymorth drwy ganolfan gyswllt y cyngor.

Dim ond ar ôl Diwrnod y Cyfrifiad y bydd prif waith maes y cyfrifiad yn dechrau, gan gysylltu â’r rhai nad ydynt wedi ymateb. Ni fydd byth angen i staff maes fynd i mewn i gartrefi pobl; byddant bob amser yn cadw pellter cymdeithasol, yn gwisgo cyfarpar diogelu cyhoeddus ac yn gweithio yn unol â holl ganllawiau’r llywodraeth. Byddant yn gweithredu yn yr un ffordd ag ymweliad dosbarthu post neu fwyd.

Bydd Cyfrifiad 2021 yn cynnwys cwestiynau am ryw, oed, gwaith, iechyd, addysg, maint aelwyd ac ethnigrwydd pobl. Ac, am y tro cyntaf, bydd cwestiwn yn gofyn i bobl p’un ai ydynt wedi gwasanaethu yn y lluoedd arfog, yn ogystal â chwestiynau gwirfoddol ar gyfer rhai 16 oed a throsodd ar gyfeiriadedd rhywiol a hunaniaeth rhywedd.

Bydd y canlyniadau ar gael mewn 12 mis, er y caiff cofnodion personol eu cadw dan glo am 100 mlynedd, gan eu cadw’n ddiogel ar gyfer cenedlaethau’r dyfodol.

Mae mwy o wybodaeth a chyngor ar sut i ateb y cwestiynau ar gael yn census.gov.uk.

Mae Cyngor Sir Fynwy wedi cymeradwyo strategaeth cyfiawnder cymdeithasol wedi ei diweddaru, y trydydd diwygiad ers mabwysiadu’r cynllun gwreiddiol yn 2018 ac a adolygwyd y flwyddyn ddilynol. O’r dechrau cyntaf, mae’r strategaeth wedi gyrru egwyddor cynnwys cyfiawnder cymdeithasol wrth galon holl waith y cyngor, a dros y tair blynedd ddiwethaf mae wedi cyflwyno rhaglen eang i helpu gwneud gwahaniaeth gwirioneddol i fywydau pobl leol drwy weithio mewn partneriaeth.

Mae cymdeithas gymdeithasol gyfiawn yn parchu hawliau ac urddas pawb yn gyfartal. Mae’n galluogi pobl i gymryd rhan lawn, ac yn sicrhau na chaiff cyfleoedd bywyd neb eu cyfyngu am resymau tu hwnt i’w rheolaeth bersonol.

Mae’r strategaeth wedi ei diweddaru yn cynnwys tri chynllun gweithredu neilltuol ac wedi’u targedu i sicrhau gwelliannau wrth drechu tlodi ac anghydraddoldeb, datblygu bwyd a gostwng digartrefedd. Mae’r cynlluniau hyn mewn ymateb i newidiadau cyflym a achoswyd gan agweddau negyddol pandemig cyfredol Covid 19 a byddant yn parhau nod y strategaeth i sicrhau ffyniant teg yn Sir Fynwy.

Dywedodd y Cynghorydd Sara Jones, aelod cabinet Sir Fynwy dros Gyfiawnder Cymdeithasol a Datblygu Cymunedol: “Caiff y camau gweithredu yn y cynllun eu hymestyn dros y ddwy flynedd nesaf a thu hwnt, a bydd y cyngor yn gweithio law yn llaw gyda chymunedau lleol i gefnogi rhai o’n preswylwyr mwyaf bregus ac i barhau i sicrhau cymdeithas decach i bawb.”

Mae mwy o wybodaeth ar strategaeth cyfiawnder cymdeithasol Sir Fynwy ar gael yn:

https://www.monmouthshire.gov.uk/partnerships/social-justice/

Mae Cyngor Sir Fynwy wedi cadarnhau y bydd gwaith diogelwch hanfodol yn cael ei wneud ym mis Ebrill er mwyn sefydlogi wyneb y graig uwchben yr A466 rhwng Llanarfan a Thyndyrn. Bwriedir i’r gwaith, i amddiffyn defnyddwyr y ffordd rhag cwymp creigiau peryglus, i ddechrau ar 6ed Ebrill 2021. Rhagwelir y bydd angen cau’r ffordd am bedair wythnos ar gyfer y prosiect, a fydd yn ymwneud â thynnu craig ymaith.  Yn dilyn y cyfnod hwn, disgwylir y bydd cyfnod pellach o bythefnos pan fydd un lôn ar gau, gyda goleuadau traffig yn rheoli’r teithio drwy’r rhan hon o’r ffordd.

Dywedodd y Cynghorydd Jane Pratt, Aelod Cabinet Cyngor Sir Fynwy dros Seilwaith:  “Mae’n hanfodol ein bod yn ymgymryd â’r gwaith diogelwch pwysig hwn mor effeithlon a chyflym â phosibl.  Rydym yn gwneud pob ymdrech i sicrhau bod y gwaith yn cael ei gychwyn ar ddechrau mis Ebrill a’i gwblhau yn yr amser byrraf posibl. Fodd bynnag, bydd yn amodol ar gymeradwyaeth derfynol gan Lywodraeth Cymru, a chontractwyr yn gallu bodloni’r adnodd sydd ei angen er mwyn cwblhau’r gwaith yn ddiogel oherwydd effaith bosibl COVID-19 ar eu gweithlu.

“Rydym wedi gorfod amseru’r gwaith i osgoi tarfu ar ystlumod tra byddant yn gaeafgysgu. Rydym yn deall yn iawn yr anghyfleustra y bydd cau’r ffordd yn ei roi i breswylwyr sy’n teithio drwy’r ardal, ond rhaid i ni wneud y gwaith hanfodol hwn er mwyn cadw defnyddwyr y ffordd yn ddiogel. Bydd gwyriad ar waith, a bydd manylion y rhain yn cael eu cyhoeddi’n eang yn nes at yr amser, ac rydym yn ddiolchgar i’r gymuned leol am eu hamynedd a’u dealltwriaeth.  Byddwn yn parhau i weithio gyda busnesau lleol i’w cefnogi yn ôl yr angen,” meddai’r Cynghorydd Pratt.

Bydd rhagor o fanylion am gau’r ffordd, gan gynnwys y llwybr dargyfeirio, ar gael ar wefan y Cyngor – www.monmouthshire.gov.uk/cy – cyn i’r gwaith ddechrau.

Mae eitemau a gafoedd oes newydd yn siop ailddefnyddio Cyngor Sir Fynwy yn parhau i roi budd i gymunedau, er fod cyfyngiadau pandemig lefel 4 wedi gorfodi ei chau i’r cyhoedd ar hyn o bryd.

Mae’r siop yng Nghanolfan Gwastraff Cartrefi ac Ailgylchu Llan-ffwyst fel arfer yn gwerthu eitemau tŷ diogel y gellir eu defnyddio a gyfrannwyd neu a gafodd eu hachub o sgipiau, yn cynnwys celfi pren, potiau gardd, addurniadau a bric-a-brac yn ogystal â darnau wedi eu harbed, beiciau ac offer chwaraeon a cherdd. Tra bod y cyfnod clo wedi parhau, mae staff wedi parhau i chwilio am gartrefi addas ar gyfer eitemau y gellir eu defnyddio.

Er enghraifft, mae nifer o safleoedd gofal wedi derbyn eitemau mewn cyflwr rhagorol a dderbyniwyd tebyg i gymhorthion symudedd, tra bod canolfan breswyl leol wedi derbyn nifer o eitemau retro bob dydd i’w defnyddio mewn sesiynau hel atgofion.

Yn ychwanegol diolch i help gan Rotary Trefynwy, mae’r siop wedi rhoi beiciau i elusen Unseen sy’n cefnogi goroeswyr caethwasiaeth fodern. Rhoddwyd sylw i’r beiciau yn rhaglen beilot Freewheel yr elusen sy’n dysgu sut i gynnal a chadw beiciau ac yn annog seiclo i helpu adferiad goroeswyr.

Mae beiciau plant wedi canfod cartrefi gyda theuluoedd mewn angen yn ardal y Fenni a chafodd eitemau fel pebyll eu cyfrannu drwy rwydweithiau lleol y cyngor.

Dywedodd y Cynghorydd Jane Pratt, aelod cabinet Sir Fynwy gyda chyfrifoldeb am ganolfannau gwastraff ac ailgylchu y cyngor: “Fel arfer mae gan y siop dîm egnïol o staff a gwirfoddolwyr yn gwasanaethu cwsmeriaid ond mae cau dros dro yn ystod y cyfnod clo wedi rhoi cyfle i feddwl yn fwy mwy creadigol am ganfod derbynwyr addas ar gyfer rhai o’r eitemau a arbedwyd. Mae’r siop ailddefnyddio yn ymwneud â chreu cysylltiadau yn ein cymuned ac nid dim ond gwneud gwerthiannau.”

I gael mwy o wybodaeth anfonwch e-bost at Rebecca Blount, Swyddog Ailddefnyddio ac Ailgylchu Sir Fynwy – rebeccablount@monmouthshire.gov.uk

Bydd Cyngor Sir Fynwy yn ymgynghori ar gynlluniau i annog natur i ffynnu o amgylch stad Rockfield yn Nhrefynwy. Mae’n dilyn grant o gronfa Lleoedd Lleol ar gyfer Natur Llywodraeth Cymru i gynnal astudiaeth sy’n rhoi rhan i breswylwyr wrth ddatblygu naw gofod natur a chynllunio gwelliannau ar gyfer natur mewn pedair ardal chwarae cymdogaeth ar draws Overmonnow.

Mae gofodau natur cymunedol yn cynnwys ardaloedd ar gyfer tyfu llysiau, blodau a choed ffrwythau a phlannu coed yn ogystal ag ailddofi ardaloedd i fod yn ddolydd bach, gan roi cyfleoedd i breswylwyr fwynhau natur ac i blant chwarae. Yn ogystal â rhoi buddion i breswylwyr, maent hefyd yn rhoi cynefinoedd gwerthfawr ar gyfer peillwyr a mathau eraill o fywyd gwyllt.

Mae’r cyngor wedi penodi ymgynghoriaeth amgylcheddol arbenigol Grŵp Pegasus i gynnal arolwg manwl o’r safleoedd, ymgynghoriad cyhoeddus, cynllunio a gwaith dylunio. Bydd yr astudiaeth hon yn galluogi gwireddu’r gofodau natur cymunedol yn ystod blwyddyn ariannol 2021/22, yn amodol ar gymeradwyaeth cyllid pellach gan Lywodraeth Cymru.

Mae’r prosiect yn debygol o gynnwys trawsnewid rhai o’r ardaloedd chwarae amwynder llai nad oes cymaint o ddefnydd arnynt i fod yn ofodau natur cymunedol. Yn y cyfamser, bydd y cyngor yn ehangu’r maes chwarae yn y gofod agored canolog yn ymyl Canolfan Gymunedol Rockfield i ddarparu ar gyfer plant o ystod oedran ehangach a darparu offer chwarae mwy hygyrch.

Dywedodd y Cynghorydd Jane Pratt, aelod cabinet Sir Fynwy gyda chyfrifoldeb am barciau a gofodau agored: “Ymysg gwersi’r pandemig a chyfnodau clo dilynol mae pwysigrwydd amrywiaeth o ofodau agored ansawdd da a hygyrch fel y gall teuluoedd ac unigolion dreulio gyda’i gilydd yn yr awyr agored yn profi natur ar garreg eu drws.”

Ychwanegodd y Cynghorydd Richard John, aelod cabinet gyda chyfrifoldeb am fio-amrywiaeth: “Mae’r prosiect hwn yn gam arall ar daith y cyngor i wella amgylcheddau lleol a hybu peillwyr.”

Yn ogystal â chysylltu gyda phreswylwyr lleol, bydd y cyngor yn cynnwys rhanddeiliaid prosiect eraill yn cynnwys y Cynghorydd Sir lleol, Cyngor Tref Trefynwy, Trosiant Trefynwy,  ACE (‘Action on Climate Emergency’). Ymddiriedolaeth Bywyd Gwyllt Gwent, Canolfan Gymunedol Rockfield a Chyfoeth Naturiol Cymru.

Mae holiadur byr am y prosiect ar gael ar y ddolen ddilynol: www.monnaturespaces.co.uk – hefyd , os oes unrhyw un yn dymuno rhoi sylwadau ar neu gymryd rhan yn y prosiect, gallant anfon e-bost at naturespaces@pegasusgroup.co.uk

Mae Cyngor Sir Fynwy wedi sicrhau cyllid gan Lywodraeth Cymru i ddarparu ardaloedd amwynder a phlanhigion ar hyd Stryd Fawr Cas-gwent yn ogystal â chefnogi cynllun ar gyfer parth 20mya. Bydd y gwaith hwn, mewn ymateb i’r pandemig presennol, yn atodi mesurau a gyflwynwyd haf y llynedd i sicrhau y gall preswylwyr ac ymwelwyr ddychwelyd yn ddiogel i stryd fawr trefi’r sir gyda lle i gerddwyr gadw pellter cymdeithasol heb gamu i lwybr y traffig.

Bydd y gwaith yn cynnwys ardal uwch ar Sgwâr Beaufort i annog teithio arafach, gan arwain at well cysylltedd cerddwyr rhwng y Stryd Fawr a Stryd y Santes Fair. Bydd hyn yn adlewyrchu ymddygiad presennol ac yn cefnogi pellter cymdeithasol drwy alluogi cerddwyr i groesi mewn mannau cyfleus yn hytrach nag yn y pwynt gwasgu sy’n cael ei greu gan groesiad wedi’i reoli. Yn ychwanegol, mae’r cwrbiau a’r bolardau dro ym Mwa’r Dref a chyffordd Stryd Moor yn ei gwneud yn bosibl symud y rhwystrau a’r arwyddion presennol.

Wrth i’r cyfnod clo ddod i ben a’r ardaloedd amwynder a thybiau planhigion flodeuo, bydd y mesurau hyn yn gwella ymddangosiad y Stryd Fawr, gan gynnig amgylchedd deniadol i siopwyr i fwynhau coffi ac ymlacio wrth ymweld â Chas-gwent. Mae’r cynllun hwn hefyd wedi rhoi ystyriaeth i farchnad y dref gyda stondinau rhwng yr ardaloedd amwynder a thybiau plannu yn ogystal â gofodau eraill mewn cyfnodau prysur.

Er na fwriedir i’r newidiadau hyn – a drefnwyd ar gyfer mis Mawrth ac efallai ddechrau mis Ebrill – fod yn barhaol, cafodd y gwaith ei gynllunio i gyfateb â deunyddiau presennol. Bydd yn cynnig cyfle i dreialu cynllun newydd ar gyfer gwella mynediad i gerddwyr o fewn y dref.

Dywedodd y Cynghorydd Jane Pratt, Aelod dros Briffyrdd ar Gabinet Sir Fynwy: “Daeth grant Llywodraeth Cymru ar amser addas wrth i ni ragweld llacio posibl yn y cyfnod clo. Bydd y cynllun yn cynnig cyfle i greu amgylchedd diogel a dymuno i ymwelwyr ac mae’n enghraifft rhagorol o gydweithredu rhwng y Cyngor, Cyngor Tref Cas-gwent, y Siambr Fasnach a chynghorwyr lleol i helpu trawsnewid y dref a chefnogi busnesau ar ôl yr hyn fu’n gyfnod anodd a heriol iawn.”

Mae gweithwyr tiroedd a glanhau strydoedd Cyngor Sir Fynwy wedi casglu 460 kilogram o sbwriel mewn dim ond saith awr ar ochr ogleddol ffordd ddeuol yr A40 rhwng Rhaglan a Threfynwy. Gwnaed y gwaith yn ystod gwaith ffordd wedi’i drefnu yn yr wythnos yn dechrau ar 15 Ionawr yn cynnwys pedwar casglwr sbwriel a dau gerbyd.

Mae’r adran hon o’r A40 yn rhedeg wrth ochr yr Afon Trothi cyn iddi ymuno â’r Afon Gwy, felly gallai unrhyw sbwriel ar lan y ffordd fod o fewn taith fer i Aber Hafren a Môr Iwerydd. Mae poblogaeth ffyniannus o ddyfrgwn yn yr afon Trothi, ac er ei bod yn anodd gwerthfawrogi’r gynefin prysgwydd pan mae dan gymaint o sbwriel, mae’n gartref i rywogaethau dan berygl arbennig tebyg i’r pathew. Mae sbwriel yn cael effaith sylweddol ar y ddau rywogaeth eiconig yma yn ogystal ag achosi niwed i fywyd gwyllt yn gyffredinol.

Dywedodd y Cynghorydd Jane Pratt, Aelod Cabinet Seilwaith a Gwasanaethau Cymdogaeth: “Fel hyrwyddwr sbwriel lleol fy hun, rwy’n sylweddoli’r difrod y mae taflu sbwriel yn ei achosi i fywyd gwyllt a chynefinoedd. Mae sbwriel ar ochr y ffordd yn ddolur llygad ac nid yw’n anodd ei gadw yn eich cerbyd nes byddwch mewn rhywle i gael gwared ag ef ohono’n iawn. Mae’n heriol ac yn gostus i glirio sbwriel o ymyl ffyrdd ac mae’n adnodd a gaiff ei golli am byth o’r ffrwd ailgylchu.”

Ychwanegodd: “Mae faint o sbwriel a gasglwyd yn rhyfeddol o ystyried y bu helfa sbwriel ar y darn yma o ymyl y ffordd ychydig cyn y Nadolig, gyda llai o draffig oherwydd cyfnod clo y gaeaf. Mae’n arbennig o drist fod y broblem hon yn parhau ar ôl cymaint o gyhoeddusrwydd yn ddiweddar am effeithiau gwastraff ar yr amgylchedd.”

·         Mae Llywodraeth Cymru wedi cyhoeddi cynllun atal sbwriel a thaflu sbwriel anghyfreithlon a gwahoddir preswylwyr i’w ddarllen a rhoi sylwadau arno: https://gov.wales/litter-and-fly-tipping-prevention-plan-wales

Mae’r rhai sydd wedi colli anwyliaid dros y flwyddyn ddiwethaf, boed yn gysylltiedig â’r pandemig ai peidio, wedi gorfod delio â’r straen a’r cymhlethdodau ychwanegol y mae’r feirws a chyfyngiadau cysylltiedig wedi’u hachosi.

Cydnabyddir yn llawn mor anodd a gofidus y gall y cyfnod hwn fod, a bod cefnogaeth a chysur teulu a ffrindiau mor bwysig. Fodd bynnag, rydym yn annog galarwyr i ystyried y risg wirioneddol o ledaenu ymhellach mewn achlysuron o’r fath a chyfyngu ar y risgiau hynny lle bynnag y bo modd.

Yn anffodus, mae achosion yn yr ardal yn dal yn uchel iawn ac mae’r straen newydd, yr ydym yn gwybod ei fod hyd yn oed yn fwy heintus, yn dal i ledaenu’n lleol.

I sicrhau diogelwch y rhai sy’n mynychu, gwasanaethu a gweithio mewn angladdau, mae Llywodraeth Cymru wedi cyhoeddi Canllawiau ar Angladdau: COVID 19 sy’n cynnwys y pwyntiau allweddol canlynol:

  • Rhaid cadw at y niferoedd presennol a ganiateir ar gyfer mynychu angladdau mewn addoldai, amlosgfeydd a mynwentydd.

Mae’r cyfyngiadau presennol ar waith ym mhum ardal awdurdod lleol Gwent ac yn berthnasol i angladdau, gwasanaethau coffa a chynulliadau ar gyfer pob grŵp ffydd mewn mynwentydd ac amlosgfeydd.

Mae’r niferoedd sy’n gallu mynychu angladdau neu wasanaethau coffa dan do ac yn yr awyr agored wedi’u cyfyngu gan gapasiti’r lleoliad ar ôl i fesurau ymbellhau corfforol gael eu hystyried.

Bydd eich Trefnydd Angladdau yn gallu rhoi gwybod i chi am y niferoedd a ganiateir ar gyfer lleoliad eich gwasanaeth angladd neu goffa.

  • Rhaid bod yn bresennol drwy wahoddiad yn unig i sicrhau y gellir cadw at y niferoedd uchaf.

Mae mynychu angladd fel galarwr wedi’i gyfyngu i’r rhai a wahoddir yn benodol gan drefnydd yr angladd a gofalwr unrhyw un sy’n mynychu. Nid yw’r rhai sy’n gwasanaethu/gweithio yn y lleoliad wedi’u cynnwys yn nifer y mynychwyr.

  • Gwisgwch orchudd wyneb priodol

Mae’n ofynnol i’r rhai sy’n mynychu angladd wisgo gorchudd wyneb drwy gydol y seremoni, ac eithrio unigolion sydd ag esgus rhesymol, megis:

  • rhai nad ydynt yn gallu gwisgo gorchudd wyneb oherwydd salwch corfforol neu feddyliol, neu oherwydd anabledd neu nam; neu
  • maent yn hebrwng rhywun sy’n dibynnu ar ddarllen gwefusau i gyfathrebu.

Canllaw Llywodraeth Cymru ar ddefnyddio gorchuddion wyneb.

  • Ni chaniateir gwylnosau ar hyn o bryd

Ni chaniateir cynulliadau fel gwylnosau neu ‘wakes’ tra bo  cyfyngiadau rhybudd lefel 4 ar waith.

  • Cadwch bellter cymdeithasol bob amser

Dylech geisio lleihau’r amser a dreulir y tu allan i’r cartref, a sicrhau eich bod yn aros o leiaf 2 fetr oddi wrth unrhyw un nad ydych yn byw gydag ef neu mewn swigen gefnogaeth ag ef.

  • Dwylo, wyneb, gofod

Yn ogystal â chadw pellter cymdeithasol, gallwch gyfyngu ar y risg o ledaenu drwy gynnal hylendid da a golchi dwylo a gwisgo gorchudd wyneb.

  • Ymweld â bedd

Caniateir i chi ymweld â bedd, ond dylech sicrhau eich bod yn dilyn mesurau ymbellhau corfforol wrth wneud hynny a gwirio’r cyfyngiadau/amseroedd mynediad yn eich mynwent benodol.

Mae awdurdodau lleol yn gweithio’n agos gyda’r gwasanaeth iechyd, addoldai a chyfarwyddwyr angladdau i sicrhau y cewch y profiad a’r gefnogaeth gorau posibl yn ystod yr amgylchiadau anodd a heriol hyn – sicrhewch eich bod hefyd yn gwneud popeth o fewn eich gallu i gyfyngu ar ledaeniad pellach y feirws hwn yn lleol drwy ystyried y canllawiau uchod, a glynu wrthynt.

Mae Cyngor Sir Fynwy wedi sicrhau cyllid o Gronfa Dreftadaeth y Loteri Genedlaethol fydd yn ei alluogi i brynu peiriannau er mwyn cefnogi bywyd gwyllt i ffynnu yn ei barciau a gofodau gwyrdd. Mae prosiect Natur Wyllt yn adeiladu ar brofiad cynllun tebyg a gafodd ei dreialu a’i gefnogi gan grwpiau amgylcheddol yn Nhrefynwy.

Mae tystiolaeth yn dangos y dirywiad byd-eang trychinebus mewn pryfed sydd eu hangen i beillio planhigion, coed a cnydau, ac mae gan ofodau gwyrdd cyhoeddus rôl bwysig wrth ddarparu ffynonellau bwyd yn ogystal â nythod a lleoedd i beillwyr gysgu drwy’r gaeaf. Caiff y glaswellt yng ngofodau gwyrdd a pharciau Sir Fynwy ei dorri hyd at 16 gwaith y flwyddyn ond bydd prosiect Natur Wyllt yn golygu torri rhai rhannau o barciau a gofodau gwyrdd yn llai aml i ganiatáu i flodau dyfu a glaswellt i dyfu’n hirach, gan roi cartrefi ar gyfer pryfed a mamaliaid bach.

Bydd y peiriannau newydd yn galluogi’r cyngor i dorri glaswellt pan mae’n hirach a symud y gwair a dorrir, fydd yn cyfoethogi’r pridd ac yn mygu planhigion sy’n blodeuo os caiff ei adael ar y ddaear. Byddir yn dal i dorri ymylon llwybrau a phalmentydd gyda llwybrau’n cael eu torri drwy rannau newydd o ddolydd, gan roi mynediad i blant chwarae ac annog ymchwilio a mwynhau’r blodau.

Mae ymchwil yn awgrymu bod gan greu amgylcheddau sy’n cefnogi ystod ehangach o fywyd gwyllt fuddion i iechyd a lles meddwl pobl a’u hannog i arafu a mwynhau edrych ar flodau, pryfed a bywyd gwyllt arall. Drwy ddefnyddio’r dull gweithredu hwn, mae’r cyngor yn anelu i wella’r rhagolygon ar gyfer bywyd gwyllt, gan roi cerrig camu hollbwysig i rywogaethau symud rhwng ardaloedd cynefin da. Bydd hefyd yn cyfrannu at wneud y sir yn lle mwy deniadol i fyw a gweithio.

Er efallai na fydd unrhyw fanteision yn amlwg ar unwaith o’r newidiadau hyn, mae’r cyngor yn awyddus i glywed sylwadau pobl am newidiadau, ac unrhyw effeithiau sydd ganddynt ar sut y defnyddiant ofodau gwyrdd lleol. Mae arolwg – www.monmouthshire.gov.uk/nin/ – yn anelu i ddarganfod beth yw barn oedolion a phobl ifanc.

Mae’r cyngor sir hefyd yn awyddus i glywed gan bobl sy’n byw yn agos at y safleoedd a dargedir gan y cynllun hwn, a allai fod â diddordeb mewn ymweld am 15 munud bob mis i fonitro blodau a phryfed peillio. Nid oes angen unrhyw wybodaeth arbennig gan y bydd deunyddiau hyfforddi a fideo cyfarwyddyd ar gael. Y safleoedd yw Parc Belgrave, Parc Bailey a Chanolfan Adnoddau Parc Mardy yn y Fenni; gofodau gwyrdd Merton Green yng Nghaerwent; gofod gwyrdd Orchid Drive yng Nghil-y-coed; gofod gwyrdd Dancing Hill yng Ngwndy, gofod gwyrdd Heol yr Orsaf Rogiet; gofod gwyrdd Heol Tudor yn Wyesham, Trefynwy ac ardal hamdden Hardwick yng Nghas-gwent. I gael manylion sut i gymryd rhan, cysylltwch â Swyddog Seilwaith Gwyrdd ac Addysg ac Ymwybyddiaeth Sbwriel Sir Fynwy: susanparkinson@monmouthshire.gov.uk

Dywedodd y Cynghorydd Richard John, Hyrwyddwr Bioamrywiaeth Cyngor Sir Fynwy: “Mae Natur Wyllt yn brosiect pwysig sy’n adeiladu ar waith y buom yn ei wneud am nifer o flynyddoedd i gefnogi peillwyr. Mae llawer o bobl wedi mwynhau’r gwelyau blodau peillwyr oedd mor lliwgar yn ystod yr haf ac fe fyddem nawr yn hoffi cefnogi mwy o’n planhigion blodeuo brodorol drwy newid dull rheoli gofodau gwyrdd ar garreg drws llawer o bobl. Hoffem annog cynifer o bobl ag sy’n bosibl i lenwi’r ffurflen arolwg i adael i ni wybod beth yw eu barn am y newidiadau yma. Rydym yma i wrando.”

·         Caiff prosiect Natur Wyllt ei gyllido gan Gronfa Dreftadaeth y Loteri Genedlaethol a’i Lywodraeth Cymru a’i gyflwyno gan Wasanaeth Cefn Gwlad ac Adran Gwasanaethau Cymdogaeth Cyngor Sir Fynwy a Phartneriaeth Natur Leol Sir Fynwy a Chasnewydd.

Cafodd cam diweddaraf y cymorth ariannol ar gyfer busnesau ei lansio gan Gyngor Sir Fynwy ddydd Gwener 12 Chwefror 2021. Mae hyn yn dilyn cyhoeddiad Prif Weinidog Cymru ddiwedd y mis diwethaf y caiff Grant Ardrethi Annomestig (NDR) y Gronfa i Fusnesau dan Gyfyngiadau ei ymestyn i ddiwedd mis Mawrth 2021.

Mae busnesau a dderbyniodd y grant hwn yn flaenorol naill ai ym mis Rhagfyr 2020 neu fis Ionawr 2021 yn gymwys i dderbyn taliad atodol o naill ai £3,000 neu £5,000. Nid oes angen ail-ymgeisio. Bu Tîm Grantiau Busnes y cyngor yn prosesu taliadau ac maent wedi cadarnhau y dylai cyllid gyrraedd cyfrifon banc busnesau cymwys yn yr wythnos yn cychwyn 15 Chwefror 2021.

Yn flaenorol, roedd y cynllun hwn ar gael i fusnesau manwerthu, lletygarwch, hamdden a thwristiaeth gyda gwerth trethiannol o hyd at £150,000. Fodd bynnag, mae ymestyn y cynllun hefyd yn awr yn rhoi grant newydd o £5,000 ar gyfer busnesau manwerthu, lletygarwch, hamdden a thwristiaeth gyda gwerth trethiannol rhwng £150,000 a £500,000.

Gall busnesau nad ydynt wedi gwneud cais am y grant NDR hyd yma ddal i wneud hynny drwy lenwi ffurflen ar-lein, sydd ar gael drwy ddolen ar dudalen busnes y cyngor yn monmouthshire.gov.uk/cy/cyngor-i-fusnesau/ Gall busnesau hefyd wirio os ydynt yn gymwys drwy ddarllen y canllawiau ar y wefan.

Ar gyfer busnesau heb gofrestru am Ardrethi Busnes yn y sir, mae cymorth ar gael drwy Grant Dewisol y Gronfa i Fusnesau dan Gyfyngiadau.Mae’r grant yma i gefnogi busnesau bach a masnachwyr unigol y mae’r cyfyngiadau estynedig wedi effeithio’n uniongyrchol arnynt. Os yw busnes wedi derbyn grant yn flaenorol dan y Gronfa Ddewisol ym mis Rhagfyr 2020 neu fis Ionawr 2021 bydd angen iddynt wneud cais newydd ar gyfer y cynllun estynedig hwn, gan na wneir unrhyw daliadau awtomatig. Un cais yn unig a ganiateir i fusnesau a bydd y gronfa yn rhedeg nes y bydd wedi ei hymrwymo yn llawn. I wneud cais, ymwelwch â gwefan y cyngor, megis uchod.

Cyhoeddwyd cymorth ychwanegol ar gyfer gweithwyr llawrydd hefyd. Mae’r cylch newydd hwn o gymorth, o’r Gronfa Adferiad Diwylliannol, ar gael i weithwyr llawrydd a dderbyniodd grant yn flaenorol dan y cynllun Grant Gweithwyr Llawrydd. Bydd taliad ychwanegol o £2,500 ar gael. Os yw’r gweithiwr llawrydd wedi derbyn grant ers hynny dan y cynllun Grant Dewisol, mae’n bwysig nodi y byddant yn anghymwys am y taliad ychwanegol hwn yn ôl canllawiau Llywodraeth Cymru. Bydd unigolion sydd wedi derbyn grant yn flaenorol dan y Cynllun Grant Gweithwyr Llawrydd yn derbyn e-bost yn y dyfodol agos gan Dîm Grantiau Busnes y cyngor yn gofyn iddynt gadarnhau os bu unrhyw newidiadau yn eu hamgylchiadau. Dim ond ar ôl derbyn yr wybodaeth hon y gwneir y taliadau ychwanegol hyn. Yn anffodus nid yw’r grant hwn ar agor i geisiadau newydd, fodd bynnag gall unrhyw un na chafodd y cyllid gwreiddiol wneud cais am y Grant Dewisol diweddaraf (manylion uchod).

Dywedodd y Cynghorydd Bob Greenland, Dirprwy Arweinydd Cyngor Sir Fynwy: “Rydym yn falch i fedru cadarnhau cam diweddaraf y grantiau sydd ar gael i fusnesau yn Sir Fynwy. Bu’r ychydig fisoedd diwethaf hyn yn neilltuol o anodd i’r busnesau y bu’n rhaid iddynt gau yn dilyn cyflwyno Lefel Rhybudd 4 ym mis Rhagfyr. Roeddent eisoes mewn trafferthion, hyd yn oed cyn y cyfyngiadau diweddaraf, felly byddwn yn parhau i lobio Llywodraeth Cymru am gymorth, yn arbennig ar gyfer y busnesau hynny sydd hyd yma wedi llithro drwy’r rhwyd yn y cynlluniau cyllid.

“Buom yn gweithio’n galed i ymestyn y grantiau a’r cymorth a gyhoeddwyd gan Lywodraeth Cymru cyn gynted ag sy’n bosibl. Hyd yma, rydym wedi prosesu tua £30 miliwn o gymorth ariannol ar gyfer busnesau yn y sir. Gobeithiwn y bydd goleuni ar ben draw’r twnnel yn fuan iawn, a byddwn yn disgwyl cyhoeddiadau’r dyfodol gan Lywodraeth Cymru gyda diddordeb, yn y gobaith o fwy o gymorth, ac y caiff y cyfnod clo ei lacio maes o law pan mae’n ddiogel gwneud hynny.”

I gael yr wybodaeth ddiweddaraf am gymorth i fusnesau ewch i monmouthshire.gov.uk/cy/cyngor-i-fusnesau/ a dilyn negeseuon y cyngor ar Twitter a Facebook @MonmouthshireCC

Mae Cyngor Sir Fynwy wedi bod yn gweithio’n gyflym i baratoi ar gyfer dychwelyd yr holl blant oedran y Cyfnod Sylfaen i ysgolion ar draws y sir gan gychwyn yr wythnos yn dechrau’r 22ain Chwefror, gyda’r rhan fwyaf o ysgolion yn agor o ddydd Mercher 24ain Chwefror. Mae darpariaeth ar gyfer dysgu wyneb yn wyneb ar waith ar gyfer plant sy’n agored i niwed, a darpariaeth gweithwyr hanfodol yng Nghyfnod Allweddol 2 drwyddi draw, ac ar gyfer plant y Cyfnod Sylfaen ar 22ain a 23ain Chwefror, yn dilyn hanner tymor. Anfonwyd llythyron at bob rhiant a gofalwr plant oedran ysgol yn cadarnhau’r cyhoeddiad diweddaraf.

Daw hyn wrth i Sir Fynwy weld gostyngiad cyson yn nifer yr achosion covid-19 newydd, sydd wedi bod mewn ffigyrau sengl yn ddyddiol.  Mae hyn o’i gymharu â ffigwr o tua 80 o achosion dyddiol yn weddol ddiweddar. Mae’r rhif ‘R’ hollbwysig, sy’n disgrifio pa mor gyflym y mae’r feirws yn lledaenu bellach yn is na 1.0 yng Nghymru, sef 0.7, gwelliant nodedig ond yn un na ddylid ei gymryd yn ganiataol wrth i’r frwydr barhau o ran lleihau trosglwyddo.

Dywedodd Aelod Cabinet Sir Fynwy dros Blant a Phobl Ifanc, y Cynghorydd Richard John:  “Er ein bod yn gweld gwelliannau parhaus yn y sefyllfa yma yn Sir Fynwy, ni allwn fforddio bod yn hunanfodlon.   Byddwn yn cynnal asesiadau risg cynhwysfawr ac yn gwirio bod yr holl fesurau ar waith i amddiffyn disgyblion a staff.   Mae’r cyfyngiadau cloi hyn wedi bod yn heriol iawn i blant ifanc a’u teuluoedd ac rwy’n cydnabod faint o groeso bydd o ran dychwelyd i’r ysgol ar gyfer disgyblion y Cyfnod Sylfaen.

“Byddwn yn gofyn yn gryf i bob rhiant gofio ymbellhau’n gymdeithasol wrth ollwng a chasglu plant o’r ysgol.   Gyda’r cynnydd sylweddol sy’n cael ei wneud i leihau trosglwyddo, mae angen i bob un ohonom barhau i wneud popeth posibl i helpu i gadw achosion Covid yn isel fel y gallwn barhau i agor ysgolion i ddisgyblion eraill.”

I gael y wybodaeth ddiweddaraf am ysgolion ewch i’n gwefan www.monmouthshire.gov.uk/cy a chliciwch ar ‘Addysg’ neu dilynwch y cyngor ar Twitter a Facebook @MonmouthshireCC

Bydd Cyngor Sir Fynwy yn cynnal cyfres o sesiynau trafod a gwybodaeth ar-lein wedi’u hanelu at dyfwyr cymunedol bach, garddwyr marchnad, deiliaid rhandiroedd a ffermydd traddodiadol yn ogystal â busnesau sydd â diddordeb mewn defnyddio cynnyrch lleol. Yn cynnwys siaradwyr allweddol, cynhelir y sesiwn gyntaf am 4pm ddydd Iau 18fed Chwefror a bydd yn agor trafodaeth ar agweddau allweddol ar ddatblygu bwyd yn y sir. Cynhelir y cyfarfod drwy blatfform cyfathrebu Microsoft Teams.

Mae gan Sir Fynwy enw da haeddiannol am ei bwyd, ac mae digwyddiadau fel Gŵyl Fwyd y Fenni, nwyddau o’r ansawdd uchaf a bwytai o safon uchel yn ogystal ag allfeydd bwyd eraill ledled y sir yn dystiolaeth o’i statws.

Dylai busnesau a chynhyrchwyr, sydd â diddordeb mewn cymryd rhan yn y sesiwn gyntaf, gysylltu â Swyddog Datblygu Bwyd Gwledig Sir Fynwy, Deserie Mansfield – DeserieMansfield@monmouthshire.gov.uk – neu ffoniwch 07816 066046 erbyn hanner dydd ar ddydd Iau 18fed Chwefror.

Dywedodd y Cynghorydd Jane Pratt, aelod cabinet Sir Fynwy sy’n gyfrifol am gynaliadwyedd: “Mae Cyngor Sir Fynwy yn cydnabod y gwerth sydd gan fwyd ar iechyd a lles yn ogystal â’n heconomi leol. Rydym yn nodi ystod o gamau gweithredu a mesurau yn y gymuned a allai ddarparu cyfleoedd i wella parhad, cyfaint, ystod ac ansawdd cynnyrch a dyfir yn lleol.”

Mae Cyngor Sir Fynwy wedi ymrwymo’n llawn i’w ddarpariaeth Gwasanaeth Antur Awyr Agored ac wedi cyhoeddi cynlluniau i ailddatblygu a buddsoddi yn ei safle yng Ngilwern.

Cytunodd y cyfarfod o aelodau’r Cabinet ddydd Mercher 3 Chwefror i raglen i godi safle Gilwern i’r safon gofynnol ar gost o £560,000. Bydd angen gwaith pellach i wella diogelwch y safle a llety i gynyddu archebion angen buddsoddiad ychwanegol o £300,000. Bydd y cyngor yn ymchwilio opsiwn i gyllido’r prosiect cyfalaf o werthiant ei safle ym Mharc Hilston ac yn y cyfamser, mae wedi comisiynu ymgynghorwyr i edrych ar gyfleoedd buddsoddi posibl.

Tarodd y pandemig coronafeirws yn galed ar Wasanaeth Antur Awyr Agored Sir Fynwy gyda safle Gilwern ar gau ym mis Mawrth 2020 a chanslo pob archeb am weddill y flwyddyn academaidd. Bydd y cyngor yn awr yn gweithio i ddarparu amserlen i gynnwys protocolau diogelwch COVID gan alluogi tripiau ac ymweliadau preswyl i ddychwelyd. Bydd y cynllun adfer yn gyntaf yn ceisio ailagor y safle a rhoi blaenoriaeth i ysgolion Sir Fynwy fwynhau archebion preswyl a dydd traddodiadol.  Bydd yr ail gam yn ailddechrau gweithio partneriaethau yn gweithio gyda gwasanaethau Sir Fynwy tebyg i’r rhai a gyflwynwyd gan y timau Plant gydag Anableddau ac Anghenion Dysgu Ychwanegol a bydd y trydydd cam yn canolbwyntio ar dull gweithredu mwy masnachol. Bydd hyn yn cynnwys dyddiau adeiladu tîm, cynlluniau cymhelliant staff a chynlluniau llesiant i sefydliadau allanol. Bydd y cyngor yn ymgynghori gyda phreswylwyr am y mesurau arfaethedig yn y dyfodol agos.

Dywedodd y Cynghorydd Richard John, aelod gyda chyfrifoldeb am MonLife ar Gabinet Sir Fynwy: “Ein huchelgais yw cynyddu potensial safle Gilwern i’r eithaf gyda gwasanaeth cynaliadwy sy’n gwasanaethu plant a phobl ifanc Sir Fynwy ac yn parhau’n hollol ymroddedig i ddarpariaeth dysgu ac addysg awyr agored. Mae’n helpu pobl ifanc gyda sgiliau arweinyddiaeth, adeiladu tîm a datblygu cymeriad, ac mae’n neilltuol o fanteisiol i bobl ifanc o gefndiroedd difreintiedig neu sydd mewn risg o gael eu hallgau o’r ysgol.”

Mae Cyngor Sir Fynwy wedi cytuno i alinio tâl ei brentisiaid gyda’r cyfraddau a osodwyd gan y Sefydliad Cenedlaethol Cyflog Byw. Cymeradwyodd aelodau’r Cabinet y newidiadau ar 3 Chwefror a chânt eu gweithredu o 1 Ebrill.

Mae’r penderfyniad i weithredu Cyflog Byw Gwirioneddol y Deyrnas Unedig yn dilyn cymeradwyaeth y Cyngor i’w Strategaeth Prentisiaid, Graddedigion ac Internau (AGI) ym mis Gorffennaf 2019, sy’n nodi sut y byddai’r cyngor yn darparu cyfleoedd cyflogaeth a hyfforddiant newydd ar gyfer y tair blynedd nesaf. Ymysg ei argymhellion oedd y byddai strwythur tâl cyson ar draws yr awdurdod i bob prentis. Mae gweithredu’r mesur yn golygu y bydd pob prentis, faint bynnag eu hoed neu gymhwyster, yn cael eu talu ar yr un gyfradd gan alinio graddfeydd tâl y Cyngor gyda chyfradd y Sefydliad Cenedlaethol Cyflog Byw.

Mae’r cyngor yn un o’r cyflogwyr mwyaf yn Sir Fynwy ac mae wedi  ymrwymo i ddatblygu a chefnogi prentisiaethau, swyddi i raddedigion a chyfleoedd intern ar draws y sefydliad, gan gydnabod y buddion sylweddol y maent yn eu rhoi i gyflogwyr a’r sawl a gyflogir.

Mae’r Strategaeth AGI yn galluogi gweithwyr cyflogedig newydd a phresennol i gyflawni eu potensial a chodi eu lefelau sgiliau i ddiwallu anghenion trefniadol yn ogystal â helpu i hybu cynhyrchiant yn yr economi lleol a Phrifddinas-Ranbarth Caerdydd yn ehangach. Mae hefyd yn galluogi gwasanaethau’r cyngor i ymateb i heriau tebyg i boblogaeth sy’n heneiddio, newid hinsawdd, digideiddio a globaleiddio.

Daw’r penderfyniad yn sgil Wythnos Genedlaethol Prentisiaethau 2021 – 8 i 14 Chwefror – sy’n anelu rhoi sylw i waith gwych prentisiaid a’u cyflogwyr ar draws y wlad. Ar hyn o bryd, mae’r cyngor yn cyflogi 18 prentis mewn amrywiaeth o wasanaethau gyda 118 o weithwyr cyflogedig eraill yn gweithio ar gyfer cymwysterau lefel uwch.

Dywedodd y Cynghorydd Phil Murphy, aelod cabinet gyda chyfrifoldeb am adnoddau dynol: “Rwy’n falch iawn fod y cyngor wedi cymeradwyo’r nod a osodwyd yn y Strategaeth AGI a bydd yn sicrhau ein bod yn rhoi tâl teg i’r prentisiaid am eu gwaith. Rydym yn darparu ystod eang o wasanaethau a rydym angen pobl o bob math o gefndir a diddordeb proffesiynol. Rydym eisiau buddsoddi yn eu sgiliau a’u profiad yn ogystal â rhyddhau eu talentau er budd ein cymunedau. Gall prentisiaeth fod y garreg gamu berffaith i lywodraeth leol a gosod staff ar lwybr gyrfa gwerth chweil a boddhaol iawn.”

Mae Cyngor Sir Fynwy wedi llwyddo i sicrhau cyllid o raglen Teithio Llesol a Seilwaith Gwyrdd Llywodraeth Cymru i ddechrau ar waith gwella i Heol yr Eglwys yng Nghil-y-coed. Bydd y cynllun yn cychwyn ddydd Llun 15 Chwefror a bydd yn canolbwyntio ar gynorthwyo diogelwch cerddwyr, gwella mannau croesi a gwella’r fynedfa i’r castell a’r parc gwledig gerllaw.

Bydd y cynigion yn mynd i’r afael â nifer o broblemau yn cynnwys rheoli traffig a pharcio yn ystod amser mynd â phlant i’r ysgol a’u casglu oddi yno, gostwng cyflymder traffig, lledu’r llwybrau i wella’r amgylchedd ar gyfer cerddwyr a datblygu tramwyfa fwy deniadol drwy gyflwyno mwy o goed a phlanhigion. Bydd y prosiect hefyd yn datblygu’r ddolen rhwng canol y dref a Chastell a Pharc Gwledig Cil-y-coed er budd preswylwyr ac ymwelwyr.

Bydd y gwaith gan Alan Griffiths Contractors yn cychwyn ar 15 Chwefror – bydd y rhaglen yn dechrau yn Cross Close, a dilynir hynny gan waith ar y croesiad ysgol cyn i sylw droi at fynedfa i’r castell a’r parc gwledig.

A thybio y bydd cyllid gan Llywodraeth Cymru ar gael, bydd ail gam gwaith gwella Heol yr Eglwys yn mynd rhagddo yn 2021/22. Mae’r cynlluniau ac argraffiadau artist ar gyfer y ddau gam ar gael drwy: https://www.monmouthshire.gov.uk/caldicot-regen/church-road/?preview=true

Mae’r cynigion hyn yn rhan o gynlluniau adfywio ehangach i wella ardal Cil-y-coed ar gyfer busnesau, preswylwyr ac ymwelwyr. Dewiswyd Cil-y-coed yn 2018 fel blaenoriaeth y sir ar gyfer adfywio, gan ffurfio rhan o gynllun adfywio ehangach Prifddinas-Ranbarth Caerdydd, a gwaith a gyllidwyd gan Lywodraeth Cymru a Chyngor Sir Fynwy i’w wneud yn y flwyddyn ariannol hon. Mae’r cyngor yn gwneud cais i sicrhau mwy o gyllid grant i gwblhau cynllun Heol yr Eglwys yn 2021/22.

Dywedodd y Cynghorydd Jane Pratt, aelod cabinet dros Seilwaith a Gwasanaethau Cymdogaeth ar gabinet Sir Fynwy: “Rwy’n rhoi croeso mawr i’r newyddion y bydd gwaith yn dechrau’n fuan i wella Heol yr Eglwys a bydd y cynllun hwn yn ffurfio dolen bwysig o ganol y dref i’r castell a’r parc gwledig yn ogystal â gwella diogelwch.”

Mae MonLife, gwasanaeth hamdden Cyngor Sir Fynwy, yn lansio cynllun newydd cyffrous yn cynnig cefnogaeth i bobl 60 oed a throsodd i ddod yn fwy egnïol yn gorfforol. Mae cynllun aelodaeth 60 Plus Fit4Life MonLife yn rhoi mynediad chwe mis rhad ac am ddim i ddosbarthiadau ar-lein i gynnwys yoga, pilates, tai chi ac ymarferion ysgafn gydag egwyl am sgwrs dros goffi rhithiol – ac yn cynnwys canllawiau a chymhelliant i helpu sicrhau cynnydd mewn ffitrwydd.

Ar-lein mae’r gwasanaeth ar gael ar hyn o bryd ond cyn gynted ag y bydd pedair canolfan hamdden y sir yn y Fenni, Cil-y-coed, Cas-gwent a Threfynwy yn ailagor, bydd cyfranogwyr yn derbyn un mis o aelodaeth am ddim gyda chynnig deniadol o ffi misol o £16. Yn ychwanegol, bydd MonLife yn rhoi pecyn cymorth yn cynnwys bandiau ymwrthedd, dymbel a mat ymarfer i’r 85 cyntaf sy’n ymuno.

Bydd MonLife yn uno gyda darparwyr hamdden eraill yng Nghymru i gyflwyno ei gynllun 60 Plus Fit4Life, a wneir yn bosibl diolch i gyllid gan Chwaraeon Cymru a Llywodraeth Cymru.

Dywedodd Sarah Powell, Prif Swyddog Gweithredol Chwaraeon Cymru: “Rydym eisiau i bobl yng Nghymru gael mwynhad gydol oes o chwaraeon a drwy weithio gyda phartneriaid i helpu darparu cynigion ychwanegol neu ategol sy’n anelu’n benodol i ddiwallu anghenion pobl dros 60 oed yn lleol gobeithiwn y byddwn yn gweld hyd yn oed fwy o unigolion o’r demograffeg hwn yn cadw’n heini neu’n dod yn heini.

“Dros y flwyddyn ddiwethaf bu’n rhaid i ni gyd feddwl hyd yn oed mwy am sut i gadw ein hunain yn iach, mae’n debyg mewn gwahanol ffyrdd i’r hyn a fyddem wedi ei wneud cyn y pandemig coronafeirws. Gwyddom fod bod yn gorfforol egnïol yn un ffordd i’n helpu i gadw’n ffit yn feddyliol ac yn gorfforol, ac yn ffordd wych i gysylltu gydag eraill. Felly rwy’n annog pobl i edrych drwy eu hawdurdod lleol am y gwahanol gyfleoedd sydd ar gael i’w helpu i wneud hyn.”

Ychwanegodd y Cynghorydd Richard John, aelod cabinet Sir Fynwy gyda chyfrifoldeb am MonLife: “Bydd ein sesiynau 60 Plus Fit4Life yn cynnig cyfle i bobl dros 60 oed i ddod yn fwy egnïol yn gorfforol ac yn gymdeithasol gan y gwyddom pa mor bwysig yw hi i gadw’n iach, yn arbennig yn ystod y cyfnod anodd yma.

“Bydd ein staff ymroddedig yn cynnig cefnogaeth, cyngor ac arweiniad bob cam o’r ffordd i’n helpu i gadw ein cymhelliant. Byddwn yn parhau i gynnig dewis eang o raglenni ffitrwydd digidol ar gyfer pobl i gadw eu meddyliau a’u cyrff yn egnïol. Edrychwn ymlaen at groesawu’r cyhoedd yn ôl i gyfleusterau hamdden MonLife pan fydd amodau’n caniatáu hynny.”

I wneud cais am y cynllun cliciwch ar: https://bit.ly/2NLFKou

Bydd Cyngor Sir Fynwy yn cynnig ei chefnogaeth i ymgyrch yn erbyn creulondeb i gŵn. Mae’r ymgyrch yn galw am wahardd mewnforio cŵn gyda’u clustiau wedi tocio a chaiff ei harwain gan y Gymdeithas Milfeddygol Brydeinig (BVA).

Mae tocio clustiau yn driniaeth i dynnu rhan llipa clust ci, yn aml heb anesthetig na lleddfu poen, a chaiff ei wneud yn llwyr am resymau cosmetig i hyrwyddo delwedd ffyrnig. Ymhell o gynnig unrhyw fudd i’r cŵn, mae’r driniaeth mewn gwirionedd yn amharu’n ddifrifol ar eu lles. Mae’r driniaeth yn boenus ynddi ei hun, gan dorri drwy’r cartilag a gall gymryd wythnosau i wella, gan achosi poen bob tro y caiff rhwymynnau eu newid. Mae’r ci hefyd mewn perygl o gael eu heintio yn ystod y broses.

Mae tocio clustiau yn anghyfreithlon ym Mhrydain ond caiff cŵn gyda clustiau wedi’u tocio eu mewnforio o wledydd lle mae’r driniaeth yn dal yn gyfreithlon. Credir hefyd y caiff cŵn a fagwyd ym Mhrydain eu cludo dramor ar gyfer y driniaeth.

Mae’r RSPCA wedi nodi cynnydd enfawr o 236% yn nifer yr adroddiadau o docio clustiau a gawsant yn y pum mlynedd ddiwethaf. Gall y cynnydd mewn niferoedd fod wedi ei hybu gan y cynnydd mewn pobl enwog a dylanwadwyr ar y cyfryngau cymdeithasol yn dangos eu cŵn gyda’u clustiau wedi tocio ar lwyfannau fel Instagram, gan arwain at normaleiddio a glamoreiddio yr arfer anwaraidd hwn.

Galwodd swyddogion iechyd anifeiliaid Sir Fynwy am i aelodau’r cyhoedd roi gwybod i Crime Stoppers ar 0800 555111  am achosion o bobl yn tocio clustiau cŵn neu drefnu iddynt gael eu tocio dramor. Maent hefyd wedi cynghori milfeddygon y gallant hysbysu tîm iechyd anifeiliaid eu hawdurdod lleol am achosion. Dan God Ymddygiad Coleg Brenhinol y Milfeddygon, gallant dorri cyfrinachedd cleientiaid a datgelu gwybodaeth i’r awdurdod lle bernir bod angen hynny – yn cynnwys lle caiff lles anifeiliaid neu’r budd cyhoeddus ei wanhau, neu lle mae’r wybodaeth yn debygol o helpu wrth atal, canfod neu erlyn trosedd.

Dywedodd y Cynghorydd Sara Jones, aelod cabinet Sir Fynwy gyda chyfrifoldeb am ddiogelwch cymunedol: “Mae tocio clustiau cŵn yn drosedd erchyll a wneir am resymau hollol ddiangen. Rwy’n annog preswylwyr sy’n credu fod ci yn debygol o fod mewn risg i gysylltu â Crime Stoppers neu i ofyn am gyngor gan dîm iechyd anifeiliaid Sir Fynwy. Gadewch i ni wneud yr ymarfer erchyll hwn yn rhywbeth o’r gorffennol – lle mae’n perthyn.”

Bydd Cyngor Sir Fynwy yn nodi Diwrnod Coffa’r Holocost eleni gyda digwyddiad ar-lein sydd ar agor i bob preswylydd. Fe’i cynhelir rhwng 4.30pm a 5pm ddydd Mercher 27 Ionawr gyda thema “Bod y Goleuni yn y Tywyllwch”.

Mae Diwrnod Coffa’r Holocost yn ddiwrnod rhyngwladol a drefnir bob blwyddyn gan Ymddiriedolaeth Diwrnod Cofio’r Holocost i gofio’r chwe miliwn o Iddewon a gafodd eu llofruddio yn ystod yr Holocost, wrth ochr y miliynau o bobl a laddwyd dan erledigaeth y Natsiaid, ac mewn hin-laddiad a ddilynodd yn Cambodia, Rwanda, Bosnia a Darfur.

Mae Hybiau Cymunedol y cyngor yng Nghas-gwent a Chil-y-coed wedi cynnal digwyddiadau tebyg yn flaenorol, ond eleni bydd cyfyngiadau oherwydd y pandemig presennol yn atal aelodau o’r cyhoedd rhag bod yn bresennol.

Dywedodd y Cynghorydd Sara Jones, aelod cabinet Sir Fynwy dros Gyfiawnder Cymdeithasol a Datblygu Cymunedol: “Mae Diwrnod Cofio’r Holocost yn amser i ni fwrw golwg yn ôl ar y gorffennol a dysgu oddi wrtho i adeiladu dyfodol gwell; mae’n ymwneud â hyrwyddo cydraddoldeb, parch a dealltwriaeth a chofio dioddefwyr erledigaeth a llofruddiaeth. Gobeithiaf y bydd pobl yn oedi i ddangos parch a mewngofnodi ar ein gwasanaeth.”

Bydd y digwyddiad yn cael ei ffrydio’n fyw trwy blatfform cyfathrebu Microsoft Teams a gall preswylwyr ei ddilyn trwy gofrestru yma: https://bit.ly/3qwxKWk

Tuag at ddiwedd y seremoni, bydd cyfle i gynnau cannwyll ac ymuno mewn munud o dawelwch – gofynnir i breswylwyr gael cannwyll yn barod os hoffent gymryd rhan.

Wrth i breswylwyr ddihuno fore dydd Sul i eira sylweddol cyntaf Sir Fynwy yn 2021, aeth gweithwyr y cyngor ar ddyletswydd i gadw ffyrdd yn agored, darparu gwasanaethau mor debyg i arfer ag oedd modd a sicrhau fod pobl yn aros yn ddiogel. Ychydig o ymyrraeth a achosodd yr eira a syrthiodd ar draws y sir fore 24 Ionawr gan i dimau’r cyngor drin y problemau’n effeithiol ac effeithlon.

Roedd timau graeanu yn brysur tu hwnt a buont yn gweithio bron yn ddi-dor gyda thymheredd ffyrdd yn is na sero am lawer o’r penwythnos. Cafodd yr holl ffyrdd a drefnwyd eu trin yn ogystal â chanol trefi i sicrhau fod traffig yn llifo, a graeanu neu glirio eira o nifer o safleoedd ysgol. Bydd graeanu yn parhau gyda disgwyl peth eira a glaw’n rhewi cyn i dywydd mwy cynnes a gwlyb gyrraedd ddydd Mawrth – er y disgwylir cyfnod arall oer iawn dros y penwythnos. Pwysleisiodd swyddogion priffyrdd y dylai preswylwyr fod yn ofalus wrth yrru, yn arbennig gan fod llifogydd diweddar a glaw trwm wedi achosi i ddŵr redeg oddi ar gaeau i’r rhwydwaith ffyrdd.

Roedd  iâ fore dydd Llun yn achosi her i dimau ailgylchu a gwastraff y cyngor mewn rhai ardaloedd er eu bod yn anelu casglu o bob cartref. Yn y cyfamser, bu Prydau Bwyd Sir Fynwy yn dosbarthu bwyd twym fel arfer dros y penwythnos gyda help cerbyd addas ar gyfer pob math o dir ar gyfer ardaloedd anodd eu cyrraedd. Yn yr un modd, cafodd yr holl ofal a chymorth ar gyfer yr henoed a’i bregus ei gyflenwi, gan ddefnyddio cerbydau 4×4 lle roedd angen.

Arhosodd tair canolfan gwastraff ac ailgylchu cartrefi Sir Fynwy yng Nghaerwent, Llanfihangel Troddi a Llan-ffwyst ar agor fel arfer ar y dydd Sul ac roeddent ar gael ar gyfer preswylwyr oedd wedi trefnu ymlaen llaw. Fodd bynnag, cynghorwyd pobl a gysylltodd â’r safleoedd cyn teithio i aros gartref a chadw’n ddiogel yn hytrach na mynd ar y ffyrdd.

Dywedodd Peter Fox, Arweinydd y Cyngor: “Rwy’n ddiolchgar iawn am y modd dibynadwy a phroffesiynol y gwnaeth timau’r cyngor weithredu dros y Sul, yn arbennig yn dilyn eu hymateb ardderchog i’r glaw trwm a ddaeth Storm Christoph.”

Caiff preswylwyr eu cynghori i gadw’n ddiogel mewn eira a iâ a dim ond gyrru os yw’n hanfodol. Mewn tywydd gwael mae sianeli cyfryngau cymdeithasol Facebook a Twitter y cyngor yn rhoi gwybodaeth ar sefyllfa ffyrdd a’r tywydd.

Mae timau o bob rhan o weithlu Cyngor Sir Fynwy wedi bod yn gweithio bob awr o’r dydd i gefnogi trigolion y mae Storm Christoph wedi effeithio arnynt. Sefydlodd y cyngor Dîm Ymateb Brys i fonitro peryglon llifogydd ac ymateb yn ôl yr angen.

Dosbarthwyd 750 o fagiau tywod i 51 eiddo preswyl.  Caewyd y ffyrdd oedd â llifogydd – sef yr A4042 yn Llanelen, yr A4077 Gilwern i Ffordd Crughywel, y B4598 ym Mhantygoetre a’r ffordd nesáu at Frynbuga, yn ogystal â’r ardal ger Eglwys Sant Bartholemew yn Llanofer a’r darn o ffordd rhwng Llanllywel a Phontnewydd ar Wysg.

Arhosodd y staff gofal yn brysur drwy’r dydd yn cefnogi pobl.  Darparwyd cymorth i bawb oedd angen hynny gan y tîm Gofal yn y Cartref.

Mae’r sefyllfa’n parhau i gael ei monitro a bydd timau’n gweithio drwy’r nos eto heno.  Bydd lorïau graeanu allan ar bob llwybr gan y rhagwelir y bydd y tymheredd yn gostwng eto.

Mae lefelau’r afon ar yr Afon Wysg yn gostwng. Disgwylir ail uchafbwynt ar Afon Gwy heno a than fore yfory, a allai effeithio ar Barc Glanyrafon, Trefynwy. Mae’r sefyllfa’n cael ei monitro a bydd ymateb yn cael ei roi ar waith os bydd angen.

Dywedodd Peter Fox OBE, Arweinydd y Cyngor; “Mae’n gyfnod mor bryderus i bobl sy’n wynebu llifogydd posibl, rydyn ni’n meddwl amdanoch chi gyd. Mae’r llifogydd diweddar wedi bod yn peri gofid i gynifer.  Diolch i bawb sy’n cefnogi trigolion Sir Fynwy ac yn gwneud popeth o’u gallu i gadw pobl yn ddiogel.”

Bydd rhagor o wybodaeth ar gael oddi wrth Gyfoeth Naturiol Cymru, y Swyddfa Dywydd a sianeli cyfryngau cymdeithasol Facebook a Twitter y cyngor.

Lansiodd Cyngor Sir Fynwy ei gynigion cyllideb ar gyfer 2021-2022 ar ddydd Mercher 20fed Ionawr. Mae’r cynigion wedi’u pennu ar ôl blwyddyn ddigynsail sydd wedi dod â phwysau na ellir eu hosgoi, yn fwyaf nodedig gan gynnwys y pandemig a’r achosion niferus o lifogydd. Er bod y cyngor yn pwyso ar Lywodraeth Cymru i barhau i ariannu’n llawn costau sy’n gysylltiedig â COVID a cholledion incwm drwy’r flwyddyn hon a’r flwyddyn nesaf, mae’r cyngor yn wynebu gwerth £10.1m o bwysau gwasanaeth anochel sy’n parhau i effeithio’n drwm ar gyllid y cyngor.

Dywedodd y Cynghorydd Peter Fox OBE, Arweinydd Cyngor Sir Fynwy: “Mae’r flwyddyn ddiwethaf wedi bod yn heriol iawn, a bydd y 12 mis nesaf yn parhau felly am nifer o resymau.  Ar ôl sawl blwyddyn o gyflawni arbedion sylweddol, bydd y ffordd o sicrhau arbedion pellach yn dod yn fwyfwy heriol.  Gwaethygwyd y sefyllfa hon gan y pandemig a’r achosion difrifol o lifogydd, sydd wedi gofyn am ymateb brys a’r angen i sicrhau bod gwasanaethau hanfodol yn cael eu darparu’n effeithiol mewn amgylchiadau anodd.  Mae angen i gynigion y gyllideb eleni ystyried gwerth £10.1m o bwysau ar wasanaethau. Gan orfod mynd i’r afael â’r lefel sylweddol hon o bwysau, rydym wedi bod yn ofalus ac yn feddylgar wrth lunio pecyn ariannu sy’n ceisio lleihau, ac yn y rhan fwyaf o achosion atal, unrhyw effaith ar wasanaethau allweddol.

“Mae cynigion y gyllideb bellach ar gael i’w gweld ar ein gwefan a byddwn yn annog pawb i anfon eu barn a’u hadborth drwy’r ffurflen ar-lein, sydd i’w gweld ochr yn ochr â’r cynigion ar y wefan. Yn ogystal, rydym yn cynnal gweminar ar ddydd Mercher 27ain Ionawr, a fydd yn gyfle i ofyn cwestiynau a rhoi adborth mewn sesiwn byw ar-lein. Yn anffodus, oherwydd y pandemig nid yw ein sesiynau ymgysylltu wyneb yn wyneb traddodiadol yn bosibl eleni, felly rydym yn gwneud popeth o fewn ein gallu i estyn allan mewn ffyrdd covid-ddiogel eraill,” meddai’r Cynghorydd Fox.

Dywedodd y Cynghorydd Phil Murphy, yr Aelod Cabinet dros Adnoddau:  “Rydym yn falch bod Llywodraeth Cymru wedi cydnabod anawsterau’r flwyddyn ddiwethaf ac am y tro cyntaf ers blynyddoedd lawer rydym wedi cael cynnydd uwch na’r cyfartaledd yn ein setliad (3.9%, yn erbyn cynnydd cyfartalog o 3.8% ledled Cymru), sydd wedi helpu’n sylweddol gyda’r pwysau rydym wedi bod yn eu hysgwyddo.  Fodd bynnag, sir Fynwy sy’n dal i gael y cyllid lleiaf y pen o’r boblogaeth (£1,067) o’i gymharu â gweddill Cymru (£1,471 ar gyfartaledd), sydd wedi ein harwain i orfod cynnig cynnydd o 4.95% o ran y dreth gyngor ar gyfer y flwyddyn nesaf.

“Rydym yn defnyddio ein cronfeydd wrth gefn cyfyngedig a’n derbyniadau cyfalaf i gynorthwyo’r gyllideb, ac yn cynnig pecyn o arbedion wrth symud ymlaen, sy’n ymdrin â phenderfyniadau a wnaed eisoes yn ystod y flwyddyn ddiwethaf. Mae’r rhain yn cynnwys y cynnydd yn y tâl am gasgliadau gwastraff gardd gwyrdd, cyflwyno bagiau ailgylchu y gellir eu hail-ddefnyddio a lleihau tirlenwi, sydd yn cyfrannu gyda’i gilydd at arbediad o £685,000. Yn ogystal, bydd cau ysgol Tŷ Mounton, a gyhoeddwyd yn flaenorol, yn arwain at arbediad o £1.258m. Nid yw cau’r adeilad hwn wedi arwain at dynnu gwasanaeth yn ôl ac mae darpariaeth amgen wedi’i darparu a’i chefnogi gan fuddsoddiad sylweddol mewn model yn y sir sy’n gweld plant yn cael cymorth mewn ysgolion prif ffrwd lle bynnag y bo modd.

“Fodd bynnag, hyd yn oed gyda’r arbedion hyn mae gennym bwysau sylweddol i fynd i’r afael â hwy o hyd ac rydym yn cynnig cynnydd o 4.95% yn y dreth gyngor a chyflwyno rhai taliadau newydd, a chynyddu ffioedd a thaliadau mewn nifer o feysydd yn unol â chwyddiant, a bydd eu manylion ar gael ar ein gwefan. Bydd cynllun gostyngiadau’r dreth gyngor, sy’n cynnig mesurau lliniaru i’r rhai ar incwm isel a’r rhai sy’n cael budd-daliadau, yn dal i fod ar waith.  Mae aelwydydd un person hefyd yn gymwys i gael gostyngiad o 25% ar y dreth gyngor.  Mae taliadau am ofal cartref a phreswyl hefyd yn seiliedig ar brawf modd ac wedi’u capio i liniaru effaith y rhai sydd ar yr incwm isaf,” meddai’r Cynghorydd Murphy.

“Mae cyllidebau blynyddoedd blaenorol wedi gweld gwasanaethau rheng flaen yn wynebu gostyngiadau nodedig, ond nid yw hyn yn wir eleni.  Byddwn yn parhau i weithio’n galed i ddiogelu gwasanaethau rheng flaen a mynd i’r afael â materion allweddol sy’n effeithio ar ein cymunedau” meddai’r Cynghorydd Murphy.

Gwahoddir preswylwyr i gofrestru ar gyfer sesiwn ffrydio’n fyw arbennig ar y cyllideb a fydd yn digwydd am 6pm ar ddydd Mercher 27ain Ionawr. Oherwydd pandemig COVID-19, ni fyddai’r ymgysylltu wyneb yn wyneb ar y gyllideb, a fyddai fel arfer yn digwydd, yn beth priodol ar hyn o bryd, felly mae’r broses yn symud ar-lein. Cofrestrwch i gymryd rhan drwy wefan y cyngor a bydd e-bost yn cael ei ddanfon atoch gyda dolen i ymuno â’r digwyddiad. I’r rhai nad ydynt yn gallu ymuno â’r sesiwn ffrydio’n fyw, bydd y sesiwn yn cael ei lanlwytho i’r wefan i’w gwylio ar ôl y digwyddiad.

Fel rhan o’r broses ymgynghori, sydd ar agor tan 17eg Chwefror 2021, gofynnir i breswylwyr hefyd rannu eu barn mewn arolwg adborth ar gynigion y gyllideb, sydd i’w gweld ochr yn ochr â’r holl gynigion ar dudalen https://www.monmouthshire.gov.uk/cy/cyllideb-2021-22/

Hoffai Cyngor Sir Fynwy glywed gan fusnesau a allai fod yn ansicr pa gyllid y gallent fod yn gymwys i dderbyn, a pha grantiau sydd ar gael i’w sector. Anogir perchnogion busnes i gofrestru ar gyfer digwyddiad Fforwm Busnes awr o hyd am ddim ar ddydd Iau 28ain Ionawr. Mae dwy sesiwn ar gael i ddewis ohonynt, ar naill ben y diwrnod busnes: 8.30am a 5.30pm.

Yn dilyn y cyfyngiadau a roddwyd ar fusnesau o ganlyniad i’r pandemig, lansiwyd grantiau amrywiol gan Lywodraeth Cymru i geisio helpu’r rhai sydd wedi cael eu heffeithio’n ddifrifol gan y cyfnodau cau a cholli derbyniadau incwm o ganlyniad i’r rheiny. Mae’r sesiynau holi ac ateb ar-lein sy’n cael eu cynnal gan y cyngor wedi’u cynllunio i egluro’r cynlluniau ac i ateb cwestiynau a godir gan berchnogion busnes ar draws y sir.

Er mwyn ymuno, bydd angen i fusnesau gofrestru eu diddordeb drwy ffurflen fer ar y wefan: https://www.monmouthshire.gov.uk/cy/cyllideb-2021-22/. Bydd dolen i ymuno â’r cyfarfod drwy Microsoft Teams yn cael ei e-bostio at fusnesau sy’n ymateb.

Dywedodd y Cynghorydd Sirol Bob Greenland, Dirprwy Arweinydd Cyngor Sir Fynwy: “Ar ôl yr hyn a fu’n flwyddyn anodd, ac ar ôl lansio amrywiaeth o gynlluniau ariannu busnes, rwy’n gwerthfawrogi y gallai fod dryswch ynghylch pa gynlluniau grant a allai fod yn berthnasol i fusnesau penodol, pa gronfeydd ariannu sydd ar agor, sydd wedi cau, a sut i wneud cais. Mae hyn ond yn ychwanegu at y straen sydd eisoes yn cael ei deimlo gan berchnogion busnes. Mae hyn yn rhywbeth yr hoffem fynd i’r afael ag ef drwy siarad â busnesau’n uniongyrchol, er mewn lleoliad rhithwir ar-lein.  Byddwn yn annog unrhyw fusnes sydd â chwestiynau, neu a hoffai derbyn cyngor, i gofrestru ar gyfer un o’r sesiynau a fydd yn cael eu cynnal ar yr 28ain Ionawr.

“Mae ein tîm busnes wedi bod yn gweithio’n galed i gael cyllid i fusnesau cymwys sydd eisoes wedi gwneud cais am grant ond mae llawer mwy o fusnesau na fyddant wedi gwneud cais eto.  Mae hyn yn bryder difrifol a byddwn yn pwysleisio pwysigrwydd archwilio pa gymorth sydd ar gael, drwy ymweld ag adran cyngor busnes ein gwefan.”

“Rwy’n gobeithio, drwy’r digwyddiadau rhithwir hyn, ein bod yn gallu cyrraedd cynifer o fusnesau Sir Fynwy â phosibl a chynnig cymorth.  Mae eu goroesiad yn allweddol i’n sir er mwyn gallu gwella unwaith y bydd y pandemig hwn wedi mynd heibio yn y pen draw,” dywedodd y Cynghorydd Greenland.

I gael rhagor o wybodaeth am gymorth busnes ac i gofrestru ar gyfer y sesiynau holi ac ateb ffrydio’n fyw ar-lein, ewch i https://www.monmouthshire.gov.uk/cy/cyllideb-2021-22/

Hoffai Cyngor Sir Fynwy glywed gan fusnesau a allai fod yn ansicr pa gyllid y gallent fod yn gymwys i dderbyn, a pha grantiau sydd ar gael i’w sector. Anogir perchnogion busnes i gofrestru ar gyfer digwyddiad Fforwm Busnes awr o hyd am ddim ar ddydd Iau 28ain Ionawr. Mae dwy sesiwn ar gael i ddewis ohonynt, ar naill ben y diwrnod busnes: 8.30am a 5.30pm.

Yn dilyn y cyfyngiadau a roddwyd ar fusnesau o ganlyniad i’r pandemig, lansiwyd grantiau amrywiol gan Lywodraeth Cymru i geisio helpu’r rhai sydd wedi cael eu heffeithio’n ddifrifol gan y cyfnodau cau a cholli derbyniadau incwm o ganlyniad i’r rheiny. Mae’r sesiynau holi ac ateb ar-lein sy’n cael eu cynnal gan y cyngor wedi’u cynllunio i egluro’r cynlluniau ac i ateb cwestiynau a godir gan berchnogion busnes ar draws y sir.

Er mwyn ymuno, bydd angen i fusnesau gofrestru eu diddordeb drwy ffurflen fer ar y wefan: https://www.monmouthshire.gov.uk/cy/cyngor-i-fusnesau/. Bydd dolen i ymuno â’r cyfarfod drwy Microsoft Teams yn cael ei e-bostio at fusnesau sy’n ymateb.

Dywedodd y Cynghorydd Sirol Bob Greenland, Dirprwy Arweinydd Cyngor Sir Fynwy: “Ar ôl yr hyn a fu’n flwyddyn anodd, ac ar ôl lansio amrywiaeth o gynlluniau ariannu busnes, rwy’n gwerthfawrogi y gallai fod dryswch ynghylch pa gynlluniau grant a allai fod yn berthnasol i fusnesau penodol, pa gronfeydd ariannu sydd ar agor, sydd wedi cau, a sut i wneud cais. Mae hyn ond yn ychwanegu at y straen sydd eisoes yn cael ei deimlo gan berchnogion busnes. Mae hyn yn rhywbeth yr hoffem fynd i’r afael ag ef drwy siarad â busnesau’n uniongyrchol, er mewn lleoliad rhithwir ar-lein.  Byddwn yn annog unrhyw fusnes sydd â chwestiynau, neu a hoffai derbyn cyngor, i gofrestru ar gyfer un o’r sesiynau a fydd yn cael eu cynnal ar yr 28ain Ionawr.

“Mae ein tîm busnes wedi bod yn gweithio’n galed i gael cyllid i fusnesau cymwys sydd eisoes wedi gwneud cais am grant ond mae llawer mwy o fusnesau na fyddant wedi gwneud cais eto.  Mae hyn yn bryder difrifol a byddwn yn pwysleisio pwysigrwydd archwilio pa gymorth sydd ar gael, drwy ymweld ag adran cyngor busnes ein gwefan.”

“Rwy’n gobeithio, drwy’r digwyddiadau rhithwir hyn, ein bod yn gallu cyrraedd cynifer o fusnesau Sir Fynwy â phosibl a chynnig cymorth.  Mae eu goroesiad yn allweddol i’n sir er mwyn gallu gwella unwaith y bydd y pandemig hwn wedi mynd heibio yn y pen draw,” dywedodd y Cynghorydd Greenland.

I gael rhagor o wybodaeth am gymorth busnes ac i gofrestru ar gyfer y sesiynau holi ac ateb ffrydio’n fyw ar-lein, ewch i https://www.monmouthshire.gov.uk/cy/cyngor-i-fusnesau/.

Bydd cartrefi a busnesau yng Nghwm Llanddewi Hodni yn Sir Fynwy ac ardal gyfagos Cwm Ewias yn derbyn cysylltiadau rhyngrwyd gwell dros y 14 mis nesaf diolch i grant i’r cyngor sir o Gronfa Band Eang Lleol Llywodraeth Cymru.

Bydd y prosiect yn galluogi cymunedau’r ardal i gysylltu gyda rhwydwaith newydd ffibr optig cymysg a diwifr gyda galluedd gigabit. Bydd pob preswylydd sy’n dewis cysylltu gyda’r rhwydwaith yn derbyn cysylltiadau rhyngrwyd gydag isafswm cyflymder lawrlwytho o 50 Mbps. Bydd y rhwydwaith newydd yn radd cariwr ac yn ei gwneud yn bosibl gwella cysylltedd ffôn symudol yr ardal yn y dyfodol.

Er bod Cwm Nant Hodni yn un o’r rhannau harddaf a phwysicaf yn hanesyddol yn y sir, bu hefyd yn un o’r rhai gyda’r cysylltiadau gwaelaf – mae cyflymder rhyngrwyd presennol yn araf ac ychydig o ddarpariaeth ffôn symudol sydd ar gael. Mae 30% o’r 122 adeilad yn y Cwm yn fusnesau – amaethyddol neu dwristiaeth yn bennaf – a bydd y ddarpariaeth band eang newydd yn hwb enfawr i breswylwyr, ymwelwyr a mentrau lleol.

Penodi cyflenwr fydd cam nesaf y cynllun yn dilyn derbyn y grant gan Lywodraeth Cymru. Mae cynlluniau i gwblhau’r rhwydwaith yn debyg o fod wedi gorffen erbyn  gwanwyn a disgwylir y cysylltiadau cyntaf yn gynnar yn yr haf. Er na roddwyd dyddiad ar gyfer cwblhau, disgwylir y cysylltiadau terfynol erbyn mis Mawrth 2022 – diwedd blwyddyn ariannol 2021/22.

Dywedodd y Cynghorydd Sara Jones, aelod cabinet Sir Fynwy gyda chyfrifoldeb am ddatblygu cymunedol: “Rwy’n falch iawn dros gymunedau Cwm Llanddewi Hodni a Dyffryn Ewias ac yn ddiolchgar iawn am y cyllid grant hwn. Hebddo, mae’n annhebyg y byddai gwell rhyngrwyd wedi ei gyflenwi gan ddarparwyr masnachol oherwydd topograffeg heriol yr ardal.   Er bod cysylltiadau gwael wedi bodoli ers peth amser, mae canlyniadau effaith pandemig Covid-19 wedi amlygu ei effeithiau negyddol, felly mae’r dyfarniad yn amserol ac yn newyddion gwych i breswylwyr, twristiaid a busnesau yr ardal.”

·       Mae mwy o wybodaeth ar gynllun band eang lleol Llywodraeth Cymru ar gael yn: https://gov.wales/local-broadband-fund

Mae hybiau cymunedol Sir Fynwy wedi parhau ar agor drwy gydol cyfnod cyfyngiadau Lefel 4 presennol Llywodraeth Cymru i ddarparu gwasanaethau hanfodol, cyngor a chymorth. Mae gwaith hybiau cymunedol y cyngor, yn y Fenni, Cil-y-coed, Gilwern, Trefynwy, Cas-gwent a Brynbuga, yn bwysicach nag erioed yn ystod y pandemig er mwyn sicrhau fod cymunedau’r sir yn parhau wedi cysylltu ac yn cael eu cefnogi, naill ai drwy’r cyngor neu ei asiantaethau partner.

Mae hybiau cymunedol yn dod â gwasanaethau’r cyngor llyfrgell ac addysg oedolion ynghyd i greu un pwynt mynediad ar gyfer preswylwyr y sir. Er fod gwasanaethau addysg oedolion wyneb-i-wyneb a llawer o gyfleusterau’r cyngor wedi’u gohirio ar hyn o bryd, mae’r chwe hyb cymunedol yn dal ar agor ar gyfer busnes hanfodol y cyngor, cyrsiau ar-lein, Gofyn a Chasglu llyfrau llyfrgell yn ogystal â chownter swyddfa’r post ym Mrynbuga.

Dywedodd y Cynghorydd Paul Jordan, aelod cabinet Sir Fynwy gyda chyfrifoldeb am hybiau cymunedol y cyngor: “Mae ein hybiau cymunedol yn rhoi cysylltiad hanfodol ac agos i fusnes cyffredinol y cyngor yn ogystal â darparu gwybodaeth a chymorth pwysig. Tra bod y pandemig yn parhau, maent yn gweithredu fel cymorth i gadw iechyd meddwl pobl drwy gynnig dull o gefnogaeth.”

Mae mynediad i’r holl hybiau cymunedol yn ddibynnol ar gydymffurfio’n agos gyda mesurau pellter cymdeithasol i leihau lledaeniad feirws Covid-19 ond gall preswylwyr hefyd ddefnyddio cyfleusterau ar-lein, y ffôn neu e-bost i dderbyn gwasanaethau.

I gael mwy o wybodaeth, yn ogystal â manylion cyswllt, ar hybiau cymunedol Sir Fynwy, edrychwch ar: https://www.monmouthshire.gov.uk/community-hubs-and-libraries/ neu ymuno â thudalen Facebook yr hybiau cymunedol: www.facebook.com/MonHubs

Caiff preswylwyr eu hannog i ddefnyddio rhwydwaith eang o help a chymorth a gynigir gan Gyngor Sir Fynwy a’i bartneriaid. Daw’r cymorth wrth i Gymru ddechrau ar bumed wythnos o fesurau cyfnod clo, gyda miliynau o bobl o bob rhan o Brydain yn aros gartref. Mae’r tîm Cymuned a Datblygu Partneriaeth yn atgoffa preswylwyr eu bod ar gael i gefnogi unrhyw un a all fod yn cael problemau o gael mynediad i fwyd ac eitemau hanfodol i’r rhai a all fod yn ceisio cymorth ar gyfer eu hiechyd meddwl a chorfforol.

Mae’r tîm Cymuned a Datblygu Partneriaeth, ynghyd â phartneriaid allweddol, eisoes wedi chwarae rôl ganolog yn yr ymateb i COVID-19. Yn ystod y cyfnod clo cenedlaethol cyntaf ym mis Mawrth 2020 fe wnaethant helpu dod â byddin o wirfoddolwyr ynghyd i gefnogi preswylwyr mwyaf bregus a phobl ar y rhestr warchod yn Sir Fynwy. Mewn wythnosau diweddar, gyda’r pandemig yn cynyddu o ran difrifoldeb a risgiau uwch straen newydd o’r feirws, mae’r angen i helpu pobl a  all fod yn fregus neu rai heb rwydwaith cefnogol yn hollbwysig.

Gobeithir y bydd preswylwyr sy’n cael unrhyw fath o broblem yn cysylltu â’r tîm er mwyn dynodi dull o gymorth addas i’w hanghenion. Mae cydweithio gyda phartneriaid allweddol yn gynnwys GAVO, Mind Sir Fynwy a gwasanaeth tai Sir Fynwy yn golygu y gallant gynnig cymorth megis mynediad i fwyd a phresgripsiynau, cyfeillion ffôn, cyfeillion ysgrifennu, gwasanaeth cymorth  siopa ar-lein, help i ddefnyddio dyfeisiau digidol i gysylltu gyda pherthnasau neu eraill, cyfleoedd llesiant a chymorth gydag iechyd meddwl. Bydd y tîm yn gweithio gydag unigolion i ymchwilio’r opsiynau gorau ac maent eisoes wedi helpu dros 1,200 o breswylwyr ers dechrau 2020.

Dywedodd y Cynghorydd Sara Jones, Aelod Cabinet Datblygu Cymunedol a Chyfiawnder Cymdeithasol: “Mae ein cymunedau wedi parhau’n gydnerth drwy gydol y cyfnod anodd hwn ond gwyddom fod llawer o bobl yn wynebu amgylchiadau anodd. Gyda’r effaith sylweddol ar ein heconomi a llawer o bobl yn wynebu colli eu swyddi, rydym eisiau atgoffa pobl nad yw’n rhaid iddynt frwydro yn dawel. Mae ein cydweithwyr yn barod ac yn aros i helpu pobl p’un ai yw hynny’n cael mynediad i fanciau bwyd, cymorth gydag iechyd meddwl neu hyd yn oed os yw rhywun yn medru mynd i nôl presgripsiwn yn y cyfnod clo.

“Mae cydweithio gyda’r rhwydwaith eang yma o sefydliadau’n ein galluogi i sicrhau fod pobl  yn cael yr help a’r arbenigedd cywir i gefnogi eu hanghenion. Hoffwn ddiolch i’n partneriaid a’n tîm Cymuned a Phartneriaethau am barhau i fynd yr ail filltir yn yr hyn a fu’r cyfnod mwyaf heriol mewn cenhedlaeth.”

Gofynnir i unrhyw un sy’n dymuno cael mynediad i help a chymorth i gysylltu â: partnerships@monmouthshire.gov.uk neu ffonio 01633 644 696.

Yn ddiweddar, mae Llywodraeth Cymru wedi cyhoeddi lansiad pecyn Cymorth Benodol i’r Sector y Gronfa Cadernid Economaidd. Agorodd ceisiadau am y cynllun hwn am hanner dydd ar 13 Ionawr 2021 a byddant yn aros ar agor am bythefnos, neu hyd nes y bydd yr arian wedi’i ymrwymo’n llawn.

Mae’r ffrwd ariannu ddiweddaraf hon wedi’i hanelu’n benodol at fusnesau yn y sectorau lletygarwch, twristiaeth a hamdden, gan gynnwys busnesau sy’n cyflenwi’r sectorau hynny, sydd wedi profi gostyngiad o 60% neu fwy o’u trosiant o ganlyniad i’r cyfyngiadau a gyflwynwyd ar y 4ydd Rhagfyr 2020 hyd yr 22ain Ionawr 2021.

Mae’r gronfa Cymorth Benodol i’r Sector y Gronfa Cadernid Economaidd yn ategu mesurau ymateb COVID-19 eraill i gefnogi busnesau, mentrau cymdeithasol a sefydliadau elusennol yng Nghymru – gan gynnwys y grantiau Ardrethi Annomestig sydd hefyd ar gael.

Dywedodd y Cynghorydd Sirol Bob Greenland, Dirprwy Arweinydd Cyngor Sir Fynwy:  “Byddwn yn annog holl fusnesau Sir Fynwy sy’n rhan o gylch gwaith y cynllun hwn – y sectorau lletygarwch, hamdden a thwristiaeth – i wneud cais ar unwaith.  Rhagwelir y bydd nifer fawr o fusnesau’n gwneud cais ac mae swm cyfyngedig o arian o fewn y cynllun hwn, felly mae amser yn brin – gwnewch gais nawr. Diolch byth, nid yw’r grant diweddaraf hwn yn atal busnesau cymwys yn y sector poblogaidd hwn rhag gwneud cais hefyd am grantiau Ardrethi Annomestig y Gronfa Busnesau Dan Gyfyngiadau. Mae busnesau lleol yn cael trafferth yn fwy nag erioed o’r blaen, ar ôl gorfod cau ar yr adeg brysuraf o’r flwyddyn, i lawer.  Ni allaf bwysleisio’n ddigon cryf bwysigrwydd mynd ar-lein a chofrestru.  Gallai’r grantiau hyn fod yn achubiaeth, yn sicr ar gyfer y dyfodol agos.”

Gall busnesau sy’n gymwys i gael grant Ardrethi Annomestig y Gronfa Busnesau Dan Gyfyngiadau (ac eithrio’r grant Dewisol) hefyd wneud cais am grant Cymorth Benodol i’r Sector y Gronfa Cadernid Economaidd. Mae rhagor o wybodaeth am grant Cymorth Benodol i’r Sector y Gronfa Cadernid Economaidd COVID-19 a’i gwiriwr cymhwysedd ar gael yn: https://fundchecker.businesswales.gov.wales/sectorspecificgrant/cy

Mae’r cynllun, yn wahanol i lawer o’r grantiau eraill, yn cael ei weinyddu gan Lywodraeth Cymru.  Argymhellir y dylai busnesau sy’n gwneud cais am y grant diweddaraf hwn hefyd ystyried y Cynllun Cadw Swyddi (a elwir hefyd yn Gynllun Ffyrlo) sydd bellach yn cynnwys mwy o weithwyr ac sydd wedi’i ymestyn i fis Ebrill 2021.

Mae busnesau Sir Fynwy y mae cyfyngiadau ychwanegol cysylltiedig â Covid wedi effeithio arnynt yn gymwys am grant gan Lywodraeth Cymru fydd yn cynnig cymorth llif arian yn ystod y pandemig presennol. Nod y Gronfa i Fusnesau dan Gyfyngiadau a gyflwynwyd gan Lywodraeth Cymru yw cefnogi busnesau sy’n gweithredu o fewn y sectorau lletygarwch, twristiaeth a hamdden neu eu cadwyn gyflenwi a manwerthwyr heb fod yn hanfodol y mae’r cyfyngiadau diweddaraf a ddaeth i rym ar 4 Rhagfyr a 20 Rhagfyr 2020 wedi effeithio arnynt.

Bydd busnesau cymwys a dderbyniodd daliad dan y cynllun grant Ardrethi Annomestig yn ystod y Cyfnod Clo Byr blaenorol eisoes wedi derbyn taliad awtomatig ychwanegol o naill ai £3,000 neu £5,000. Gall busnesau na dderbyniodd daliad awtomatig neu na wnaeth gais yn flaenorol am y grant Ardrethi Annomestig Cyfnod Clo Byr gael mynediad i’r cynllun newydd drwy lenwi cais byr ar dudalen gwefan y cyngor – www.monmouthshire.gov.uk/business-advice/.  Gall busnesau gyda gwerth trethiannol o rhwng £51,000 a £150,000 sy’n gweithredu yn y sectorau lletygarwch, twristiaeth, hamdden neu eu cadwyn gyflenwi a sectorau manwerthu heb fod yn hanfodol hefyd fod yn gymwys am grant Ardrethi Annomestig Busnesau dan Gyfyngiadau.

Dim ond i fusnesau sy’n atebol am ardrethi busnes ar ardrethi busnes ar eiddo yn Sir Fynwy y mae’r grantiau hyn ar gael ar hyn o bryd. Caiff cynllun i gynorthwyo busnesau Sir Fynwy nad ydynt yn atebol am ardrethi busnes ei lansio yn y dyfodol agos.

Dywedodd y Cynghorydd Bob Greenland, aelod cabinet dros Fenter Cyngor Sir Fynwy: “Rydym yn sylweddoli’r pryder sydd yn y gymuned fusnes leol yn dilyn y cyfnod clo diweddaraf a dyna pam fod y cyngor eisoes wedi talu £2.1m dan y cynllun grant diweddaraf. Yn y cyfamser, rwy’n annog busnesau sy’n credu eu bod yn gymwys am y Gronfa i Fusnesau dan Gyfyngiadau i astudio’r meini prawf ar ein tudalen gwefan cyngor busnes a gwneud cais am grant cyn gynted ag sydd modd.”

Mae mwy o wybodaeth ar y Gronfa i Fusnesau dan Gyfyngiadau ar gael drwy gysylltu â BusinessSupportGrants@monmouthshire.gov.uk

Bydd gwasanaeth bws newydd rhwng Cas-gwent a Bryste a lansir yr wythnos hon yn ddolen hanfodol ar gyfer pobl sy’n teithio i’r gwaith, myfyrwyr a theithiau cymdeithasol. Dechreuodd gwasanaeth T7 Traws Hafren a weithredir gan Bws Casnewydd ddydd Llun 4 Ionawr a bydd yn rhedeg yn rheolaidd o Gas-gwent i ganol dinas Bryste heibio canolfan siopa Cribbs Causeway, saith diwrnod yr wythnos. Bydd gwasanaethau ychwanegol yn gynnar yn y bore a gyda’r nos yn cysylltu Magwyr a Chil-y-coed.

Pan ddaeth y gwasanaeth X7 i ben ym mis Mehefin 2020, lansiodd Cyngor Sir Fynwy a Llywodraeth Cymru wasanaeth Traws Hafren am gyfnod prawf a chafodd y llwybr ei roi allan i dendr yn yr hydref i sicrhau parhad hirdymor y ddolen bwysig rhwng De Cymru a Bryste. Mae’r contract a ddyfarnwyd i Bws Casnewydd yn rhedeg am bum mlynedd – buddsoddiad sylweddol gan Lywodraeth Cymru.

Bydd tocynnau ar gael wrth fynd ar y bws a drwy ap TrawsCymru. Gellir archebu seddi ymlaen llaw ar yr ap a bydd prisiau tocynnau yn aros yr un fath, yn cynnig gwerth am arian rhagorol yn arbennig ar gyfer y rhai sy’n teithio’n rheolaidd.

Dywedodd y Cynghorydd Jane Pratt, aelod cabinet Sir Fynwy gyda chyfrifoldeb am drafnidiaeth gyhoeddus: “Mae hwn yn wasanaeth rhanbarthol pwysig sy’n cynnig mynediad hanfodol ar gyfer y rhai sy’n teithio i’r gwaith, ar gyfer addysg neu ddarparu gwasanaethau yn ogystal â hybu twristiaeth a chysylltu ffrindiau a theuluoedd. Rydym yn ddiolchgar tu hwnt i Lywodraeth Cymru am fuddsoddi yn y gwasanaeth strategol hollbwysig yma.”

Ychwanegodd Scott Pearson, Rheolwr Gyfarwyddwr Trafnidiaeth Casnewydd: “Rydym yn falch iawn i gael ein dewis i redeg gwasanaeth newydd T7. Dyma wasanaeth cyntaf TrawsCymru i’r cwmni ei weithredu ac felly rydym yn edrych ymlaen at ddatblygu’r gwasanaeth i fod y gorau y gall fod ar gyfer ein cwsmeriaid. Mae hon yn garreg filltir bwysig i Bws Casnewydd a gobeithiwn ddangos ein gwerth drwy gynorthwyo i wella rhwydwaith TrawsCymru.”

Mae’r amserlen a gwybodaeth am brisiau tocynnau ar gael ar wefan Bws Casnewydd:

www.newportbus.co.uk/traws-hafren-t7-route

Caiff pobl sy’n byw yn Sir Fynwy eu hannog i ystyried maethu yn 2021. Daw galwad recriwtio’r cyngor yn dilyn blwyddyn anodd, gyda cholledion swyddi eang a llawer o bobl yn ailystyried eu gyrfaoedd.

Mae tîm maethu’r cyngor yn galw ar unrhyw un a allai fod yn dymuno rhoi cynnig ar rywbeth newydd ac a all gynnig cartref diogel a chariadus i blant a phobl ifanc mwyaf bregus y sir i gysylltu â nhw. Mae recriwtio gofalwyr maeth wedi parhau yn un o brif flaenoriaethau’r cyngor drwy gydol y pandemig, gyda’r angen parhaus i blant sy’n derbyn gofal i gael eu lleoli gyda theuluoedd lleol.

Mae tîm gofal maeth Sir Fynwy yn dymuno clywed gan bobl o amrywiaeth o gefndiroedd a all gynnig cartref i blant a phobl ifanc o bob gwahanol oedran ac anghenion. Mae’r cyngor yn edrych yn benodol am bobl a all ofalu am bobl ifanc yn eu harddegau, gofalwyr therapiwtig, gofalwyr maeth, gofalwyr argyfwng, grwpiau o frodyr a chwiorydd a phlant gydag anghenion ychwanegol. Yn bwysicaf oll, mae’r tîm yn edrych am bobl a all fod yn fodelau rôl cadarnhaol a rhoi cefnogaeth, anogaeth ac ymdeimlad o berthyn i blentyn neu berson ifanc a gwneud yn siŵr eu bod yn teimlo’n ddiogel ac yn saff.

Caiff ymgeiswyr llwyddiannus gynnig cefnogaeth leol a hyfforddiant i ategu’r safonau uchel o ofal a ddarperir gan ofalwyr maeth y sir. Mae hefyd lwfans maethu ar gyfer costau gofalu am blentyn.

Mae effaith COVID-19 wedi golygu y bu’n rhaid i dîm gofal maeth Sir Fynwy recriwtio mewn ffordd wahanol. Mae hyn wedi gweld y tîm yn cynnig cyfarfodydd a sgyrsiau rhithiol, gyda sesiynau ‘Pump Maeth’ ar-lein ar gyfer unrhyw un sy’n dymuno canfod mwy am faethu gyda’r cyngor. Gobeithir y bydd y cynigion recriwtio newydd, tebyg i’r ymweliadau cartref rhithiol, yn annog mwy o ddarpar ofalwyr maeth i gysylltu er mwyn dechrau ar eu taith maethu.

Dywedodd y Cyng Penny Jones, Aelod Cabinet dros Ddiogelu, Gofal Cymdeithasol ac Iechyd: “Yn dilyn un o’r blynyddoedd mwyaf heriol mewn cenhedlaeth, ni allai ein galwad am bobl garedig a gofalgar i ystyried maethu gyda Sir Fynwy fod yn bwysicach. Os ydych yn rhywun a allai fod yn edrych am newid gyrfa ac eisiau gwneud rhywbeth gwerth chweil, byddwch nid yn unig yn newid eich bywyd eich hun ond hefyd fywydau ein plant a phobl ifanc sydd ag angen dybryd am gartref diogel. Byddwn yn annog unrhyw un a fedrai fod yn ystyried maethu i godi’r ffôn i ganfod os gallai fod yn iawn i chi.”

I gael manylion pellach anfonwch neges destun Foster i 60060, ymweld â Monmouthshire.gov.uk/fostering, anfon e-bost at foster@monmouthshire.gov.uk neu ffonio 01873 735950.

Croesawyd y newyddion fod y Cyngor wedi derbyn cadarnhad gan Lywodraeth Cymru y bydd yn derbyn cynnydd o 3.9% yn ei gyllid creiddiol y flwyddyn nesaf, uwch na’r cyfartaledd o 3.8% ar gyfer Cymru a lle cafodd cynghorau ledled Cymru setliadau’n amrywio o gynnydd o rhwng 2.0% a 5.6%. Aiff hyn beth o’r ffordd i alluogi’r Cyngor i ddarparu ar gyfer pwysau sylweddol heblaw COVID yn effeithio ar wasanaethau’r Cyngor y flwyddyn nesaf ac i leihau’r angen i’r Cyngor ddefnyddio ei gronfeydd cyfyngedig untro i gefnogi’r gyllideb.

Dywedodd y Cynghorydd Peter Fox, Arweinydd Cyngor Sir Fynwy: “Rwy’n falch iawn fod Llywodraeth Cymru wedi cydnabod rôl llywodraeth leol yn y flwyddyn hynod hon. Mae gwasanaethau’r Cyngor yn parhau i fod dan bwysau parhaus a chynyddol, hyd yn oed tu hwnt  i gynnydd cost a diffygion incwm yn deillio o’r pandemig. Bydd y cynnydd uwch na’r cyfartalog fan leiaf oll yn rhoi rhywfaint o hyblygrwydd ychwanegol i ymateb i’r straen digynsail ar gyllid y Cyngor a’r dewisiadau a wnaiff wrth osod y gyllideb ar gyfer y flwyddyn nesaf.

Ynghyd â’r cyhoeddiad am y setliad a’r cyllid COVID y gallodd y Cyngor ei hawlio eleni yn barod, bu eisoes a bydd eto symiau canlyniadol sylweddol o gyhoeddiadau cyllid Llywodraeth y Deyrnas Unedig, rhai ohonynt heb eu dyrannu eto o fewn cyllideb Llywodraeth Cymru. Mae’n bwysig y caiff y pwysau go iawn mewn llywodraeth leol eu hystyried a byddwn yn parhau i gyflwyno’r achos hwn i Weinidogion yn ystod yr wythnosau nesaf. Heb gyllid o’r fath bydd y Cyngor unwaith eto mewn sefyllfa o orfod cymryd penderfyniadau caled ac anodd er gwaethaf y newydd da a gynigir gan y setliad darpariaethol.”

Dywedodd y Cynghorydd Phil Murphy, Aelod Cabinet dros Adnoddau:

“Mae’r setliad darpariaethol wedi cynnig achubiaeth bosibl i’r Cyngor a golygu y gall osgoi gorfod gwneud penderfyniadau anodd, uniongyrchol a thymor byr fyddai’n effeithio ar ei wasanaethau rheng flaen. Er ei bod yn ddealladwy o gofio am yr ansicrwydd economaidd fyd-eang a chenedlaethol mai dim ond rhagolwg cyllid un flwyddyn y mae Llywodraeth y Deyrnas Unedig wedi ei roi i Lywodraeth Cymru, bydd hyn yn parhau i wneud cynllunio ariannol tymor canol yn anodd.

Gobeithiwn nad am dymor byr y fu’r cynnydd uwch na’r cyfartalog a gan fod y Cyngor yn hanesyddol a hyd yma wedi bod y Cyngor sy’n derbyn y setliad cyllido gwaethaf yng Nghymru. Mewn gwirionedd mae’r Cyngor yn parhau’n ddisymud ar waelod y tabl ar gyfer y swm o gyllid y pen y mae’n ei dderbyn gan Lywodraeth Cymru.”

Caiff cynigion cyllideb ddrafft y Cyngor ei ystyried gan ei Gabinet mewn cyfarfod ar 20 Ionawr 2021 a chânt wedyn eu rhyddhau ar gyfer ymgynghoriad cyhoeddus. Oherwydd y pandemig presennol a’r cyfyngiadau fydd yn parhau i’r Flwyddyn Newydd bydd y Cyngor yn dymuno cysylltu gyda rhanddeiliaid allweddol a’r cyhoedd drwy ei wefan a digwyddiadau ymgynghori rhithiol ar y gyllideb. Bydd gwybodaeth bellach ar gael ar wefan y Cyngor yn y Flwyddyn Newydd.

Bydd ein swyddfeydd ni ar agor fel a ganlyn dros gyfnod y Nadolig

Dydd Iau, Rhagfyr 24 (Noswyl Nadolig)Ar agor tan 4:00 yp
Dydd Gwener, Rhagfyr 25 (Diwrnod Nadolig)Ar gau
Dydd Llun, Rhagfyr 28 (Gŵyl y Banc)Ar gau
Dydd Mawrth, Rhagfyr 29Ar gau
Dydd Mercher, Rhagfyr 30Ar agor
Dydd Iau, Rhagfyr 31Ar agor
Dydd Gwener, Ionawr 1 (Diwrnod Calan)Ar gau

Os oes gennych ymholiad brys pan mae’r swyddfa ar gau, ffoniwch 0300 123 1055

Casgliadau Sbwriel ac Ailgylchu

Ni fydd casgliadau ar:- Diwrnod Nadolig, Gŵyl San Steffan, Diwrnod Calan

Newidiadau i’r casgliadau arferol dros y cyfnod hwn:

Diwrnod casglu arferolDiwrnod casglu diwygiedig
Dydd Iau, Rhagfyr 24 (Noswyl Nadolig)Dydd Iau, Rhagfyr 24
Dydd Gwener, Rhagfyr 25 (Diwrnod Nadolig)Dydd Sul, Rhagfyr 27
Dydd Llun, Rhagfyr 28 (Gŵyl y Banc)Dydd Mawrth, Rhagfyr 29
Dydd Mawrth, Rhagfyr 29Dydd Mercher, Rhagfyr 30
Dydd Mercher, Rhagfyr 30Dydd Iau, Rhagfyr 31
Dydd Iau, Rhagfyr 31Dydd Sadwrn, Ionawr 2
Dydd Gwener, Ionawr 1 (Diwrnod Calan)Dydd Sul, Ionawr 3

Cofiwch osod eich bagiau allan i’w gasglu erbyn 7:00 yb.

Mae Cyngor Sir Fynwy yn croesawu argymhellion Adroddiad Terfynol Comisiwn Trafnidiaeth De Ddwyrain Cymru ac yn neilltuol y newidiadau amlwg a gynigir ar gyfer gwelliannau i wasanaethau rheilffordd a bws fel amgennau hanfodol i ffordd liniaru’r M4, sydd wedi ei gwrthod yn flaenorol gan Lywodraeth Cymru. Mae’r cyngor hefyd yn cefnogi’r mesurau budd cyflym a gynigir ar gyfer gwella Teithio Llesol a system docynnau integredig, yn ogystal â’r argymhellion tymor canol a thymor hirach ar gyfer gwella gorsafoedd a gwasanaethau bws y sir.

Bydd y cynnig ar gyfer gwella trafnidiaeth gyhoeddus a hwylusir gan fynediad oddi ar yr M48 i Gyffordd Twnnel Hafren, ynghyd ag uwchraddio gorsaf Cas-gwent a gorsaf newydd ym Magwyr, yn cynnig amgen hyfyw a real fel dull o deithio yn hytrach na defnyddio car ar gyfer preswylwyr Sir Fynwy.

Fodd bynnag byddai Cyngor Sir Fynwy hefyd yn hoffi i ystyriaeth gael ei roi i fuddion posibl ehangach mynediad arfaethedig yr M48 ar gyfer ardal Glannau Hafren, er enghraifft drwy ostwng lefelau traffig ar y B4245. Byddai’n hoffi gweld cynnal astudiaeth trafnidiaeth ar wahân ar gyfer yr ardal hon ar yr un pryd â’r asesiad a dyluniad amlinellol y gyffordd draffordd newydd.

Dywedodd Jane Pratt, Cynghorydd Sir ac Aelod o’r Cabinet: “Mae’r cyngor wedi ymwneud yn llawn â gwaith y comisiwn ac yn credu bod y gwelliannau trafnidiaeth a argymhellir yn yr adroddiad yn gyffrous iawn. Bu Grŵp Llywio Trafnidiaeth Strategol y cyngor yn trafod y syniad o welliannau i’n gwasanaethau bws a thrên ledled y sir am amser maith a hefyd bu Teithio Llesol wrth galon ein cynlluniau i annog preswylwyr i fynd ati i seiclo a cherdded fel rhan o deithio i’r gwaith ac i gyfleusterau lleol. Croesewir y cynlluniau blaengar hyn gan eu bod yn cefnogi heriau hinsawdd ac yn cynnig ffordd o fyw mwy iach ar gyfer ein cymuned. Edrychwn ymlaen at weithio gyda Llywodraeth Cymru a dod yn rhan o uned ddatblygu comisiwn Burns.”

DIWEDD

Caiff busnesau y mae’r cyfyngiadau a roddwyd ar waith ar 4 Rhagfyr gan Lywodraeth Cymru i helpu rheoli lledaeniad COVID-19 wedi effeithio arnynt eu hannog i edrych ar y cynllun grant diweddaraf a gyhoeddwyd. Cynlluniwyd y Gronfa i Fusnesau dan Gyfyngiadau a lansiwyd ddydd Mercher 16 Rhagfyr ac a weinyddir gan Gyngor Sir Fynwy i gefnogi busnesau drwy roi llif arian a’u helpu i oroesi’r cyfnod heriol hwn. Mae’r grant yn anelu i ategu cynlluniau eraill a gyhoeddwyd yn flaenorol i gefnogi busnesau, sefydliadau elusennol a mentrau cymdeithasol (busnesau sy’n ailfuddsoddi unrhyw elw ar gyfer diben cymdeithasol, megis budd cymuned leol).

Mae cyrraedd y Gronfa i Fusnesau dan Gyfyngiadau yn cynnwys busnesau lletygarwch, y mae’r mesurau diweddaraf wedi effeithio’n sylweddol arnynt. Mae hyn yn cynnwys tafarndai, bwytai, caffes, bariau, bariau gwin, gwestai, sinemâu, theatrau, safleoedd cerddoriaeth a mannau chwarae awyr agored. Mae hefyd yn cefnogi’r rhai sydd yn y cadwyni cyflenwi ar gyfer busnesau lletygarwch, yn ogystal â thwristiaeth a hamdden, a’u cadwyni cyflenwi.

Mae’r gronfa yn cynnwys dau grant ar wahân: Grant Ardrethi Annomestig y Gronfa i Fusnesau dan Gyfyngiadau a’r Grant Dewisol i Fusnesau dan Gyfyngiadau. Ni all busnesau wneud cais am y ddau grant. Os oes gan fusnes rif ardrethol, dylent wneud cais am y Grant Ardrethi Annomestig, tra gall rhai heb rif ardrethol ac nad ydynt yn talu ardrethi busnes wneud cais am y Grant Dewisol.

Os yw busnes lletygarwch eisoes wedi derbyn grant Ardrethi Annomestig dan y gronfa busnes Cyfnod Clo Byr diweddar, nid oes angen iddynt wneud cais am y grant hwn. Caiff taliad ei wneud yn awtomatig yn defnyddio’r wybodaeth a roddwyd yn eu cais cyfnod clo byr gwreiddiol.

Fodd bynnag, ar gyfer busnesau na wnaeth dderbyn y grant hwn mae’n hanfodol eu bod yn cofrestru, gan na chaiff taliad ei wneud yn awtomatig. Gellir gwneud hyn drwy www.monmouthshire.gov.uk/restrictions-business-fund. Bydd angen i fusnesau lenwi ffurflen gais fer. Bydd angen i fusnesau lletygarwch gadarnhau y cawsant eu gorfodi i gau a bydd angen i fusnesau twristiaeth, hamdden a manwerthu roi tystiolaeth (ar sail hunanddatgan) fod trosiant wedi gostwng gan 40% neu fwy fel canlyniad i’r cyfyngiadau newydd.

“Sylweddolwn y pwysau enfawr a roddodd y set ddiweddaraf o gyfyngiadau ar gynifer o fusnesau lletygarwch, hamdden a thwristiaeth Sir Fynwy oedd eisoes yn ei chael yn anodd oherwydd yr heriau ariannol llethol a gyflwynodd 2020,” meddai’r Cynghorydd Bob Greenland, Dirprwy Arweinydd Cyngor Sir Fynwy. “Bydd y Gronfa i Fusnesau dan Gyfyngiadau yn achubiaeth i ystod eang o fusnesau ar adeg pan maent un ai’n methu masnachu neu pan fu gostyngiad difrifol yn eu hincwm. Er y bydd y busnesau cymwys hynny a dderbyniodd grant Cyfnod Clo Byr yn derbyn y grant diweddaraf hwn yn awtomatig, mae’n rhaid i’r rhai na wnaeth hynny gofrestru neu byddant yn colli mas. Byddwn yn gofyn i fusnesau sy’n credu y medrant fod o fewn cylch gorchwyl y gronfa hon i ymweld â’n gwefan a gwneud cais ar unwaith.”

Mae Grant Ardrethi Annomestig y Gronfa i Fusnesau dan Gyfyngiadau yn cynnig dwy lefel o gymorth yn dibennu ar werth ardrethol y busnes: £3,000 (ar gyfer rhai gyda gwerth ardrethol o £12,000 neu lai) neu £5,000 (ar gyfer busnesau gyda gwerth ardrethol o £12,001 – £150,000).

Gall busnesau nad ydynt yn y system Ardrethi Busnes wneud cais am Grant Dewisol y Gronfa i Fusnesau dan Gyfyngiadau o £2,000. Mae hyn er mwyn cynorthwyo busnesau a gafodd eu gorfodi i gau, neu y bu’n ofynnol iddynt gau, fel canlyniad i’r cyfyngiadau cenedlaethol a gafodd eu rhoi ar waith ar gyfer busnesau lletygarwch. Mae hefyd yn weithredol ar gyfer y rhai sy’n amcangyfrif y bydd y cyfyngiadau diweddaraf yn arwain at ostyngiad o leiaf 40% yn eu trosiant ar gyfer mis Rhagfyr 2020 o gymharu gyda mis Rhagfyr 2019 (neu drosiant mis Medi 2020 os nad oeddent yn masnachu ym mis Rhagfyr 2019).

Dylid nodi y bydd y broses gais yn fyw o 10.00 y bore ar 16 Rhagfyr 2020

Mae mwy o wybodaeth am y grantiau Ardrethi Annomestig a’r grantiau Dewisol ar gael yn: www.monmouthshire.gov.uk/restrictions-business-fund Caiff pob cais ei brosesu a’i dalu cyn gynted ag sy’n bosibl, gan ganiatáu ar gyfer cyfnod gwyliau y Nadolig a’r Flwyddyn Newydd.

Caiff blychau Nadolig arbennig eu dosbarthu ar draws Sir Fynwy i gefnogi teuluoedd a gollodd anwyliaid eleni. Mae’n un o’r nifer o ffyrdd y mae tîm Adeiladu Teuluoedd Cryf Sir Fynwy yn cynnig cefnogaeth, a buont yno i deuluoedd lleol drwy gydol y pandemig.

Cafodd y blychau eu creu yn lle’r ‘grŵp atgofion’ blynyddol, sydd wedi methu cwrdd eleni oherwydd fel COVID-19. Yn lle hynny, mae’r tîm wedi gwneud a phostio dwsinau o flychau Nadolig ar gyfer teuluoedd lleol i roi cyfle i bobl ddod ynghyd a chymryd rhan mewn gweithgareddau sy’n eu helpu i gofio eu hanwyliaid.

Y tîm Gwasanaethau Therapiwtig sy’n cynnwys cwnselwyr, therapyddion a gweithwyr cymorth teulu, i fod yno ar gyfer pawb mewn cyfnod anodd, sydd wedi creu a dosbarthu’r blychau Nadolig. Mae’r blychau yn cynnwys glain y gall pobl eu gwneud gyda’i gilydd ac yna eu rhoi ar y goeden Nadolig er cof eleni ac ym mlynyddoedd y dyfodol. Gellir defnyddio’r blychau wedyn fel man arbennig i bobl ifanc gadw eu hatgofion.

Dywedodd y Cyng Penny Jones, Aelod Cabinet dros Ofal Cymdeithasol ac Iechyd: “Hoffwn estyn fy nymuniadau gorau i bawb sy’n colli rhywun annwyl eleni. Mae galar yn dorcalonnus ar unrhyw adeg o’r flwyddyn ond yn neilltuol o galed adeg y Nadolig, gall fod mor anodd gwybod sut i drin colled a galar ar adeg sydd ynglŷn â theulu a bod gyda’n gilydd. Mae mor drist nad ydym wedi gallu cwrdd â’n teuluoedd wyneb yn wyneb yng Nghastell Cil-y-coed eleni, ond rwyf mor falch o’r holl waith a wnaeth tîm Adeiladu Teuluoedd Cryf Sir Fynwy i roi help mewn ffordd wahanol drwy bostio blychau Nadolig i deuluoedd lleol. Cadwch yn ddiogel.”

Gall unrhyw un sydd angen help gysylltu â llinell gyngor y tîm Adeiladu Teuluoedd Cryf rhwng 10am a 3pm  01633 644152 / 07970166975, neu e-bost earlyhelppanel@monmouthshire.gov.uk

Mae Gwasanaethau Cymdeithasol Plant Sir Fynwy yn ddiolchgar iawn i bobl ym mhob rhan o’u sir am eu caredigrwydd. Mae Apêl Dymuniadau Nadolig 2020 wedi codi dros £7,000 i helpu dod ag ychydig o hwyl yr ŵyl i blant a phobl ifanc bregus a rhai sy’n gadael gofal yn Sir Fynwy.

Er yr heriau a ddaeth yn sgil y pandemig, mae Apêl Dymuniadau Nadolig eleni unwaith wedi gweld ymateb rhagorol gan bobl garedig a hael ym mhob rhan o’r sir. Daeth cyfraniadau gan breswylwyr, cynghorau cymuned, cynghorwyr a staff Sir Fynwy, Cymdeithas Adeiladu Sir Fynwy a Western Power (Swales) drwy gais penodol am gyllid drwy eu hapêl ‘We’re In This Together’.

Bydd y cyfraniadau caredig yn ei gwneud yn bosibl i brynu cardiau rhodd a thalebau ar gyfer 285 o blant a phobl ifanc ar draws y sir – gan helpu i ddod ag ychydig o hwyl yr ŵyl i’r rhai sydd fwyaf ei angen. Caiff yr holl gardiau rhodd a thalebau hyn eu dosbarthu gan dîm gwaith cymdeithasol prysur iawn yn y cyfnod cyn y Nadolig.

Mae apêl eleni yn dilyn ymgyrch lwyddiannus yn 2019 pan gafodd dwsinau o deganau, nwyddau ymolchi a rhoddion eu cyfrannu gan sefydliadau a phreswylwyr. Bu’n rhaid i’r tîm redeg yr apêl yn wahanol eleni oherwydd y pandemig a phenderfynwyd na fyddai cyfraniadau o anrhegion yn addas nac yn briodol eleni.

Roedd Gwasanaethau Plant hefyd yn hynod falch i dderbyn cefnogaeth y gymuned drwy gyfraniadau bwyd i baratoi 100 o hamperau Nadolig ar gyfer y teuluoedd sydd fwyaf mewn angen. Cafwyd cyfraniadau gan fanciau bwyd Cil-y-coed a’r Fenni, Ysgol Gynradd Overmonnow, Eglwys Gymunedol Llanfaches, staff gwaith cymdeithasol ac Asda yng Nghil-y-coed ddewis eang o eitemau ar gyfer hamperau Nadolig arbennig, a gafodd wedyn eu dosbarthu gan wirfoddolwyr Bridges.

Dywedodd y Cynghorydd Penny Jones, Aelod Cabinet Gofal Cymdeithasol, Diogelu ac Iechyd: “Bu’r flwyddyn hon yn heriol ac eto nid yw hynny wedi rhwystro pobl Sir Fynwy rhag cefnogi achos mor wych. Mae’r rhoddion gwych hyn adeg y Nadolig yn dangos fod pobl yn gofalu am ei gilydd ac yn wirioneddol eisiau gwneud gwahaniaeth i blant a theuluoedd bregus a phobl ifanc sy’n gadael gofal sydd fwyaf ei angen. Hoffwn fanteisio ar y cyfle hwn, ac ar ran Gwasanaethau Cymdeithasol Plant, i ddweud mor anhygoel o falch yr ydym am y gefnogaeth wych a gawsom ac i ddiolch o galon i bawb a gyfrannodd yn ystod y cyfnod anodd hwn. Nadolig Llawen i bawb a chadwch yn ddiogel.”

Bydd ysgolion uwchradd a cholegau Cymru yn symud i ddysgu ar-lein o ddydd Llun, 14 Rhagfyr ymlaen fel rhan o ‘ymdrech genedlaethol i atal trosglwyddo’r coronafeirws’ cadarnhaodd y Gweinidog Addysg Kirsty Williams heddiw.

Dywedodd y Gweinidog yn glir, diolch i ymdrechion staff addysg ledled y wlad, fod ysgolion a cholegau yn fannau diogel, gyda bron i hanner holl ysgolion Cymru heb gael unrhyw achosion o covid ers mis Medi.

Fodd bynnag, cydnabyddir y gallai’r ffaith fod lleoliadau addysg ar agor gyfrannu at gymysgu ehangach y tu allan i’r ysgol a’r coleg.

Wrth wneud y penderfyniad, roedd y Gweinidog yn teimlo ei bod yn bwysig cael ‘cyfarwyddyd clir, cenedlaethol’ i dynnu pwysau oddi ar ysgolion a cholegau unigol, awdurdodau lleol, rhieni a gofalwyr.

Dywedodd y Gweinidog fod ei phenderfyniad yn dilyn cyngor arbenigol gan Brif Swyddog Meddygol Cymru sy’n dangos bod sefyllfa iechyd y cyhoedd yng Nghymru yn dirywio.

Mae’r data Profi, Olrhain, Diogelu diweddaraf yn dangos bod cyfraddau Covid-19 wedi cynyddu ymhellach ledled Cymru a’u bod bellach wedi pasio 370/100k gydag 17% o brofion yn bositif.

Mae’r gyfradd R yng Nghymru wedi cynyddu i 1.27 gydag amser dyblu o ddim ond 11.7 diwrnod.

Fel y digwyddodd yn ystod y cyfnod atal byr, bydd disgwyl i awdurdodau lleol ac ysgolion ystyried pa ddarpariaeth fyddai’n briodol i ddysgwyr agored i niwed, a gallai hyn gynnwys dysgu ar y safle.

Dywedodd y Gweinidog Addysg Kirsty Williams: “Bob dydd, rydyn ni’n gweld mwy a mwy o bobl yn cael eu derbyn i’r ysbyty gyda symptomau’r coronafeirws.

“Mae’r feirws yn rhoi pwysau sylweddol a pharhaus ar ein gwasanaeth iechyd ac mae’n bwysig ein bod i gyd yn gwneud ein rhan i osgoi ei drosglwyddo.

“Yn ei gyngor i mi heddiw, mae’r Prif Swyddog Meddygol yn argymell y dylid symud tuag at ddysgu ar-lein ar gyfer disgyblion ysgolion uwchradd cyn gynted ag y bo’n ymarferol.

“Gallaf gadarnhau felly y dylid symud tuag at ddysgu ar-lein ar gyfer disgyblion ysgolion uwchradd a myfyrwyr coleg o ddydd Llun yr wythnos nesaf ymlaen.

“Rydym yn cydnabod, fel y gwnaethom yn ystod y cyfnod atal byr, ei bod yn anos i blant oedran cynradd ac ysgolion arbennig ymgymryd â dysgu hunangyfeiriedig.

“Dyna pam rydyn ni’n annog ysgolion cynradd ac ysgolion arbennig i barhau i aros ar agor.

“Ar ôl siarad ag arweinwyr addysg lleol, rwy’n hyderus bod gan ysgolion a cholegau ddarpariaeth ddysgu ar-lein ar waith.

“Bydd hyn hefyd yn bwysig o ran sicrhau bod myfyrwyr gartref yn ystod y cyfnod hwn, gan ddysgu ac aros yn ddiogel.

“Yn bendant, ac mae hyn yn bwysig iawn, dylai plant fod gartref.

“Nid gwyliau Nadolig cynnar yw hwn, gwnewch bopeth o fewn eich gallu i leihau eich cysylltiad ag eraill.”

“Mae’r teulu addysg yng Nghymru wedi tynnu ynghyd gymaint o weithiau eleni i wneud gwahaniaeth gwirioneddol i gwrs y feirws hwn ac yn y pen draw i achub bywydau, ac rwy’n gwybod y gallwn wneud yr un peth eto.

“Gyda’n gilydd gallwn ddiogelu Cymru.”

Yn ddiweddar, mae Cyngor Sir Fynwy wedi cyhoeddi bod llwybr troed Maes Tanio Glannau Hafren wedi cau ar frys.  Cymerwyd y camau hyn ar sail iechyd a diogelwch yn dilyn nifer cynyddol o gerddwyr nad ydynt yn cadw at y llwybr dynodedig ac yn cerdded ar ben wal y môr, ac felly’n crwydro i’r maes tanio gyfagos, gan roi eu hunain mewn perygl.

Dywedodd y Cynghorydd Richard John, Aelod Cabinet dros MonLife: “Mae Llwybr Troed Maes Tanio Glannau Hafren yn creu llawer o heriau cymhleth.” “Mae’r llwybr troed, sydd wedi dod yn fwyfwy poblogaidd, hefyd wedi bod yn safle tipio anghyfreithlon, llosgi bwriadol, fandaliaeth a gatiau’n cael eu gadael ar agor yn ddiweddar, sydd wedi caniatáu i wartheg grwydro, felly mae llawer o faterion i fynd i’r afael â nhw. 

“Rydym yn pryderu’n fawr fod pobl mewn perygl gan fod y tir hwn yn cynnwys maes tanio byw ac mae’r Llwybr Troed Diffiniol mewn cyflwr peryglus. Mae hwn yn fater iechyd a diogelwch go iawn felly bu’n rhaid i ni gau ar frys am chwe mis rhan o’r llwybr troed sy’n rhedeg drwy’r maes tanio hyd nes y gellir rhoi mesurau ar waith i sicrhau bod pob cerddwr yn cadw at y llwybr cywir a diogel, neu gellir cytuno ar ddewis arall.”

“Byddwn yn cysylltu â’r holl bartïon dan sylw, gan gynnwys Cyfoeth Naturiol Cymru a’r tirfeddianwyr, i ymchwilio i sut y gellir datrys y materion sy’n ymwneud â’r llwybr troed hwn.  Bydd ymgynghoriad yn dilyn hyn cyn i unrhyw fesurau gael eu rhoi ar waith yn barhaol,” ychwanegodd y Cynghorydd John. 

Mae Gwasanaeth Mynediad i Gefn Gwlad Cyngor Sir Fynwy wedi edrych ar union lwybr y llwybr troed.  Dangosodd archwiliad manwl o’r llwybr troed swyddogol (cyfeirnod 354/6/3) ar y Map Diffiniol o Hawliau Tramwy Cyhoeddus yn Sir Fynwy a chofnodion eraill, nad yw’r llwybr yn rhedeg mewn llinell barhaus ar draws wal y môr ond ei fod yn rhedeg i ffwrdd ohoni ac arni ac wrth ei hymyl, nid lle mae pobl yn cerdded ar hyn o bryd.  Nid yw’n rhan o Lwybr Arfordir Cymru. Caiff hyn ei lwybro i ffwrdd o’r wal môr yn yr ardal hon ac mae wedi’i arwyddo’n dda ac mae ar gael o hyd i gerddwyr.  Gofynnir i unrhyw bartïon sydd â diddordeb gofrestru hynny gyda thîm y Gwasanaeth Mynediad i Gefn Gwlad drwy e-bost: countryside@monmouthshire.gov.uk

Mae Cyngor Sir Fynwy yn falch i gyhoeddi y bydd yn arwain InFuSe, rhaglen miliynau o bunnau ym maes sgiliau sector cyhoeddus, sy’n anelu i feithrin heriau capasiti arloesedd a mynd i’r afael â heriau mewn cymdeithas. Yn dilyn penderfyniad mewn cyfarfod o’r Cabinet ddydd Mercher 2 Rhagfyr 2020, bydd y cyngor yn awr yn dechrau cydweithio gyda’r naw awdurdod lleol arall ym Mhrifddinas-Ranbarth Caerdydd, Swyddfa Bargen Ddinesig Prifddinas-Ranbarth Caerdydd, Y Lab – Labordy Arloesedd Gwasanaeth Cyhoeddus Cymru, Prifysgol Caerdydd a Nesta i benderfynu rhaglen InFuSe (‘Innovative Future Services Public Sector Skills’).

Cynlluniwyd y rhaglen £5.6m ar gyfer swyddogion awdurdodau lleol ym Mhrifddinas-Ranbarth Caerdydd i helpu meithrin sgiliau a gallu arloesedd, gan geisio datrys heriau go iawn cymdeithas, gan ymwreiddio diwylliant o weithio rhanbarthol drwyddi draw. Bydd InFuSe yn galluogi gweithredu syniadau newydd drwy weithio drwy broses arloesedd o greu, profion, gweithredu a chynyddu maint. Bydd y rhaglen tair blynedd yn seiliedig ar ddull gweithredu ‘dan arweiniad her’ a bydd yn dynodi dau faes thematig pwysig iawn i Brifddinas-Ranbarth Caerdydd, er enghraifft edrych ar broblemau a chyfleoedd yn gysylltiedig gyda Datgarboneiddio neu Gydlyniaeth/Llesiant Cymunedol.

Cefnogir InFuSe gan Gronfa Gymdeithasol Ewrop Blaenoriaeth 5 Capasiti Sefydliadol Swyddfa Cyllid Ewropeaidd Cymru gyda £3.6m o gronfa’r ESF a £2m mewn da/amser swyddogion yn cael ei gyfateb gan Fargen Ddinesig Prifddinas-Ranbarth Caerdydd ac awdurdodau lleol. Cynlluniwyd InFuSe ar ddamcaniaeth ac ymarfer i gyflwyno swyddogion i brosesau a chysyniadau newydd. Bydd y rhaglen hefyd yn canolbwyntio ar sut y gall sgiliau ac offer newydd a ffyrdd gwahanol o feddwl helpu i ddatrys heriau rhanbarthol a gaiff eu rhannu drwy gydweithredu. Gobeithir y bydd swyddogion yn datblygu offer a dulliau newydd y gellir eu defnyddio i wella darpariaeth gwasanaeth yn y dyfodol ar gyfer y bobl sy’n eu defnyddio a’u darparu. Cafodd InFuSe ei gynllunio hefyd i ategu Cronfa Her Bargen Ddinesig Prifddinas-Ranbarth Caerdydd a chaiff swyddogion eu hannog i gymhwyso eu dysgu i wneud cynigion ar y cyd am gyllid i gyfarch heriau rhanbarthol fydd hefyd yn helpu i ddatrys problemau lleol.

Disgwylir y bydd tua 120 o swyddogion yn ymuno â’r rhaglen gan greu gweision cyhoeddus wedi eu hyfforddi a’u darparu’n well a all ddatblygu eu gwybodaeth a’u hymarfer a mynd â sgiliau newydd yn ôl i’w sefydliadau eu hunain.

Yn dilyn y penderfyniad dywedodd y Cynghorydd Peter Fox, Arweinydd Cyngor Sir Fynwy: “Rydym yn hynod falch y bydd Cyngor Sir Fynwy yn arwain y cynllun newydd cyffrous hwn sy’n gobeithio adeiladu ar sgiliau rhai o weision cyhoeddus mwyaf ardderchog Cymru. Daw ar amser pan ydym angen y bobl orau oll i’n cynrychioli a gwneud penderfyniadau arloesol ac ystyriol wrth i ni wynebu’r heriau i ddod. Os yw eleni wedi dysgu unrhyw beth i ni, y ffaith ein bod yn gryfach wrth gydweithio yw hynny ac mae Cyngor Sir Fynwy yn hynod falch i weithio gyda sefydliadau blaenllaw i gyflwyno’r cynllun hwn yn y rhanbarth.”

RHEOLWR RHAGELN – InFuse

Mae plant o ysgolion cynradd ledled Sir Fynwy wedi bod yn gweithio’n galed i gynhyrchu arddangosfeydd ffenestr Nadolig mewn prosiect ‘Siopa Lleol’ gyda Chyngor Sir Fynwy. Mae’r fenter wedi’i chynllunio i ddod â rhywfaint o hwyl yr ŵyl i’r stryd fawr tra’n atgoffa pawb i gefnogi busnesau drwy brynu eu rhoddion Nadolig, eu bwyd a’u gwasanaethau yn lleol.

Mae gan siop Go Mobile yn Sgwâr Agincourt olygfa’r Enedigaeth, Siôn Corn a negeseuon plu eira o ddiolch gan Ysgol Gynradd Tryleg

Heriwyd ysgolion a wirfoddolodd i gymryd rhan i lunio eu dyluniadau creadigol eu hunain, gan ddefnyddio deunydd wedi’i ailgylchu a gyda neges Siopa Lleol, i addurno ffenestri siopau a Hybiau Cymunedol. Mae Ysgol Gynradd Tryleg, Ysgol Gynradd Gwndy, Ysgol Gynradd Pembroke, Ysgol Gynradd The Dell, Dewstow, Ysgol Gynradd yr Eglwys yng Nghymru Brynbuga, Ysgol Gynradd Wirfoddol a Gynorthwyir Rhaglan, Ysgol Gynradd Kymin View, Ysgol Gynradd y Santes Fair, Ysgol Gynradd Cross Ash ac Ysgol Gynradd Llaneuddogwy i gyd wedi cymryd rhan ac mae’r rhan fwyaf o’r gosodiadau bellach ar waith.

Ysgol Gynradd Cross Ash

“Rydym wrth ein bodd yn gweld ystod mor wych o addurniadau,” meddai’r Cynghorydd Richard John, Aelod Cabinet dros Blant a Phobl ifanc. “Mae’r plant wir wedi cynnig addurniadau, golygfeydd a negeseuon ysbrydoledig sy’n codi’r galon. Hoffwn ddiolch i bob un athro a phlentyn sydd wedi gweithio mor galed i wneud addurniadau ar gyfer lleoliadau yn y Fenni, Cas-gwent, Cil-y-coed, Magwyr, Trefynwy, Brynbuga, Rhaglan a Thyndyrn. Maen nhw wir wedi ein helpu i ledaenu’r neges Siopa Lleol, a hefyd hwyl y Nadolig y mae mawr ei hangen.”

Mae ffenest Archer & Co wedi cael ei droi’n Ystafell Bost Siôn Corn gan Ysgol Gynradd yr Egwlys yng Nghymru Brynbuga.

Yn y cyfamser, mae’r neges Siopa Lleol hefyd yn cael ei lledaenu diolch i fand bach o ellyllon 4 troedfedd o uchder. Mae cynorthwywyr bach Siopa Lleol wedi’u gweld mewn trefi a phentrefi ar draws y sir, gan symud o siop i siop yn ystod oriau tywyllwch. Mae trigolion yn cael eu hannog i gymryd #hunlun gyda nhw os ydyn nhw’n eu gweld, ac wedyn rhannu’r lluniau ar y cyfryngau cymdeithasol gyda’r tag #SiopaLleol @MonmouthshireCC i helpu i gefnogi’r ymgyrch. Hyd yn hyn, fe’u gwelwyd yn Nhrefynwy, y Fenni, Tyndyrn, Cas-gwent, Cil-y-coed, Magwyr a Brynbuga.

HelmetHers, Trefynwy

Dywedodd y Cynghorydd Bob Greenland, Dirprwy Arweinydd Cyngor Sir Fynwy: “Mae’r ymgyrch Siopa Lleol yn gwneud argraff wirioneddol gyda siopwyr ac yn codi pwysigrwydd cefnogi busnesau Sir Fynwy ar adeg pan fo’n hangen ni fwy nag erioed o’r blaen.” “Rydym wedi gweld nifer o luniau’n cael eu rhannu ar-lein o’r Hunlun gyda’r Ellyllon, a dynnwyd gan drigolion sy’n gwneud y gorau o bopeth sydd gan ein strydoedd mawr i’w gynnig. Rydym yn gobeithio y bydd hyn yn helpu i ledaenu’r neges ymhellach yn y cyfnod cyn y Nadolig. Ar ôl y flwyddyn y mae pawb wedi’i chael, mae angen i ni i gyd ledaenu ychydig o hwyl lle gallwn.”

“Hoffwn ychwanegu fy niolch i’r holl ysgolion a’r disgyblion sydd wedi croesawu her grefftio Nadolig Siopa Lleol,” ychwanegodd y Cynghorydd Greenland. “Mae’r creadigrwydd y maent wedi’i gyflwyno i’r prosiect yn dyst i dalent a brwdfrydedd pobl ifanc ar draws Sir Fynwy.”

Ble y gallwch ddod o hyd i osodiadau Siopa Lleol yr ysgolion:

Y Fenni: Y Siop Un Stop a Hyb Cymunedol, wedi’i addurno gan Ysgol Gynradd Cross Ash.

Cil-y-coed: Mae lleoliadau amrywiol yn cael eu haddurno gan Ysgol Gynradd Dewstow.

Cas-gwent: Neuadd Fwyd Marks & Spencer, wedi’i addurno gan Ysgol Gynradd Pembroke. Ysgol Gynradd y Santes Fair ac Ysgol Gynradd The Dell, Hyb Cymunedol Cas-gwent.

Magwyr: Lleoliadau amrywiol yn cael eu haddurno gan Ysgol Gynradd Gwndy.

Trefynwy: Mae gan siop Go Mobile yn Sgwâr Agincourt olygfa’r Enedigaeth, Siôn Corn a negeseuon plu eira o ddiolch gan Ysgol Gynradd Tryleg. Siop Bidmead Cook ar Stryd Mynwy, Ysgol Gynradd Kymin View.

Rhaglan: Lleoliadau amrywiol yn cael eu haddurno gan Ysgol Gynradd Wirfoddol a Gynorthwyir Rhaglan.

Brynbuga: Mae ffenest Archer & Co wedi cael ei droi’n Ystafell Bost Siôn Corn gan Ysgol Gynradd yr Egwlys yng Nghymru Brynbuga.

Tyndyrn:  Mae Ysgol Gynradd Llaneuddogwy yn creu addurniadau ar gyfer busnesau’r pentref.

I gael gwybod mwy am yr ymgyrch Siopa Lleol ewch i https://www.monmouthshire.gov.uk/cy/siopa-yn-lleol-siopa-yn-sir-fynwy/

O ddydd Llun 30 Tachwedd bydd dwy ysgol yn Sir Fynwy yn cymryd rhan mewn cynllun newydd a gynlluniwyd i helpu cadw plant yn ddiogel. Mae Ysgol Gynradd Goetre Fawr ym Mhenperllenni, ger Pont-y-pŵl ac Ysgol Gynradd a Meithrinfa Cantref yn y Fenni yn bwriadu gweithredu parth arbrofol i gerddwyr a beiciau am gyfnod o 18 mis a elwir yn ‘Stryd Ysgol’ er mwyn helpu disgyblion a theuluoedd i gadw pellter cymdeithasol ac aros yn ddiogel tu allan i glwydi’r ysgol yn ystod amserau mynd â phlant i’r ysgol yn y bore a’u casglu yn y prynhawn.

Ar gyfer Ysgol Gynradd Goetre Fawr bydd hyn yn effeithio ar y cyfan o Lôn yr Ysgol tra bydd Ysgol Gynradd Cantref yn gweld y Gorchymyn ‘Stryd Ysgol’ ar Heol Harold i gyd. Cytunodd y ddwy ysgol hyn i ddod yn ardaloedd peilot cyntaf y cyngor, a rhagwelir y gellid gweithredu trefniadau tebyg mewn ysgolion eraill yn y dyfodol, os yw’r cynllun yn profi’n llwyddiannus.

“Rwy’n falch fod ysgolion cynradd Goetre Fawr a Cantref yn cefnogi’r cynllun ‘Stryd Ysgol’. Mae’n gam pwysig ymlaen wrth gadw plant yn ddiogel pan fyddant yn cael eu cludo i’r ysgol ac oddi yno a rhagwelir y bydd hefyd yn helpu teuluoedd i gadw pellter cymdeithasol yn haws”, meddai’r Cynghorydd Richard John, Aelod Cabinet dros Blant a Phobl Ifanc. “Os yw’r cynllun hwn i lwyddo, byddwn angen i bawb gefnogi a chydymffurfio er mwyn iddo weithio.”

Anfonwyd manylion y cynigion at breswylwyr yn y strydoedd yr effeithir arnynt. Fel rhan o’r cynllun, rhoddir pas i’r holl breswylwyr ac athrawon yn caniatáu eithriad iddynt yrru ar hyd  y strydoedd yn ystod y cyfnod cau. Gall preswylwyr hefyd ofyn am basiau ychwanegol. Bydd hyn hefyd yn cynnwys mynediad i’r anabl ar gyfer unrhyw berson sy’n dangos bathodyn glas dilys. Bydd y Gorchymyn yn weithredol yn ystod amserau tymor ysgol yn unig, o ddyddiau Llun i ddydd Gwener, a bydd yn dod i rym o ddydd Llun 30 Tachwedd 2010. Bydd yr oriau gweithredu yn gwahaniaethu yn dibynnu ar yr ysgol; fodd bynnag bydd cynllun Goetre Fawr yn gweithredu rhwng 8.50am – 9.20am a 3.10pm – 3.40pm tra bydd cynllun Cantref yn gweithredu rhwng 8.30am – 9.00am a 3.00pm – 3.40pm.

Caiff y Gorchymyn ei gefnogi i ddechrau gan arwyddion dros dro a chonau ond cyflwynir arwyddion parhaol yn y dyfodol os bydd y cynllun yn llwyddiannus.

“Mae’r cyngor yn ymroddedig i hyrwyddo Teithio Llesol ar draws y sir i wella diogelwch ffordd ar gyfer plant sy’n mynychu’r ysgolion cynradd ond hefyd i annog defnydd dulliau mwy cynaliadwy o drafnidiaeth tebyg i gerdded, seiclo a theithio ar sgwter,” meddai’r Cynghorydd Jane Pratt, Aelod Cabinet gyda chyfrifoldeb am seilwaith. Caiff y cynllun ‘Stryd Ysgol’ ei osod i ddechrau ar sail arbrofol er mwyn galluogi asesu ei effaith cyn symud ymlaen ag unrhyw gynllun parhaol. Byddai’r Gorchymyn arbrofol mewn grym am uchafswm o 18 mis a chaiff ei fonitro yn ystod y cyfnod hwnnw. Bydd y tîm Traffig yn rhoi ystyriaeth lawn i unrhyw sylwadau neu wrthwynebiadau a geir yn ystod yr arbrawf, a byddant yn ystyried os oes angen unrhyw newidiadau cyn penderfynu os y dylai’r gorchymyn gael ei wneud yn barhaol neu ei ddiddymu. Mae’r cynllun wedi cael cefnogaeth gan deuluoedd a gan yr ysgolion dan sylw, felly rydym yn obeithiol y bydd yn profi’n llwyddiannus ac y caiff ei fabwysiadu maes o law gan ysgolion eraill ar draws y sir.”

Mae BywydMynwy yn gofyn i breswylwyr bleidleisio dros Gastell a Pharc Gwledig Cil-y-coed ar gyfer gwobr bwysig y Faner Werdd.

Mae BywydMynwy, sy’n rhan o Gyngor Sir Fynwy, yn darparu gwasanaethau hamdden, ieuenctid ac addysg awyr agored, seilwaith gwyrdd a mynediad cefn gwlad, chwarae, dysgu, rheoli cyrchfannau, celfyddydau, amgueddfeydd ac atyniadau, ac yn galw ar bobl i bleidleisio cyn ei bod yn rhy hwyr.

Enwebwyd y safle hanesyddol am Wobr Dewis y Bobl 2020 Baner Werdd y Deyrnas Unedig 2020 ond nid yw ennill y wobr bwysig yn beth newydd i’r safle gan iddo ddal statws Baner Werdd ers 2013.

Mae Castell Cil-y-coed mewn 55 erw o barc gwledig hyfryd. Wedi’i sefydlu gan y Normaniaid, a’i ddatblygu gan dywysogion yn gadarnle yn yr Oesoedd Canol a’i adfer fel cartref teulu yn oes Victoria, mae gan y castell hanes rhamantus a lliwgar.

Mae’r Castell a’i diroedd yn ymuno â rhestr hir o leoedd yn Sir Fynwy a enillodd wobr Baner Werdd, yn cynnwys Hen Orsaf Tyndyrn a Dolydd y Castell yn y  Fenni. Mae’r cynllun yn cydnabod ac yn gwobrwyo parciau a gofodau gwyrdd a gaiff eu rheoli’n dda, gan osod y safon meincnod ar gyfer rheoli gofodau hamdden awyr agored ar draws y Deyrnas Unedig ac o amgylch y byd.

Dywedodd y Cynghorydd Richard John, Aelod Cabinet dros BywydMynwy: “Mae’n wych gweld safle mor hardd wedi ei enwebu am Wobr Dewis y Bobl eleni. Mae’n safle sy’n annwyl iawn i lawer o bobl yn Sir Fynwy. Yn ogystal â gofod gwledig gwych, mae ganddo hanes a straeon dirgel yng nghudd ym muriau’r castell. Mae’n bendant yn ofod i’w fwynhau gan yr holl deulu a byddwn wrth fy modd pe gallem sicrhau gwobr Baner Werdd unwaith eto.

Mae preswylwyr yn rhedeg allan o amser i gael dweud eu barn gan fod y pleidleisiau’n dod i ben ddydd Gwener 27 Tachwedd. I bleidleisio, cliciwch yma:

https://www.greenflagaward.org/park-summary/?park=2143

Mae Gwasanaeth Ieuenctid Cyngor Sir Fynwy yn gofyn i bobl ifanc rhwng 11 a 25 oed gymryd rhan yn ei ymgynghoriad blynyddol ‘Gwnewch eich Marc’, sy’n rhedeg tan ddydd Llun 30ain Tachwedd. Nid yn unig yw hyn yr ymgynghoriad ieuenctid mwyaf yn Sir Fynwy, ond dyma’r mwyaf yn y DU hefyd. Y llynedd, cymerodd dros 3,000 o bobl ran a gobeithir y bydd hyd yn oed mwy yn cymryd rhan eleni er, oherwydd pandemig COVID-19, mae’r cyfarfodydd wyneb yn wyneb arferol wedi cael eu disodli gan wasanaeth ar-lein.

Bydd canlyniadau’r bleidlais ‘Gwnewch eich Marc’ yn ffurfio gwaith y cyngor ieuenctid ac fe’i defnyddir i ddylanwadu ar benderfyniadau a wneir o fewn y cyngor dros y flwyddyn nesaf.

Dywedodd yr Aelod Cabinet dros Blant a Phobl Ifanc, y Cynghorydd Richard John: “Byddwn yn annog pob rhiant, gwarcheidwad ac athro i helpu i gefnogi pobl ifanc i fwrw eu pleidlais.  Mae’n gyfle pwysig i fynegi’r hyn sy’n bwysig i bobl ifanc a’r hyn y maent am weld yn cael ei newid.”

Mae ‘Gwnewch eich Marc’ a’r ‘Gwnewch eich Marc yn Sir Fynwy’ yn ddau ymgynghoriad sy’n cael eu cynnal yn olynol bob blwyddyn. ‘Gwnewch eich Marc’ yw pleidlais ieuenctid fwyaf y DU, sy’n cael ei rhedeg gan senedd Ieuenctid y DU ac a gyflwynir mewn ysgolion gan Wasanaeth Ieuenctid Cyngor Sir Fynwy.

Mae ‘Gwnewch eich Marc yn Sir Fynwy’ yn canolbwyntio ar flaenoriaethau lleol. Mae’r ymgynghoriad yn rhoi cyfle i bobl ifanc gael llais a gwneud gwahaniaeth mewn materion sy’n effeithio arnynt.  Mae’r Cyngor Ieuenctid Ymgysylltu i Newid yn cynrychioli barn eu cyfoedion. Mae Cyngor Ieuenctid hwn yn argymell barn pobl ifanc yn lleol, yn rhanbarthol ac yn genedlaethol. Mae’r ymgynghoriad yn rhedeg tan30ain Tachwedd ac i bleidleisio ac i gael rhagor o wybodaeth, ewch i: https://linktr.ee/MonYouthService

Ym mis Ionawr 2021, bydd ‘Gwnewch eich Marc yn Sir Fynwy’ yn cynnal digwyddiad ar-lein i ddeall yn well pam y dewisodd pobl ifanc ymatebion penodol, i gymryd rhan mewn trafodaeth agored gyda’r rhai sy’n gwneud penderfyniadau allweddol ar sut y gellir ymdrin â’r tair prif flaenoriaeth, pam eu bod yn bwysig i bobl ifanc ledled y sir ac, yn bwysicaf oll, sut y gellir gwneud newid.

I gael gwybod mwy am Wasanaethau Ieuenctid Sir Fynwy a ‘Gwnewch eich Marc’ ewch i www.monlife.co.uk/connect/youth-service/make-your-mark/

Gwelodd eleni don o greadigrwydd a thosturi yn ymestyn ar draws cymunedau Sir Fynwy. Gyda thymor yr ŵyl yn agosáu, gofynnir am ewyllys da pobl unwaith eto ar gyfer apêl Dymuniadau Nadolig 2020.

Mae tîm Gwasanaethau Plant Cyngor Sir Fynwy yn gwahodd y gymuned leol i wneud unrhyw gyfraniad ariannol y teimlant y medrant ei wneud i gefnogi’r plant a’r bobl ifanc mwyaf bregus mae’r tîm yn gweithio gyda nhw ar hyn o bryd. Bydd yr ymgyrch flynyddol yn dod ag ychydig o hwyl yr ŵyl i dros 250 o blant mewn angen, plant sy’n derbyn gofal ac ymadawyr gofal nad oes ganddynt unrhyw gefnogaeth deuluol.

Y llynedd rhoddodd cynghorwyr Sir Fynwy, hybiau cymunedol, cwmnïau lleol a hyd yn oed blant a chlybiau gefnogaeth i’r apêl a phrynu anrhegion gwych, a gafodd wedyn eu dosbarthu gan weithwyr cymdeithasol ledled y sir yn y cyfnod cyn y Nadolig. Cafodd hyn ei werthfawrogi’n fawr iawn ac roedd yn rhyfeddol sut y tynnodd pawb at e gilydd i gefnogi’r rhai mwyaf anghennus. Gwaetha’r modd, eleni mae’r pandemig wedi golygu nad yw’n bosibl casglu, storio a dosbarthu teganau, nwyddau ymolchi ac anrhegion eraill yn bosibl a sicrhau cadw at bob mesur COVID-19. Yn lle hynny, mae Gwasanaethau Plant Sir Fynwy yn lansio apêl Dymuniadau Nadolig ar-lein a chaiff pob ceiniog a gyfrannir eu defnyddio i brynu cardiau rhodd, talebau a hamperau.

Dywedodd y Cynghorydd Penny Jones, Aelod Cabinet dros Ofal Cymdeithasol ac Iechyd: “Bu eleni yn flwyddyn anodd i deuluoedd ar draws Sir Fynwy a thra’n bod yn parhau i wynebu heriau’r pandemig, mae tymor yr ŵyl yn amser i feddwl am blant a phobl ifanc bregus. Mae apêl Dymuniadau Nadolig eleni mor bwysig ag erioed ac mae’n gyfle gwych i wneud yn siŵr fod y bobl ifanc hyn yn teimlo’r un mor arbennig â phawb arall. Gwn ei fod yn gyfnod anodd ond gofynnaf i chi os gallwch gyfrannu hyd yn oed swm bychan, i wneud hynny – rydych o ddifri yn gwneud gwahaniaeth mawr.”

Gall unrhyw un sy’n dymuno cyfrannu i’r apêl wneud hynny drwy ymweld â

www.monmouthshire.gov.uk/christmas-wishes/ neu ffonio 014633 644644 opsiwn 5 am help.

Bydd trefi a phentrefi Sir Fynwy yn cael eu gweddnewid fel ymgyrch newydd sy’n cael ei lansio gyda’r nod o gefnogi busnesau yn y cyfnod cyn y Nadolig. 

Nod ymgyrch Nadolig ‘Siopa Lleol, Siopa Sir Fynwy’ Cyngor Sir Fynwy yw dod â rhywfaint o hwyl nadolig i’n strydoedd mawr, tra’n hyrwyddo busnesau unigryw’r sir, eu cynnyrch a’u gwasanaethau.

Dywedodd y Cynghorydd Sirol Bob Greenland, Dirprwy Arweinydd Cyngor Sir Fynwy:  “Mae busnesau wedi cael eu taro’n galed gan effaith ariannol y pandemig eleni ac rwyf am ofyn i bawb gofio i Siopa’n Lleol a helpu i gadw ein strydoedd mawr yn ffynnu.

“Gallwn oll helpu. O archebu ein twrci Nadolig mewn cigydd neu siop fferm leol, i gasglu llysiau ffres o groser annibynnol neu fasnachwr marchnad, gellir prynu popeth sydd eu hangen ar gyfer Nadolig gwych, yma yn Sir Fynwy. A phan ddaw’n fater o anrhegion, gwn fod pob un o’n trefi a’n pentrefi yn cynnig llawer iawn o ysbrydoliaeth a dewisiadau.  Felly, byddwn yn gofyn i bawb ymuno a mynd y tu ôl i fusnesau lleol pan fydd eu hangen fwyaf arnynt.

Er mwyn helpu i annog siopwyr, cyhoeddodd y cyngor yn ddiweddar parcio am ddim ar benwythnosau yn ei feysydd parcio, drwy gydol mis Rhagfyr. Mae cadw siopwyr yn ddiogel yn flaenoriaeth, a bydd mesurau dros dro gan gynnwys llwybrau cerdded wedi’u lledu yn aros mewn trefi a phentrefi, cyn belled â bod rheoliadau COVID-19 ar waith, er mwyn caniatáu i breswylwyr allu cynnal ymbellhau cymdeithasol tra’n casglu eu hanfodion Nadolig. Bydd siopwyr yn gweld addurniadau a phosteri lliwgar ‘Siopa Lleol, Siopa Sir Fynwy’ yn hyrwyddo rhai o’r ystod o wasanaethau y mae busnesau’n eu cynnig, gan gynnwys talebau anrhegion, bod yn ‘gyfeillgar i gŵn’, cynnig Clicio a Chasglu, a hyd yn oed danfoniadau cartref.

Mae siopwyr Sir Fynwy yn cael eu hannog i gefnogi eu busnesau lleol, gyda chynnig i barcio am ddim wrth i nesáu at y Nadolig.

Unwaith eto, mae’r cyngor wedi cyhoeddi y bydd yn darparu parcio am ddim ar benwythnosau ym mhob maes parcio sy’n eiddo i’r Cyngor o ddydd Sadwrn 5ed Rhagfyr tan, a gan gynnwys, Gŵyl San Steffan. Ewch lawr i’ch stryd fawr leol er mwyn manteisio ar yr amrywiaeth wych o fusnesau lleol sy’n gwerthu popeth o roddion cynnyrch â llaw i gynnyrch lleol, oll mewn pryd ar gyfer y diwrnod mawr. Gobeithir y bydd y cynnig o barcio am ddim yn y tair tref (Y Fenni, Cas-gwent a Threfynwy) yn annog pawb i siopa’n lleol.

Dywedodd y Cynghorydd Jane Pratt, yr Aelod Cabinet sydd â chyfrifoldeb dros y meysydd parcio: “Rydym yn falch unwaith eto o gynnig parcio am ddim ar benwythnosau i’n trigolion, yn enwedig gyda’r heriau a wynebwyd oherwydd pandemig COVID-19. Dyma’r cyfle perffaith i ymweld â’ch manwerthwyr lleol yn ddiogel ac nid oes gennyf unrhyw amheuaeth na fyddwch yn synnu at yr holl fargeinion gwych a’r syniadau am anrhegion unigryw y gallwch ddod o hyd iddynt ar garreg eich drws. Mae hwn hefyd yn gyfle gwych i gefnogi eich ffrindiau a’ch cymdogion sy’n rhedeg busnesau ar draws y sir.”

Mae Cyngor Sir Fynwy wedi cadarnhau y penderfynwyd peidio cyflwyno system un-ffordd yng nghanol tref Brynbuga. Yn lle hynny bydd goleuadau traffig dros dro yn parhau fel rhan o fesurau dros dro i alluogi ymbellhau cymdeithasol tra bod pandemig COVID-19 yn parhau.

Gosodir arwyddion i atgoffa teithwyr am y terfyn cyflymder 20mya drwy Frynbuga a’r angen i arafu, rhan allweddol o’r mesurau sydd eisoes wedi gwella diogelwch i gerddwyr yn y dref.

Gosodir goleuadau ‘clyfar’ yn lle’r goleuadau traffig presennol. Gall goleuadau clyfar fesur hyd ciwiau traffig ac addasu eu trefn yn unol â hynny er mwyn gostwng oedi. Caiff camerâu eu gosod hefyd i ddal modurwyr sy’n mynd drwy olau coch. Yn ogystal â bod yn fesur diogelwch pwysig, dylai hyn hefyd atal modurwyr sy’n methu stopio wrth olau coch. Mae gyrru drwy olau coch yn peryglu cerddwyr a defnyddwyr ffordd eraill a hefyd yn anghyfleus i bawb drwy wneud i’r goleuadau fynd i ddull ailosod diogelwch, gan droi’n goch yn y ddau gyfeiriad nes eu bod yn siŵr fod y gofod rhwng y goleuadau yn glir. Bydd y camerâu CCTV newydd yn ei gwneud yn bosibl erlyn troseddwyr.

Dywedodd y Cynghorydd Bob Greenland, Dirprwy Arweinydd Cyngor Sir Fynwy: “Rwy’n falch i ddweud ein bod wedi bod yn gweithio gyda Chyngor Tref Brynbuga i gytuno ar y cynllun gorau posibl ar gyfer y dyfodol ar gyfer y dref tra bo angen i ni alluogi ymbellhau cymdeithasol i ostwng lledaeniad COVID-19. Cafodd y system un-ffordd a gafodd ei hystyried yn awr ei gwrthod a byddwn yn symud ymlaen gyda system goleuadau traffig mwy effeithlon.

“Codwyd pryderon am gerbydau HGV a fu’n mynd drwy’r dref er gwaethaf y terfyn pwysau 7.5t. I drafod hyn, byddwn yn parhau i gadw golwg ar y sefyllfa ac rydym yn falch i gadarnhau y bu gostyngiad amlwg yn nifer y loriau sy’n mynd drwy’r dref,” ychwanegodd y Cynghorydd Greenland.

Mae’r cyfuniad o lwybrau cerdded lletach ynghyd â gostwng y terfyn cyflymder eisoes wedi gwella diogelwch cerddwyr yn y dref. Bydd y mesurau dros dro hyn yn parhau tra bod Llywodraeth Cymru yn parhau i wneud ymbellhau cymdeithasol yn ofynnol fel rhan hanfodol o atal lledaeniad COVID-19.

Mae trigolion ar draws y sir, sy’n derbyn gwasanaeth Prydau Sir Fynwy, wedi dweud diolch ar y cyd yn ystod Wythnos Prydau ar Glud (2il – 6ed Tachwedd), i’r tîm sy’n rhedeg y gwasanaeth hanfodol hwn. Mae’r gwasanaeth, sydd wedi bod yn rhedeg ers dros 16 mlynedd, wedi ymateb i gynnydd yn y galw oherwydd pandemig COVID-19, ac mae ei gyfraniad wedi mynd lawer ymhellach na dim ond prydau bwyd.

Dywedodd y Cynghorydd Sara Jones, yr aelod cabinet dros ofal cymdeithasol: “Mae Prydau Sir Fynwy wedi bod yn rhan hanfodol o’r ymdrechion i gadw ein cymuned mewn cysylltiad, a darparu cefnogaeth yn ystod y pandemig hwn.” “Roedd y tîm wedi ymrwymo i ddarparu ‘busnes fel arfer’, ond maen nhw wedi gwneud cymaint mwy. Yn ogystal â darparu prydau bwyd, maent wedi darparu gwasanaeth amser te ychwanegol, wedi derbyn galwadau gyda’r nos, wedi helpu i fwydo pobl ddigartref, wedi darparu Offer Diogelwch Personol i gartrefi preswyl ac asiantaethau gofal, ac wedi darparu pecynnau gofal i ysgolion wrth iddynt baratoi i ailagor. Maent hefyd wedi darparu wyneb cyfeillgar a rhywun i gael sgwrs â hwy, sy’n bwysig mewn ffyrdd gallwn byth eu rhestru.”

Er mwyn ateb y cynnydd yn y galw, cynorthwywyd tîm Prydau Sir Fynwy gan gydweithwyr o wasanaethau eraill y cyngor, megis gorfodi sifil, ac mae cerbydau ychwanegol wedi’u llogi i ddarparu nifer cynyddol o brydau bwyd.

Ychwanegodd y Cynghorydd Penny Jones:  “Rwy’n hynod ddiolchgar i bob un person sy’n helpu i ddarparu ein gwasanaeth Prydau Sir Fynwy.  Yn ystod y pandemig hwn, mae Prydau Sir Fynwy wedi arloesi ac addasu i sicrhau bod y rhai sydd mewn angen yn parhau i gael yr achubiaeth gymdeithasol hanfodol sy’n gwella ansawdd bywyd, sy’n gymaint mwy na dim ond pryd o fwyd. Mae nifer y bobl sy’n agored i niwed sy’n byw yn y gymuned, sydd wedi’u cyfyngu i’w cartrefi eu hunain ac sy’n dibynnu ar eraill, wedi cynyddu ond mae’r ymateb gan Brydau Sir Fynwy wedi bod yn rhyfeddol.  Hoffwn ychwanegu fy niolchiadau diffuant i at y rhai a roddwyd eisoes gan gwsmeriaid y gwasanaeth, at ein Harwyr Prydau ar Glud.”

Dywedodd Pauline Batty o Brydau Sir Fynwy:  “Ar hyn o bryd rydym yn helpu 211 o gwsmeriaid, ac yn darparu tua 195 o brydau bwyd y dydd, saith diwrnod yr wythnos.  Ciniawau poeth yw’r rhan fwyaf o’r prydau bwyd, ond mae’r gwasanaeth hefyd yn cynnig prydau wedi’u rhewi a phrydau wedi’u lapio ar gyfer amser te. Rwy’n falch iawn o’r tîm.  Nid dim ond darparu bwyd y maent, byddan nhw’n gwneud paned o de, yn platio’r bwyd, a lle bynnag y bo modd byddan nhw’n treulio amser yn siarad â’r cwsmeriaid, ac yn rhoi adborth ar unrhyw bryderon i’r person priodol. Nid ar hap yw’r ffaith mai arwyddair ein tîm yw ‘mwy na dim ond pryd o fwyd, mwy na dim ond munud’. Ar ran y tîm cyfan, hoffwn ddiolch i’n holl gwsmeriaid; y wobr orau y gallem ofyn amdano yw gweld y wên ar eu hwynebau.”

I gael mynediad i wasanaeth Prydau Sir Fynwy, e-bostiwch meals@monmouthshire.gov.uk neu ffoniwch y tîm ar 01873 882910. I gael rhagor o wybodaeth, ewch i https://www.monmouthshire.gov.uk/cy/monmouthshire-meals/

Gyda gaeaf ar ein gwarthaf a phryderon am coronafeirws yn debygol o deyrnasu, mae Cyngor Sir Fynwy wedi apelio ar aelodau o’r cyhoedd i gofio cael gwared yn ofalus â mygydau a menig ar ôl eu defnyddio, a pheidio eu taflu fel sbwriel. Gwelwyd nifer o gynyddol o fygydau untro gradd meddygol a menig glanweithdra glas ar ymyl ffyrdd, mewn parciau, meysydd parcio archfarchnadoedd a hyd yn oed allan yng nghefn gwlad. Cyn dyfodiad COVID-19 mewn gosodiadau meddygol tebyg i ysbytai, meddygfeydd teulu a deintyddfeydd y byddid wedi gweld yr eitemau hyn, lle cafodd staff eu hyfforddi i gael gwared yn iawn â PPE i atal halogiad a lledaenu heintiad ac afiechyd.

Rhwng diwedd mis Chwefror a chanol mis Ebrill 2020 amcangyfrifir y dosbarthwyd mwy na un biliwn o eitemau cyfarpar diogelu personol (PPE) ym Mhrydain. Pe byddai dim ond cyfran fach o’r cyfanswm hwn yn cael eu taflu fel sbwriel, byddai’n dal i achosi problem amgylcheddol sylweddol oherwydd nad yw masgiau a menig PPE yn pydru ac ni fedrir eu hailgylchu. Maent hefyd yn fygythiad i iechyd staff glanhau’r cyngor neu wirfoddolwyr sy’n eu codi yn ystod eu gwaith i gadw Sir Fynwy yn daclus. Mae Sefydliad Iechyd y Byd yn rhybuddio ei bod yn hanfodol gwaredu mewn modd priodol â PPE i osgoi cynnydd mewn trosglwyddo COVID-19.

“Nid oes unrhyw esgus dros daflu masgiau wyneb neu fenig fel sbwriel. Mae mor bwysig fod pobl yn gofalu am ei gilydd ac yn cael gwared â PPE yn gyfrifol i helpu atal coronafeirws rhag lledaenu”, meddai’r Cynghorydd Jane Pratt, Aelod Cabinet gyda chyfrifoldeb am Wastraff ac Ailgylchu.

Nid oes angen i’r rhan fwyaf o aelodau o’r cyhoedd wisgo masgiau wyneb untro gradd meddygol ond cynghorir y rhai sydd angen gwneud hynny i gario bag i roi eu masg a menig untro ynddo fel y gellir eu rhoi gyda’ch gwastraff ‘bag du’ yn eu cartrefi. Ar gyfer y rhan fwyaf o bobl, mae masgiau neu orchuddion wyneb ffabrig y gellir eu hailddefnyddio a’u golchi yn ddewis llawer gwell a rhatach, ac yn gyfle i fynegi eich personoliaeth, p’un ai yw hynny’n ffasiynol flodeuog neu ddu difrifol. Maent ar gael yn eang, ond os ydych yn fedrus gyda pheiriant gwnïo mae’n rhwydd ac yn gyflym gwneud eich rhai eich hun – mae digonedd o fideos ar YouTube yn dangos sut i’w gwneud. Er bod menig latex yn bwysig tu hwnt mewn gosodiadau clinigol, mae Sefydliad Iechyd y Byd yn dweud mai golchi dwylo yn rheolaidd yw’r dull gorau a mwyaf glanwaith i bobl nad ydynt yn gweithio mewn gosodiad meddygol. Os na allwch olchi eich dwylo yn rheolaidd, ewch â photel o hylif diheintio dwylo gyda chi.

Gwahoddir preswylwyr Sir Fynwy a’r cyhoedd yn ehangach i rannu eu barn ar ddyfodol cysylltiadau trafnidiaeth Cas-gwent, gydag astudiaeth yn edrych ar nifer o opsiynau trafnidiaeth yn yr ardal leol a’r rhanbarth ehangach. 

Mae Cam 2 presennol Astudiaeth Drafnidiaeth Cas-gwent yn croesawu preswylwyr i roi eu hadborth ar restr fer o opsiynau, gyda’r nod o helpu i ddewis ffordd orau ymlaen. Cynhelir yr ymgynghoriad o 9:00am ddydd Llun 2il Tachwedd 2020 i 5:00pm ddydd Sul 13eg Rhagfyr 2020 ac fe’i cynhelir ar-lein oherwydd y sefyllfa bresennol o ran COVID-19. Nod yr ymgynghoriad rhithwir yw cynnig profiad i breswylwyr a fydd yn debyg i ddigwyddiad wyneb yn wyneb, a bydd pobl yn gallu gofyn cwestiynau dros y we neu dros y ffôn.

Mae Astudiaeth Drafnidiaeth Cas-gwent yn cael ei rhedeg gan Gyngor Sir Fynwy ar y cyd â phartneriaid strategol gan gynnwys Llywodraeth Cymru, y Swyddfa Gymreig a’r Adran Drafnidiaeth, Highways England, Cyngor Dosbarth Coedwig y Deon, Cyngor Sir Swydd Gaerloyw a Chyngor De Swydd Gaerloyw. 

Dywedodd y Cynghorydd Jane Pratt, Aelod Cabinet Cyngor Sir Fynwy dros Seilwaith: “Rwy’n falch iawn ein bod yn gallu symud i ail gam Astudiaeth Drafnidiaeth Cas-gwent.  Mae mewnbwn y cyhoedd ar y darn pwysig hwn o waith yn gwbl hanfodol er mwyn helpu i symud ymlaen gyda’r opsiwn trafnidiaeth gorau ar gyfer Cas-gwent, Sir Fynwy a’n hardaloedd cyfagos.  Rwy’n annog preswylwyr i gymryd rhan yn yr ymgynghoriad ar-lein i wneud yn siŵr eich bod yn gallu dweud eich dweud.”  

I gymryd rhan, gall preswylwyr ymweld â https://virtualengage.arup.com/chepstow-transport-study unrhyw bryd o 9:00am ddydd Llun 2il Tachwedd 2020er mwyn cael gafael ar wybodaeth am yr astudiaeth ac i gael dweud eu dweud. Gellir anfon copi caled o’r llyfryn ymgynghori a’r arolwg adborth allan atoch, gyda chyfeiriad dychwelyd rhadbost ar gyfer unrhyw un nad yw’n gallu cael mynediad i’r digwyddiad ar-lein. Ffoniwch 0117 240 1529 i ofyn am gopi caled.

Mae paratoadau ar gyfer dychwelyd i draffig dwyffordd ar Stryd Mynwy yn Nhrefynwy ar y gweill, er gwaethaf y cyfnod atal byr sydd ar ddod. Mae Cyngor Sir Fynwy wedi cadarnhau, er ei fod wedi oedi, y bydd ail-baentio llinellau yn Sgwâr Agincourt cyn gynted ag y bydd y tywydd yn gwella. Dilynir hyn yn gyflym gan ddychwelyd yr heol i draffig dwyffordd.

Bydd y cynllun dros dro, a fydd yn dal i alluogi ymbellhau cymdeithasol fel rhan o’r mesurau i fynd i’r afael â COVID-19, yn gweld parcio arhosiad byr, ynghyd â mannau bathodyn glas a mannau llwytho yn cael eu cyflwyno, yn ogystal â throetffyrdd eang. Bydd y lôn feicio bresennol yn cael ei symud i wneud lle i’r traffig dwy ffordd fel o’r blaen.

“Rydym yn gwerthfawrogi’r adborth a gafwyd gan drigolion a busnesau ac rydym wedi addasu’r mesurau a gyflwynwyd i helpu siopwyr ac ymwelwyr i deimlo’n ddiogel ac yn gallu ymbellhau’n gymdeithasol yn y dref.  Mae’r mesurau hyn yn dal i fod yn rhai dros dro a bydd unrhyw gynlluniau hirdymor ar gyfer Stryd Mynwy yn y dyfodol yn cynnwys ymgynghoriad cyhoeddus,” meddai’r Cynghorydd Bob Greenland, Dirprwy Arweinydd Cyngor Sir Fynwy.

“Mae busnesau Sir Fynwy wedi brwydro’n galed i oresgyn yr heriau a achoswyd gan y pandemig COVID-19, a bydd y cyfnod cloi diweddaraf hwn yn anodd iawn. Ond rydym yma i’w cefnogi a byddwn yn cyhoeddi manylion y grantiau cymorth cyfnod atal byr diweddaraf cyn bo hir,” meddai’r Cynghorydd Greenland.  “Yn ogystal, byddwn yn lansio ein hymgyrch Siopa Lleol Siopa Nadolig Sir Fynwy’r mis nesaf er mwyn hyrwyddo siopau a busnesau lleol.

“Bydd gwaith yn parhau ar Stryd Mynwy dros y pythefnos nesaf a gobeithir y bydd popeth yn ei le yn barod i groesawu siopwyr yn ôl pan ddaw’r cyfnod atal byr i ben ar ddydd Llun 9fed Tachwedd. Tan hynny, rydym yn parhau i ofyn i breswylwyr aros yn ddiogel, ac aros adref gymaint â phosibl.”

Mae Cyngor Sir Fynwy yn aros am gadarnhad gan Lywodraeth Cymru ynglŷn â’r cymorth economaidd sydd wedi’i gyhoeddi i fusnesau y mae’r cyfnod atal byr yn effeithio arnynt. Cyn gynted ag y caiff y manylion llawn eu cadarnhau bydd y meini prawf cymhwysedd a’r broses ymgeisio yn cael eu rhoi ar wefan y cyngor yn https://www.monmouthshire.gov.uk/cy/cyngor-i-fusnesau/

Dywedodd Bob Greenland, Dirprwy Arweinydd y Cyngor:  “Rydym yn croesawu’r newyddion bod y Gronfa Cadernid Economaidd yn cael ei gwella i bron £300m, sy’n cynnwys £150m yn ychwanegol i gefnogi busnesau y mae’r cyfnod atal byr yn effeithio arnynt. Mae’n ddealladwy bod busnesau, a oedd mewn perygl gwirioneddol o gael eu cau’n barhaol yn ystod y cyfnod cloi cenedlaethol yn y gwanwyn, yn poeni sut y byddant yn mynd drwy’r cyfnod atal byr diweddaraf hwn. Rydym yn paratoi ein holl adnoddau i helpu busnesau i gael gafael ar y cyllid o Lywodraeth Cymru y mae ganddynt yr hawl iddo. Ni all ddod yn rhy fuan. 

“Roedd y cyhoeddiad diweddaraf gan Lywodraeth Cymru hefyd yn cynnwys £20m ychwanegol i’r gronfa £80m a gyhoeddwyd eisoes, i helpu busnesau i ddatblygu yn y tymor hwy, ac mae £20m ohono wedi’i neilltuo ar gyfer twristiaeth a lletygarwch – sectorau sy’n cael eu taro’n galed gan archebion hanner tymor wedi’u canslo, adeg pan fydd llawer o deuluoedd yn ceisio cymryd gwyliau,” esboniodd y Cynghorydd Greenland.

Hyd yma, y manylion sydd wedi’u cadarnhau yw y bydd trydydd cam y Gronfa Datblygu Economaidd (Cronfa Cadernid Economaidd) ar agor ar gyfer ceisiadau o ddydd Llun 26ain Hydref a bydd yn parhau ar agor am bedair wythnos. Mae’r Gronfa Cadernid Economaidd hefyd yn cynnwys Cronfa Fusnes Cyfnod Cloi a fydd yn cael ei darparu gan Gyngor Sir Fynwy i fusnesau cymwys:

  • Bydd pob busnes sy’n meddiannu eiddo sydd â gwerth trethadwy o £12,001 neu lai yn gymwys i gael taliad o £1,000.
  • Bydd busnesau manwerthu, hamdden a lletygarwch sy’n gorfod cau yn ystod y cyfnod atal byr, sy’n meddiannu eiddo sydd â gwerth trethadwy rhwng £12,001 a £51,000 yn gymwys i gael taliad o hyd at £5,000.
  • Bydd grant dewisol ychwanegol o £2,000 ar gael, ar sail cais, i’r busnesau hynny sydd â gwerth trethadwy o £12,000 neu lai sy’n cael eu gorfodi i gau gan y cyfnod atal byr.
  • Bydd grant dewisol pellach o £1,000 ar gael i fusnesau ar yr un sail, lle mae mesurau cloi lleol wedi effeithio arnynt yn sylweddol am 21 diwrnod neu fwy, cyn dechrau’r cyfnod atal byr.
  • Mae angen i fusnesau fod wedi cofrestru ar gyfer Ardrethi Busnes a bod ganddynt rif ardrethi busnes.

Bydd busnesau hefyd yn gallu cael gafael ar y cymorth sydd ar gael drwy’r Cynllun Cadw Swyddi presennol neu’r Cynllun Cymorth Swyddi estynedig newydd.

Dywedodd y Cynghorydd Greenland: “Rydym yn rhagweld cadarnhad o fanylion y cyllid diweddaraf yn fuan iawn ac rydym yn bwriadu cyflwyno ceisiadau cyn gynted â phosibl, fel bod busnesau Sir Fynwy yn derbyn eu grantiau cyn gynted â phosibl.” “Mae busnesau ar draws y sir eisoes wedi teimlo effaith y cloeon cyfagos, a bydd y pythefnos nesaf hwn yn eu taro’n galed. Yn ogystal â gwneud cais am gylch diweddaraf y Gronfa Cadernid Economaidd, byddwn yn gofyn i fusnesau ddefnyddio’r gwiriwr cymhwysedd i sicrhau bod ganddynt bob cymorth y mae ganddynt yr hawl iddo yn ystod yr adeg anodd hon.”

I gael gwybod mwy ac i gael mynediad i’r Gwiriwr Cymhwysedd ewch i https://businesswales.gov.wales/coronavirus-advice/cy

Mae cyflogwyr yn cael eu hannog i wneud y gorau o gynllun gan y llywodraeth sydd â’r nod o greu cyfleoedd gwaith i bobl ifanc, gan gynnig hyfforddiant ac arweiniad ar draws ystod eang o sectorau ac yn y sector cyhoeddus a’r sector preifat.

Mae rownd gyntaf Cynllun ‘Kickstart’, sy’n rhoi’r arian sydd ei angen ar gyflogwyr i recriwtio a hyfforddi pobl ifanc, yn cau ar y 30ain Hydref. Mae’r lleoliadau chwe mis yn agored i bobl ifanc sydd rhwng 16 a 24 oed, sy’n hawlio Credyd Cynhwysol ac sydd mewn perygl o ddiweithdra hirdymor. Bydd cyflogwyr yn cael cyllid ar gyfer 100% o’r Isafswm Cyflog Cenedlaethol perthnasol o 25 awr yr wythnos, ynghyd â chyfraniadau Yswiriant Gwladol cyflogwyr cysylltiedig, a chyfraniadau pensiwn cofrestru awtomatig gofynnol y cyflogwyr. Bydd cyllid ychwanegol hefyd i gefnogi pobl ifanc i feithrin eu profiad a’u helpu i symud i gyflogaeth barhaus ar ôl iddynt gwblhau eu rôl ‘Kickstart’.

Nod menter gwerth £2 biliwn Llywodraeth y DU yw creu cannoedd o filoedd o swyddi newydd â chymhorthdal llawn i bobl ifanc ledled y wlad. Mae’n dod wrth i fusnesau a thrigolion barhau i brofi’r heriau a ddaw yn achos y pandemig.  Yn Sir Fynwy, roedd o leiaf 881 o bobl ifanc 18-24 oed di-waith ym mis Mehefin 2020, a 1022 o bobl ifanc 16-24 oed di-waith ar hyn o bryd.

Mae Tîm Cyflogaeth a Sgiliau Cyngor Sir Fynwy yn cynorthwyo i weinyddu’r cynllun ac yn cydlynu ceisiadau cyflogwyr.  Rhagwelir y gallai’r lleoliadau cyntaf ddechrau mor gynnar â mis Tachwedd, gyda chyfleoedd yn cael eu creu cyn belled â mis Rhagfyr 2021.

Dywedodd y Cynghorydd Richard John, yr Aelod Cabinet â chyfrifoldeb dros bobl ifanc: “Rydyn ni’n mynd drwy un o’r cyfnodau anoddaf ers cenhedlaeth.  Gall fod yn frawychus i bobl ifanc ddechrau ar eu teithiau i fyd gwaith, yn enwedig ar yr adeg heriol hon. Mae’r cynllun ‘Kickstart’ hwn yn rhoi cyfle i’n trigolion ifanc gael eu troed yn y drws a datgloi eu potensial. Byddwn yn annog unrhyw gyflogwr i feddwl am gynnig cyfle gwaith i wneud cais heddiw.”

Ychwanegodd yr Aelod Cabinet dros Arloesi a Menter, y Cynghorydd Bob Greenland:  “I lawer o fusnesau yn y sir, maent wedi gorfod gwneud rhai penderfyniadau anodd dros y misoedd diwethaf. Mae hirhoedledd ein busnesau yn eithriadol o bwysig ac mae’r fenter hon yn rhoi sicrwydd i gyflogwyr allu hyfforddi a datblygu pobl ifanc, a fydd, gobeithio, yn helpu eu busnesau i symud ymlaen.  Os gallech gynnig cyfle gwaith, cysylltwch â ni.”

I gael rhagor o wybodaeth a meini prawf llawn, gall cyflogwyr eu cael yma: https://www.gov.uk/government/collections/kickstart-scheme Mae’r ffurflenni cais i’w gweld yma: https://forms.office.com/Pages/ResponsePage.aspx?id=eQBNLCzFs0uzytjq8ba31RuWMuwIRvVBvhPOnjqGr_9UQUdNNzJXVFUwSUJKU0s3TU9OVVdDWk03Sy4u

Bydd rhai busnesau yng nghanol trefi Sir Fynwy yn manteisio o grant i hybu adferiad yn dilyn effaith y pandemig coronafeirws, fodd bynnag daw Cam Un i ben ar 24 Hydref felly os ydych yn ystyried gwneud cais, dyma’r amser i wneud hynny.

Mae Grant Addasiadau Awyr Agored Canol Trefi COVID-19 yn rhoi cyfle i fusnesau sicrhau hyd at £8,000 at welliannau sy’n cynorthwyo ymbellhau cymdeithasol yn ogystal â’r amgylchedd a’r cyfleusterau yng nghanol trefi’r sir. Mae’r cyngor eisoes wedi gwahodd busnesau a sefydliadau eraill i wneud cais, a dyfarnwyd y grantiau cyntaf. Hyd yma, mae dros 90 o fusnesau canol trefi wedi datgan diddordeb yn y cynllun, ac mae amser yn dal i fod i eraill wneud cais.

Drwy gydol yr haf, canfu llawer o siopau, caffes, tafarndai a bwytai fod defnyddio ardaloedd awyr agored wedi helpu i roi sicrwydd i breswylwyr wrth siopa a mwynhau cinio neu goffi a medru cadw pellter cymdeithasol. Mae’r mesurau a gyflwynwyd yn llawer o drefi Sir Fynwy dros fisoedd yr haf wedi helpu i gefnogi hyn. Mae hyn wedi cynnwys llwybrau lletach ar gyfer ciwiau a hwyluso ymbellhau cymdeithasol a chreu ardaloedd caffe newydd ar balmentydd i ehangu tu allan eu safleoedd.

Dywedodd y Cynghorydd Bob Greenland, Dirprwy Arweinydd Cyngor Sir Fynwy: “Nawr fod yr hydref yma, mae llawer o fusnesau’r sir yn paratoi am fisoedd yr haf sy’n debygol o weld parhad mewn ymbellhau cymdeithasol a mesurau eraill i atal Covid-19. Ni ddylid felly diystyru’r cyfle i dderbyn arian i helpu talu am gost eitemau tebyg i oleuadau tu allan, byrddau a seddi. Mae’r cynllun hefyd yn cynnwys adlenni a chanopïau, a all helpu i gadw siopwyr yn sych, yn ogystal â gwresogyddion i’w gwneud yn fwy deniadol i eistedd yn yr awyr agored.

“Hoffwn annog cynifer o fusnesau ag sydd modd i fynd ar-lein a chofrestru eu diddordeb yn y cynllun hwn cyn gynted ag sy’n bosibl. Po fwyaf sy’n cael budd, y gorau fydd hi os yw stryd fawr ein trefi i gadw’n fywiog ac yn brysur gyda siopwyr drwy gydol y gaeaf. Er bod angen cadw pellter cymdeithasol, gall llawer o siopau llai a chaffes ganfod fod defnyddio gofod y tu allan yn allweddol i’w goroesiad. Fel cyngor, rydym yn ymroddedig i wneud popeth yn ein gallu i gefnogi busnesau gwych Sir Fynwy. Rwy’n falch i ddweud y buom yn brysur yn prosesu ceisiadau a rydym wedi dechrau rhoi grantiau ond rydym yn awyddus i wneud mwy. Byddwn yn parhau i sicrhau cymaint o gymorth i fusnesau ag y medrwn, y neges am heddiw yw gwneud cais cyn gynted ag y medrwch am yr hyn sydd ar gael ar hyn o bryd.”

Mae cyllid ar gael ar gyfer busnesau yn ardaloedd siopa canolog Brynbuga, Cil-y-coed, Cas-gwent, Trefynwy a’r Fenni. Disgwylir ceisiadau’n bennaf gan fusnesau lletygarwch ond caiff safleoedd manwerthu eraill, heb fod yn hanfodol, gyda syniadau arloesol eu hannog i wneud cais.

Mae’r cynllun yn cynnig cyllid o hyd at 80% o gyfanswm cost gwelliannau cymwys, hyd at uchafswm o £8,000 gydag angen i fusnesau dalu’r 20% sydd ar ôl. Gellir ystyried lefelau uwch o gyllid mewn amgylchiadau eithriadol, tebyg i adeiladau tirnod gyda llawer o ofod awyr agored neu lle mae prosiectau yn hyrwyddo hirhoedledd ac ansawdd, gan gael effaith gadarnhaol ar ardaloedd parth cyhoeddus.

Dylai pob eitem a gyllidir gan y cynllun fod o ansawdd digonol i sicrhau eu bod yn rhoi budd parhaol a deniadol i’r gofodau hygyrch i’r cyhoedd a ddefnyddir. Lle’n briodol bydd angen i ymgeiswyr fod â, neu wneud cais am, drwydded gofod caffe sy’n galluogi masnachu awyr agored.

Cam cyntaf y cynllun yw cofrestru Datganiad Diddordeb. Gellir gwneud hyn drwy wefan y cyngor – Monmouthshire.gov.uk/town-grants/ – lle mae gwybodaeth ychwanegol ar gael.

Bu ysgolion Sir Fynwy, gweithwyr y cyngor a grwpiau cymunedol yn gwisgo coch i ddangos eu cefnogaeth i chweched ‘Diwrnod Gwisgo Coch’ blynyddol ymgyrch Dangos y Cerdyn Coch i Hiliaeth ddydd Gwener 16 Hydref.

Nid yw’r pandemig presennol wedi atal pobl rhag dangos eu cefnogaeth i’r achos pwysig, gyda staff y cyngor yn rhannu eu gwisgoedd coch neu droi eu proffiliau gwaith ar-lein i ddelwedd o logo Diwrnod Gwisgo Coch. Mae ysgolion hefyd wedi cefnogi’r ymgyrch, gyda disgyblion ar draws y sir yn ffeirio eu gwisgoedd ysgol am eu dillad coch eu hunain. Ymunwyd â nhw gan gynllun cyfeillgarwch My Mates a fwynhaodd drafodaeth ar-lein am y digwyddiad.

Mae’r diwrnod gweithredu lleol yn annog ysgolion, busnesau ac unigolion i wisgo coch a chyfrannu £1 i helpu hwyluso addysg gwrthhiliaeth ar gyfer pobl ifanc ac oedolion ledled Cymru, Lloegr a’r Alban.

Mae pob ceiniog a godir yn ystod Diwrnod Gwisgo Coch yn galluogi’r ymgyrch i weithio gyda mwy o bobl ifanc ac oedolion ar draws Prydain i herio hiliaeth mewn cymdeithas. Gall hyn helpu i sicrhau fod pobl yn rhoi adroddiad am achosion o droseddau casineb, mae dioddefwyr yn cael y gefnogaeth maent ei hangen ac mae’r rhai yn cyflawni’r troseddau hynny yn wynebu cyfiawnder.

Dywedodd y Cyng Sara Jones, Aelod Cabinet dros Gyfiawnder Cymdeithasol: “Rwyf mor falch o’r gefnogaeth wych a ddangoswyd gan gydweithwyr yn Sir Fynwy, ysgolion a chynlluniau cymunedol ar yr hyn sy’n ddiwrnod mor bwysig yn cydnabod y diffyg cydraddoldeb a’r gwahaniaethu sy’n wynebu cymaint o bobl yn 2020. Rydym yn gymuned sydd wedi adeiladu ar groesawu amrywiaeth. Nid oes gan hiliaeth unrhyw le yn y sir hon a dylai pawb yma deimlo’n ddiogel a bod croeso iddynt beth bynnag yw lliw eu croen, eu diwylliant, eu rhywioldeb, oedran neu grefydd.”

Mae Diwrnod Gwisgo Coch yn cyd-daro gyda diwedd Wythnos Troseddau Casineb sydd wedi rhoi sylw i’r anghyfiawnder a gwahaniaethu sy’n wynebu aelodau o’r gymuned. Bu Cyngor Sir Fynwy yn rhannu negeseuon am beth yw troseddau casineb a sut gall pobl sy’n profi troseddau casineb wneud adroddiadau am hynny. Fel rhan o’r sylw, cafodd cydweithwyr gyfle i glywed gan Shaz Miah, Swyddog Cydlyniaeth Gymunedol y cyngor, sydd o’r gymuned BAME. Rhannodd ei brofiad o’r heriau a wynebodd ef a’i deulu yn ystod y cyfnod clo a sut y gwnaeth oresgyn yr heriau hynny oedd yn cynnwys gwneud ei Fosg ei hunan yn ei gartref.

Wrth siarad am ei brofiad dywedodd Shaz: “Fe wnaethom dreulio Ramadan yn y ffordd orau y medrem yn ystod y cyfnod clo. Fe wnaethom drawsnewid ystafell yn ein tŷ yn Fosg fechan fel y gallem i gyd weddïo gyda’n gilydd mewn cynulleidfa. Roedd yn hwyl fawr i adeiladu’r Mosg. Fe gymerodd yr holl deulu ran yn y broses adeiladu. Roeddem yn teimlo’n fwy cysylltiedig yn ysbrydol ar ôl adeiladu’r Fosg fach a chawsom gymaint o hwyl yn ei hadeiladu. Os byddwn byth yn cael ein hunain yn yr un sefyllfa eto yna gobeithiaf y bydd y syniad am Fosg fach wedi ysbrydoli pobl eraill i wneud yr un fath oherwydd mae’n hwyl ac mae plant yn teimlo’n rhan o’r holl broses.”

Ychwanegodd: “Mae pobl Sir Fynwy yn hollol wych, mae lefel y gefnogaeth a gafwyd gan gymunedau ar draws yr ardal yn enfawr. I mi’n bersonol bu’r gefnogaeth a gefais gan fy nghydweithwyr yng Nghyngor Sir Fynwy yn ystod y cyfnod hwn yn anhygoel. Rwy’n hyderus y byddwn yn trechu’r feirws yma ac yn symud ymlaen gyda’n bywydau.”

I roi adroddiad am hiliaeth neu droseddau casineb, cysylltwch â’r heddlu ar 101 neu 999, rhoi adroddiad ar-lein drwy www.report-it.org.uk  neu yn gyfrinachol i Cymorth Dioddefwyr https://www.reporthate.victimsupport.org.uk I gael mwy o wybodaeth ewch i:  https://www.theredcard.org/

Ble i ddechrau, i adrodd ar gyfnod eithaf gwallgof i ddweud y gwir. Beth am gychwyn ar lefel y DU a gweithio ein ffordd i lawr i’r Sir.

Mae pob un o’r gwledydd cartref yn dilyn dulliau gwahanol iawn, felly mae’n bwysig iawn ein bod yn helpu ein dinasyddion i ddeall yr hyn sy’n berthnasol yma. Nid yw ‘Haenau’ y Prif Weinidog a gyhoeddwyd ddydd Llun yn berthnasol i Sir Fynwy. Rydym yn dilyn y sgwrs barhaus yn frwd rhwng Prif Weinidog Cymru a’r Prif Weinidog, ynghylch pobl o ardaloedd heintiau uchel yn Lloegr sy’n gallu teithio i ardaloedd heintiau isel yng Nghymru.

Rydym fel cenedl ar gynnydd o hyd. Pan fydd Iechyd Cyhoeddus Cymru yn rhyddhau ei ddangosfwrdd dyddiol am 2pm y prynhawn yma (14/10) bydd yn dangos bod Cymru wedi cofrestru 3,846 o achosion yn ystod y saith diwrnod diwethaf, yn erbyn 3,094 am y 7 diwrnod blaenorol. Bydd yn dangos cyfradd Cymru gyfan fesul 100,000 o’r boblogaeth o 122 dros y saith diwrnod diwethaf, cynnydd o 98.1 am y 7 diwrnod blaenorol a chyfradd a gadarnhawyd (sef % y bobl a brofwyd a oedd â’r feirws) o 8.8%; sef cynnydd o 1.9% ar y saith diwrnod blaenorol.

Yng Ngwent, rydym wedi gweld 479 o achosion yn ystod y saith diwrnod diwethaf, cyfradd fesul 100,000 o 80.6 a chyfradd a gadarnhawyd o 6.8%. Mae’r tri mesur wedi cynyddu ar y saith diwrnod blaenorol, ond yn olrhain yn is na chyfartaledd Cymru gyfan sy’n dda.

Yn Sir Fynwy, rydym wedi gweld 41 o achosion yn ystod y saith diwrnod diwethaf, cyfradd fesul 100,000 o 43.3 a chyfradd a gadarnhawyd o 4.6%. Unwaith eto, mae’r tri mesur wedi cynyddu ar y saith diwrnod blaenorol, ond rydym yn sylweddol is na chyfartaledd Cymru gyfan. Rydym yn dal yn un o ychydig iawn o ardaloedd nad ydynt wedi’u cloi’n lleol. Nid oes gennym glystyrau gweithredol o achosion na throsglwyddo cymunedol eang. Nid oes tystiolaeth yma bod tafarndai na’r diwydiant lletygarwch ehangach yn ffynonellau haint. Mae ein realiti’n ymwneud llawer mwy â throsglwyddo o fewn teuluoedd (rhiant i blentyn, partner i bartner, plentyn i riant), pobl yn codi’r haint tra’n gweithio y tu allan i’r sir, myfyrwyr sydd i ffwrdd sy’n cofrestru Sir Fynwy fel cyfeiriad cartref (gan chwyddo ein niferoedd yn artiffisial), gweithwyr gofal iechyd sy’n dal y feirws yn eu gweithle a thrigolion Sir Fynwy sydd yn yr ysbyty sy’n cael eu heintio yn yr ysbyty.

Sut ydw i’n gwybod manylion y stori? Oherwydd bod ein cydweithwyr sy’n rhan o’n Tîm Profi, Olrhain a Diogelu lleol â llygaid mor graff – maen nhw’n anhygoel! Ni ellir gwadu y byddwn yn parhau i weld mwy o achosion, oherwydd ym mhobman o’n cwmpas mae cyfraddau uwch na ni. Mae gennym ddaearyddiaeth wahanol iawn na Cheredigion a Sir Benfro oherwydd ein bod yn eistedd yng nghanol De-ddwyrain Cymru / De-orllewin Lloegr ac mae gennym filiynau o bobl yn teithio trwodd ac yn byw eu bywydau o fewn radiws o 20-30 milltir.

Gwyddom hefyd fod y grŵp poblogaeth sydd â’r nifer uchaf o achosion COVID+ yn Sir Fynwy yw’r grŵp oedran 50-59. Mae hyn yn wahanol i rannau eraill o ardal Gwent, lle ceir

demograffeg iau. Gwyddom fod oedran yn un o’r marcwyr am gael amser caletach gyda COVID, felly yn sicr mae hyn yn un i gadw golwg arno. Pa bynnag oedran ydych chi, dim ond os yw eich lefelau ffitrwydd yn dda a bod eich deiet yn gytbwys y gall hynny helpu. Peidiwch byth ag anghofio bod cymaint y gallwch ei wneud i’ch helpu eich hun gyda newidiadau cymedrol, ond cyson i’ch ffordd o fyw.

Beth ydw i’n ei ddisgwyl yn yr wythnos nesaf?

– Bydd y ffigyrau’n parhau i fynd i’r cyfeiriad anghywir.

– Rwyf yn disgwyl i’r derbyniadau ysbyty gynyddu.

– Rwy’n credu ei bod yn debygol y gwelwn Lywodraeth Cymru yn ailystyried rhai o’r trefniadau cloi. Nid yw’n ymddangos bod tystiolaeth gref iawn bod y trefniadau presennol yn mynd i’r afael ag achosion newydd a gwyddom fod bwlch o bythefnos rhwng achosion cynyddol a mwy o dderbyniadau i’r ysbyty, ac yn yr achosion gwaethaf 10-14 diwrnod arall nes bydd rhai pobl yn marw. Fy ngreddf yw bod angen i rywbeth arall ddigwydd…

Parhewch i fod yn fodelau rôl, Cadwch Gymru’n Ddiogel:

– cadwch bob amser at ymbellhau cymdeithasol o 2m

– golchwch eich dwylo’n rheolaidd

– os ydych yn cwrdd ag aelwyd arall, y tu allan i’ch cartref estynedig, rhaid aros yn yr awyr agored.

– gweithiwch o gartref os gallwch

Arhoswch gartref os ydych chi neu unrhyw un yn eich cartref estynedig yn dangos symptomau.

Os ydych â symptomau, ewch am brawf.

Disgwylir llanw uchel. Byddwn yn cadw golwg ar y sefyllfa ac, os oes angen, byddwn yn trefnu cau’r A466 drwy Dyndyrn am gyfnodau byr ar y dyddiadau ac amserau dilynol:

  • Dydd Gwener 16th Hydref 2020 Rhwng 20.15 – 20.45 (oddeutu)
  • Dydd Sadwrn 17th Hydref 2020 Rhwng 08.45 – 09.15 (oddeutu)

Rhwng 21.00 – 21.30 (oddeutu)

  • Dydd Sul 18th Hydref 2020 Rhwng 09.25 – 09.55 (oddeutu)

Rhwng 21.45 – 22.15 (oddeutu)

  • Dydd Llun 19th Hydref 2020 Rhwng 10.05 – 10.35 (oddeutu)

Rhwng 22.25 – 22.55 (oddeutu)

Bydd y pwyntiau cau fel sy’n dilyn:

  • Cau Pen Gogleddol: Cyffordd Heol Tryleg
  • Cau Pen Deheuol: Cyffordd Royal George

Amcangyfrif yw amserau cau’r ffordd yn seiliedig ar yr amserau llanw a ragwelir. Bydd Cyfoeth Naturiol Cymru yn monitro’r sefyllfa ac yn cyhoeddi Rhybuddion Llifogydd fel sydd angen. Dim ond dros dro y caiff ffyrdd eu cau a dim ond pan fo’r dŵr llanw yn llifo ar y briffordd. Bydd y ffordd yn ailagor cyn gynted ag mae’r dŵr wedi cilio o’r briffordd.

Cyllid Addysg Gynnar

Cafodd nifer o osodiadau nas cynhelir eu cymeradwyo i ddarparu addysg gynnar. (Gallwch weld y rhestr lawn yma.) Mae hyn yn golygu eu bod yn dilyn cwricwlwm y Cyfnod Sylfaen a chânt eu harolygu gan Estyn i sicrhau fod yr addysg a gynigiant o lefel dderbyniol.

Nid yw dalgylchoedd meithrinfedd yn berthnasol.

Gall rhieni ddewis naill ai feithrinfa mewn ysgol neu osodiad cymeradwy nas cynhelir yn Sir Fynwy.

Mae cyllid ar gael o ddechrau’r tymor yn dilyn pen-blwydd y plentyn yn dair oed (diffinnir dyddiadau tymor fel 1 Ionawr, 1 Ebrill a 1 Medi pryd bynnag mae gwyliau ysgol).

Caiff y cyllid hwn ei osod ar hyn o bryd fel £9.00 y sesiwn (2 awr) am bump sesiwn yr wythnos, cyhyd â bod y sesiynau hynny ar ddyddiau gwahanol. Mae’r cyllid yn debyg i’r cyllid mae meithrinfeydd ysgol yn eu derbyn fesul disgybl rhan-amser. Caniateir i’ch plentyn fynychu pob gosodiad am ddwy awr y diwrnod yn rhad ac am ddim ond os yw’r sesiwn yn fwy na dwy awr a’ch bod yn dymuno i’ch plentyn aros am y sesiwn lawn sydd ar gael, bydd angen i chi dalu ffi atodol.

Bydd angen i ddarparwyr lenwi ffurflen hawlio yn rhoi manylion y plant a gofrestrodd yn y gosodiad ac yn cadarnhau eu dyddiad geni. Bydd angen i ddarparwyr ddilysu dyddiad geni plant drwy archwilio tystysgrif geni y plentyn.

Caiff darparwyr eu cyllido unwaith y tymor a bydd yr Awdurdod Lleol yn anelu i dalu i ddarparwyr o fewn pedair wythnos o dderbyn eu hawliad. Mae’n rhaid derbyn anfonebau o fewn tair wythnos o ddechrau’r tymor. Ni ddylid gofyn i rieni lofnodi ffurflenni cais rhieni cyn chwech wythnos cyn dechrau’r tymor. Bydd yr Awdurdod Lleol yn gwirio’r ffurflenni (anfonebau) a gyflwynir gan ddarparwyr i ddilysu’r cyfanswm hawliadau gyda manylion disgyblion.

Ni fydd unrhyw addasiadau i gyllid unwaith y mae’r darparydd wedi ei dderbyn; felly os yw’r plentyn yn gadael y gosodiad yn ystod y tymor, gall y darparydd gadw’r grant i gadw lefelau staffio am weddill y tymor hwnnw.

Os yw plentyn yn mynychu meithrinfa ysgol a gosodiad cymeradwy nas cynhelir, ni fedrir hawlio cyllid ar gyfer y gosodiad nas cynhelir gan y bydd y cyllid ar gyfer y plentyn hynny gyda meithrinfa’r ysgol. Fodd bynnag, gellir rhannu cyllid rhwng mwy na un gosodiad cymeradwy nas cynhelir am hyd at bum sesiwn yr wythnos, cyhyd â bod y sesiynau ar wahanol ddyddiau.

Cafodd trefniadau cyllid traws-ffin eu negodi gydag awdurdodau lleol. Blaenau Gwent, Casnewydd, Torfaen a Phowys. Mae trefniadau cyllido traws-ffin hefyd yn eu lle ar gyfer rhai ardaloedd o Swydd Henffordd a Swydd Caerloyw.

Nid yw Cyngor Sir Fynwy yn derbyn unrhyw gefnogaeth ariannol ar gyfer lleoedd gofal plant, sy’n cynnwys rhieni sy’n derbyn budd-daliadau o unrhyw fath. Gall fod peth cymorth ar gael drwy lwybrau eraill, megis gofal plant di-dreth a’r 30 awr am ddim o ofal plant ar gyfer rhieni gwaith cymwys.

Os ydych angen mwy o wybodaeth ar gyllid Blynyddoedd Cynnar cysylltwch â’r Tîm Blynyddoedd Cynnar ar 01633 644527/ childcare@monmouthshire.gov.uk

Am y degfed flwyddyn yn olynol, mae Gwasanaeth Cynllunio Brys Cyngor Sir Fynwy wedi derbyn gwobr PawPrint gan RSPCA Cymru. Rhoddwyd y Wobr Aur i’r tîm Cynllunio Wrth Gefn am ei waith yn diogelu lles anifeiliaid anwes o fewn cynlluniau wrth gefn – yn y broses gynllunio ac o fewn hyfforddiant ac ymarfer. Mae hefyd yn cydnabod y cyngor y mae’r awdurdod yn ei roi i berchnogion anifeiliaid anwes ar barodrwydd ar gyfer argyfyngau. 

Ers ymuno â’r gwobrau yn 2010, mae Cyngor Sir Fynwy wedi cael anrhydedd bob blwyddyn ond nid yw’n gorffwys ar ei fri, mae lles anifeiliaid yn flaenoriaeth barhaus. 

Dywedodd y Cynghorydd Phil Murphy, yr Aelod Cabinet dros Adnoddau: “Mae hyn yn gyflawniad gwych, ac yn ganlyniad i’r gwaith caled gan ein Tîm Cynllunio Brys. Da iawn i’n Tîm Cynllunio Brys am ennill yr anrhydedd hon. Er gwaethaf yr holl heriau y mae digwyddiadau 2020 wedi’u cyflwyno, mae eu hystyriaeth o les anifeiliaid wedi parhau fel mater o ganolbwyntio’n fanwl. Mae’r Wobr Aur PawPrint hon yn gydnabyddiaeth briodol o hyn.” 

Lansiwyd cynllun gwobrau’r RSPCA yn 2008 ac mae’n cydnabod arfer da ym maes lles anifeiliaid gan awdurdodau lleol a darparwyr tai ledled Cymru a Lloegr.  Mae Gwobr PawPrints yn cwmpasu pedwar maes gwaith sy’n effeithio ar les anifeiliaid – cynllunio wrth gefn; gwasanaethau cŵn crwydr; gwasanaeth tai ac egwyddorion lles anifeiliaid. Rhennir gwobrau yn bum categori, a ddyfernir i safon efydd, arian neu aur.  Maent yn cydnabod cyflawniadau sefydliadau gwasanaeth cyhoeddus am eu gwasanaethau cŵn crwydr, cynllunio wrth gefn, polisi tai, trwyddedu gweithgarwch anifeiliaid a lles cŵn sydd wedi’u cynelu.  

Cefnogir y gwobrau gan Lywodraeth Cymru, Cymdeithas Llywodraeth Leol Cymru, y Sefydliad Safonau Masnach Siartredig a Sefydliad Siartredig Iechyd yr Amgylchedd.  

Mae adnodd ar-lein newydd wedi’i lansio i helpu preswylwyr.  Mae Cyngor Sir Fynwy, mewn partneriaeth â sefydliadau gan gynnwys Cyngor ar Bopeth, Mind Monmouthshire, Undeb Credyd Gateway, pedwar banc bwyd Sir Fynwy a chymdeithasau tai Melin, Pobl a Chymdeithas Tai Sir Fynwy, yn cynnig arweiniad defnyddiol ar ei wefan i’r rhai sy’n wynebu pryderon ariannol. Mae ‘Cymorth gyda’ch Arian’, sydd ar gael yn monmouthshire.gov.uk/cy/cyngor-am-arian/, yn cynnig trosolwg o’r sefydliadau sy’n barod i roi cyngor a chymorth, yn ogystal ag awgrymu pa gymorth ychwanegol a allai fod ar gael. O wybodaeth am dai (p’un a oes gennych forgais neu’n rhentu), i reoli eich biliau cyfleustodau, neu geisio cymorth emosiynol pan fydd pethau’n mynd yn ormod i’w trin, mae cyfoeth o opsiynau ar gael.

Mae’r saith mis diwethaf wedi gweld llawer o bobl yn cael eu heffeithio’n fawr gan effaith barhaus pandemig COVID-19, gyda swyddi’n cael eu colli, gweithwyr yn cael eu rhoi ar fyrlo a busnesau’n ei chael yn anodd oroesi ar ôl colli refeniw yn ystod a thu hwnt i’r cyfnod cloi. Hyd yn oed cyn yr heriau hyn, cydnabuwyd y gallai’r rhan fwyaf o bobl fod yn dri siec cyflog i ffwrdd o drafferthion ariannol – gall morgeisi, rhenti, biliau ar gyfer gwasanaethau hanfodol gyrraedd lefel argyfwng yn gyflym iawn pan fydd eich incwm yn dod i ben. Ond mae help ar gael, a gorau po gyntaf y ceisir hynny. Gall cael trafferth gyda phryderon am ddyled cynyddol neu golli eich cartref arwain at broblemau iechyd meddwl, felly cyn i bethau fynd dros ben llestri mae’n werth archwilio pa gymorth sydd ar gael, hyd yn oed os nad oes angen i chi gael gafael arno erioed.

Dywedodd y Cynghorydd Sara Jones, yr Aelod Cabinet sy’n gyfrifol am gefnogi pobl, digartrefedd a thlodi:  “Rwy’n gwybod nad yw wynebu dyled, a chanlyniadau posibl bod mewn trafferthion ariannol, bob amser yn beth hawdd. Nid yw dod ymlaen a gofyn am gymorth yn gyfaddefiad o fethiant, mae’n gam cadarnhaol ymlaen.  Gallai unrhyw un ohonom ein cael ein hunain yn y sefyllfa hon yn rhy hawdd o lawer ond, rhaid i mi bwysleisio, mae’r cymorth hwnnw ar gael. Ni ddylai neb deimlo ar ei ben ei hun yn y sefyllfa hon, mae pobl wrth law i gynorthwyo. 

“Os yw eich incwm mewn perygl o ddod i ben neu leihau’n sylweddol, hyd yn oed os oes gennych y pryder lleiaf, cymerwch yr amser i edrych ar ba gymorth sydd ar gael. Peidiwch ag aros nes bod materion wedi cyrraedd argyfwng, pan fyddwch yn teimlo fwyaf dan bwysau ac yn poeni, nid yw ceisio cyngor nawr yn golygu bod yn rhaid i chi ei gymryd, ond mae’n golygu eich bod yn barod, rhag ofn.”

Mae ‘Cymorth gyda’ch Arian’ yn ymwneud â llawer mwy nag arian, mae’n ymdrin â chymorth hyfforddiant a chyflogadwyedd, cysylltiadau ar gyfer cymdeithasau tai Sir Fynwy, ble i ddysgu mwy am fanciau bwyd, cyllidebu ar gyfer y Nadolig, a grwpiau helpu COVID, a sefydlwyd i ddod â phobl at ei gilydd sydd wedi’u hynysu’n gymdeithasol o ganlyniad i’r pandemig.

Ewch i’r wefan yn Monmouthshire.gov.uk/cy/cyngor-am-arian/ i archwilio’r cymorth sydd ar gael gan y sefydliadau partner niferus dan sylw neu ymwelwch ag un o’r Hybiau Cymunedol am gymorth a chyngor wyneb yn wyneb. Lleolir canolfannau yn Nhrefynwy, y Fenni, Cil-y-coed, Brynbuga, Cas-gwent a Gilwern.  Am fwy o wybodaeth ewch i https://www.monmouthshire.gov.uk/cy/hybiau-cymunedol-a-gwasanaethau-llyfrgelloedd/ neu ffoniwch Ganolfan Gyswllt y cyngor ar 01633 644644.

Mae Cyngor Sir Fynwy yn falch i gyhoeddi fod mwy o atyniadau a gofodau agored y sir wedi ennill Gwobrau’r Faner Werdd eleni. Mae’r gwobrau, a roddir gan elusen amgylcheddol flaenllaw Cadwch Gymru’n Daclus, yn rhoi cydnabyddiaeth i safleoedd sy’n cynnig cyfleusterau rhagorol a dangos ymrwymiad parhaus i ddarparu gofodau gwyrdd ansawdd gwych. Caiff Camlas Sir Fynwy a Brycheiniog ei chynnwys am y tro cyntaf eleni, ac mae tri o safleoedd y sir yn dathlu llwyddiant unwaith eto eleni: Hen Orsaf Tyndyrn (enillwyr y wobr ers 2009), Parc Gwledig Castell Cil-y-coed (ers 2013) a Dolydd y Castell, y Fenni (ers 2014).

Castell Cil-y-coed

Mae Camlas Sir Fynwy a Brycheiniog yn ennill y wobr yn haeddiannol iawn am y tro cyntaf. Mae’r gamlas yn llifo drwy Barc Cenedlaethol Bannau Brycheiniog, gan droelli 35 milltir o Aberhonddu i lawr i’r de i Fasin Pont-y-Moel. Mae’r ddyfrffordd dawel hon, gydag ychydig iawn o lociau, yn boblogaidd gyda rhai sy’n dechrau arni ym myd cychod ac yn cynnig golygfeydd mynyddig godidog ac awyr nos ymhlith y tywyllaf ym Mhrydain.

Mae parciau Sir Fynwy hefyd yn boblogaidd iawn gyda phreswylwyr ac ymwelwyr ac wedi ennill nifer o wobrau mewn blynyddoedd diweddar. Mae Hen Orsaf Tyndyrn yn atyniad poblogaidd mewn ardal goediog hardd yn ymyl yr Afon Gwy a chafodd ei disgrifio fel gem cudd. Mae castell canol-oesol godidog Cil-y-coed mewn 55 erw o barc gwledig hardd ac yn llecyn delfrydol ar gyfer picnic a mynd am dro gyda muriau’r castell yn y cefndir, gyda byrddau picnic a barbeciws.

Dolydd y Castell, y Fenni

Mae Dolydd y Castell y Fenni ar lannau’r Afon Wysg yn lleoliad heddychlon yn agos iawn at ganol y dref ac yma y cynhaliwyd Eisteddfod Genedlaethol Sir Fynwy a’r Cylch yn llwyddiannus iawn 2016.

Cafodd wyth lleoliad arall ar draws y sir gydnabyddiaeth arbennig gyda Gwobr Gymunedol: Parc Bailey yn y Fenni, Coetir Crug, Dol Crug, Crucornau, Gardd Gymunedol Goetre, Perllan Gymunedol Laurie Jones yn y Fenni, y Cae Ŷd ym Mhorthysgewin a Pharc Mardy yn y Fenni.

Dywedodd y Cynghorydd Sir Richard John, Aelod Cabinet dros Ardaloedd Gwledig: “Rwyf mor falch fod Camlas Sir Fynwy a Brycheiniog wedi derbyn Gwobr y Faner Werdd eleni. Mae’n rhan wefreiddiol o’n treftadaeth ddiwydiannol ac yn un o lawer o lecynnau hardd yn y sir.

“Mae hefyd yn cynhesu’r galon i weld gwaith caled ac ymroddiad y llu o wirfoddolwyr a grwpiau cymunedol sy’n gofalu am y gofodau gwyrdd gwych hyn yn derbyn cydnabyddiaeth haeddiannol. Ar ran fy nghydweithwyr a finnau, hoffwn fynegi ein diolch diffuant iddynt am eu gwaith gwerthfawr,” ychwanegodd y Cynghorydd John.

Camlas Sir Fynwy a Brycheiniog

Dywedodd y Cynghorydd Sir Paul Jordan, aelod Cabinet gyda chyfrifoldeb am Atyniadau: “Bu’n flwyddyn anodd i lawer oherwydd y pandemig a gellid dweud y bu’n gofodau agored yn bwysicach nag erioed i breswylwyr. Mae’n wych fod ein hatyniadau unwaith eto wedi ennill Gwobrau’r Faner Werdd. Mae’r Hen Orsaf, Castell Cil-y-coed a’i barc gwledig, ymysg y mannau y mae pobl wrth eu bodd yn ymweld â nhw. Rwy’n neilltuol o falch fod y gwobrau yn cydnabod ymroddiad anhygoel a rôl gwirfoddolwyr ym mhob safle.”

Derbyniodd 224 parc a gofod gwyrdd ar draws y wlad Wobrau’r Faner Werdd a Gwobrau Cymunedol y Faner Werdd – o barciau gwledig a gerddi ffurfiol, i randiroedd, coetiroedd a mynwentydd.

Cyflwynir rhaglen Gwobrau’r Faner Werdd gan elusen amgylcheddol Cadwch Gymru’n Daclus gyda chefnogaeth gan Lywodraeth Cymru. Rhoddodd arbenigwyr annibynnol ar ofodau gwyrdd eu hamser yn wirfoddol ddechrau’r hydref i feirniadu y safleoedd a ymgeisiodd ar wyth maen prawf llym, yn cynnwys bioamrywiaeth, glanweithdra, rheolaeth amgylcheddol ac ymgyfraniad y gymuned.

Dywedodd Lucy Prisk, Cydlynydd Gwobrau’r Faner Werdd gyda Cadwch Gymru’n Daclus: “Mae’r pandemig wedi dangos yn union pa mor bwysig yw parciau a gofodau gwyrdd ansawdd uchel i’n cymunedau. I lawer ohonom, buont yn hafan ar garreg ein drws, gan fod o fudd i’n hiechyd a’n lles.

“Mae’r 224 baner a roddwyd eleni yn dyst o waith caled staff a gwirfoddolwyr sydd wedi cadw safonau ardderchog yn yr amgylchiadau anoddaf. Hoffwn eu llongyfarch a diolch iddynt am eu hymroddiad rhagorol.”

Mae rhestr lawn o enillwyr gwobrau ar gael ar wefan Cadwch Cymru’n Daclus

www.keepwalestidy.cymru

I gael mwy o wybodaeth ar y llu o atyniadau a mannau i ymweld â nhw yn Sir Fynwy edrychwch ar: Ymweld â Sir Fynwy https://www.visitmonmouthshire.com/

DIWEDD

Nodiadau i’r Golygydd

1.       Os hoffech fwy o ffotograffau, cysylltwch os gwelwch yn dda â communications@monmouthshire.gov.uk

  1. Mae Cadwch Gymru’n Daclus yn elusen amgylcheddol gofrestredig sy’n gweithio i ddiogelu amgylchedd Cymru yn awr ac ar gyfer y dyfodol. Mae mwy o wybodaeth ar gael ar wefan: www.keepwalestidy.cymru
  2. Mae Gwobrau’r Faner Werdd yn cydnabod parciau sydd wedi dangos safonau uchel Gwobr y Faner Werdd. Rhoddir pwyslais hefyd ar ymgyfraniad y gymuned leol yng ngofal parhaus a hirdymor y parc.
  3. Cafodd partneriaeth ar draws y Deyrnas Unedig dan arweiniad Keep Britain Tidy y drwydded i redeg cynllun Gwobrau’r Faner Werdd tan fis Medi 2022. Bydd Keep Britain Tidy yng ngofal y cynllun cyffredinol dan drwydded gan yr Adran Cymunedau a Llywodraeth Leol (DCLG) a bydd yn parhau i fod yng ngofal gweithgareddau dydd i ddydd yn Lloegr, gyda’i chwaer elusennau mewn gofal yn y cenhedloedd eraill Cadwch Cymru’n Daclus, Keep Northern Ireland Beautiful a Keep Scotland Beautiful.
  4. Mae mwy o wybodaeth am Wobrau’r Faner Werdd yng Nghymru ar gael yn www.keepwalestidy.cymru/greenflag

Astudiaeth Trafnidiaeth Cas-gwent (WelTAG/WebTAG Cam 2) Digwyddiad ymgynghori â’r cyhoedd

Ar ran Cyngor Sir Fynwy a’u partneriaid strategol yn cynnwys Llywodraeth Cymru, yr Adran Drafnidiaeth, Highways England, Cyngor Dosbarth Fforest y Ddena, Cyngor Sir Swydd Caerloyw a Chyngor De Swydd Caerloyw, rydym yn falch i gyhoeddi lansiad digwyddiad rhithiol ymgynghori a’r cyhoedd 6 wythnos ar 2 Tachwedd 2020, i wahodd adborth ar Astudiaeth Trafnidiaeth Cas-gwent (Weltag/Webtag Cam 2). Mae hon yn astudiaeth trafnidiaeth ar draws y ffin, yn canolbwyntio ar Gas-gwent a’r cysylltiadau thrafnidiaeth ymhellach na’r cylch agosaf gydag astudiaethau ar gyfer y systemau ehangach o amgylch a materion cydnerthedd tymor hirach. Diben cam 2 presennol yr astudiaeth yw edrych ar restr fer o opsiynau, gan helpu i ddewis opsiwn/opsiynau a ffafrir ar gyfer symud ymlaen.

Oherwydd pandemig cyfredol COVID-19 ac yn unol â chyngor y llywodraeth, ni fedrwn gynnal hyn fel ymgynghoriad wyneb i wyneb a rydym felly wedi comisiynu profiad ymgynghori rhithiol fydd mor debyg ag sydd modd i brofiad digwyddiad wyneb i wyneb. I gymryd rhan, edrychwch ar https://virtualengage.arup.com/chepstow-transport-study unrhyw bryd rhwng 9:00am dydd Llun 2 Tachwedd 2020 a 17:00pm dydd Sul 13 Rhagfyr 2020 i gael gwybodaeth am yr astudiaeth a dweud eich barn. Gallwch gyflwyno unrhyw gwestiynau a bydd cyfleusterau sgwrs gwe fyw hefyd ar gael ar yr adegau dilynol i’ch cysylltu gydag aelod o dîm y prosiect.

Dydd Iau 5 TachweddDydd Sadwrn 14 TachweddDydd Iau 19 TachweddDydd Sadwrn 28 TachweddDydd Mawrth 3 RhagfyrDydd Mawrth 8 Rhagfyr
5pm – 7pm10am – noon5pm – 7pm10am – noon5pm – 7pm5pm – 7pm

Os na fedrwch gael mynediad i’r digwyddiad ar-lein, gellir anfon copi caled o’r llyfryn ymgynghori ac arolwg adborth atoch gyda chyfeiriad rhadbost i’w ddychwelyd. Ffoniwch 0117 240 1529 i wneud cais os gwelwch yn dda

Edrychwn ymlaen at glywed gennych.

Tîm Prosiect Arup

Mae busnesau Sir Fynwy yn wynebu cyfnod cynyddol heriol.  Mae Cyngor Sir Fynwy yn pryderu na fyddent ar hyn o bryd yn gymwys i gael grantiau o’r gronfa £60m a gyhoeddwyd yr wythnos hon, a gynlluniwyd i helpu busnesau sydd dan gyfyngiadau cloi lleol. Mae’r cyngor yn apelio ar Lywodraeth Cymru i ehangu cyrhaeddiad y gronfa pan gaiff ei lansio i gefnogi busnesau yn Sir Fynwy sy’n wynebu gostyngiad yn nifer y cwsmeriaid gan na all pobl o siroedd cyfagos ymweld mwyach.

Ar hyn o bryd, y cynllun yw bod y grantiau ar gael dim ond i’r busnesau hynny mewn sir sydd wedi bod dan gyfnod cloi lleol am dair wythnos neu fwy ac sydd wedi profi gostyngiad o 40% mewn trosiant. Byddai hyn yn gadael busnesau Sir Fynwy heb y gallu i gael mynediad at y ffynhonnell bwysig hon o gymorth ariannol. 

Er nad yw Sir Fynwy dan gyfnod cloi lleol ar hyn o bryd, mae ei busnesau eisoes wedi dechrau teimlo effaith y diffyg nifer yr ymwelwyr gan drigolion sy’n byw mewn awdurdodau lleol cyfagos, gan gynnwys Torfaen, Casnewydd a Blaenau Gwent, a fyddai fel arfer yn teithio i Sir Fynwy i siopa neu i fwyta allan. Yn ogystal, ceir adroddiadau am fusnesau twristiaeth sydd eisoes yn delio â chansladau. Mae hyn yn taro busnesau ar adeg pan oeddent yn gweithio’n galed i wella ar ôl y cyfnod cloi yn gynharach eleni.

Dywedodd y Cynghorydd Bob Greenland, Dirprwy Arweinydd Cyngor Sir Fynwy “Er y bydd y llu o gymorth diweddaraf hwn yn sicr o gynnig achubiaeth hanfodol i fusnesau mewn ardaloedd sydd dan gyfnod cloi, rydym yn pryderu nad oes dim i’r rheini yn Sir Fynwy y mae eu bywoliaeth yn dibynnu ar fasnachu gyda chwsmeriaid a busnesau mewn siroedd cyfagos ac yr effeithir arnynt yn yr un modd.

“Er nad ydym dan gyfnod cloi lleol, rydym eisoes yn clywed bod perchnogion llety gwyliau yn y sir yn derbyn ceisiadau am ganslo ac ad-daliadau. Mae pobl am gael eu harian yn ôl, yn hytrach na derbyn dyddiad newydd neu nodyn credyd, sy’n cael effaith ar unwaith ar refeniw’r busnesau hyn. Yn y cyfamser, rydym yn rhagweld yn fuan, os nad yn barod, y bydd rhai o’n trefi yn gweld gostyngiad yn nifer yr ymwelwyr oherwydd y cyfyngiadau teithio sydd gan ein hawdurdodau lleol cyfagos. Oherwydd y sefyllfa felly, byddwn yn cyflwyno sylwadau i Lywodraeth Cymru i ystyried ehangu cyrhaeddiad y gronfa hon i adlewyrchu hyn.”

“Gallai’r newidiadau hyn wneud yr holl wahaniaeth i fusnesau sy’n wynebu’r set ddiweddaraf hon o heriau, o ganlyniad i’r pandemig COVID-19,” meddai’r Cynghorydd Greenland. “Gwyddom fod y manylion yn cael eu cwblhau ar hyn o bryd ynglŷn â’r gronfa hon ac rydym yn gobeithio y bydd Llywodraeth Cymru yn manteisio ar hyn fel cyfle i werthfawrogi’r heriau y mae ardaloedd nad ydynt dan gyfnod cloi yn eu hwynebu.”

Dywedodd Kim Waters, Cadeirydd Partneriaeth Cyrchfan Sir Fynwy a Phrif Swyddog Gweithredol Gŵyl Fwyd y Fenni:  “Mae Partneriaeth Cyrchfan Sir Fynwy yn llwyr gefnogi cais y cyngor i ymestyn yr ardal gymwys o £60m o gyllid Llywodraeth Cymru y tu hwnt i ardaloedd awdurdodau lleol sydd ar hyn o bryd dan gyfnod cloi ac ar draws ardal economaidd weithredol De-ddwyrain Cymru. Mae aelodau busnes llety a lletygarwch y Bartneriaeth eisoes yn adrodd am gynnydd mewn cansladau a cheisiadau am ad-daliadau ochr yn ochr â gostyngiad mewn busnes newydd ers i’r cloeon lleol ddod i rym, a bod angen dybryd am fynediad at y cymorth ychwanegol hwn er mwyn iddynt oroesi.”

Ychwanegodd y Cynghorydd Sirol Bob Greenland “Mae angen yr holl gymorth posibl ar fusnesau Sir Fynwy ar yr adeg anodd hon.  Oherwydd hyn, byddwn yn annog holl drigolion Sir Fynwy i barhau i siopa’n lleol a diolch iddynt am eu cefnogaeth.”

Mae Cyngor Sir Fynwy wedi derbyn dyfarniad Aur yng Nghynllun Cydnabyddiaeth Cyflogwyr Amddiffyn. Mae’r wobr newydd yn dangos addewid barhaus y cyngor i drin y rhai sy’n gwasanaethu neu sydd wedi gwasanaethu a’u teuluoedd yn deg.

Mae’r statws newydd yn dilyn cais llwyddiannus i symud o Ddyfarniad Arian i Ddyfarniad Aur. Cafodd y cyngor ei gydnabod am fod yn rhagweithiol wrth ddangos ei fod yn gyfeillgar i’r lluoedd arfog fel rhan o brosesau recriwtio a dethol. Mae’r statws Aur hefyd yn golygu fel cyflogwr, fod Cyngor Sir Fynwy wedi dangos iddo sicrhau bod ei weithlu yn ymwybodol o’u polisïau cadarnhaol at faterion sy’n wynebu pobl sy’n aelodau neu gyn-aelodau o’r lluoedd arfog

Daw’r dyfarniad fisoedd yn unig ar ôl i’r cyngor gadarnhau ei ymrwymiad i weithio gyda’r gymuned lluoedd arfog drwy lofnodi Cyfamod y Lluoedd Arfog. Cafodd y cyfamod ei lofnodi gyda’r pum Cyngor Tref (Y Fenni, Trefynwy, Brynbuga, Cil-y-coed a Chas-gwent), gan wneud Sir Fynwy yr unig awdurdod lleol yn y Deyrnas Unedig lle mae’r prif awdurdod a phob cyngor tref wedi llofnodi’r cyfamod gyda’i gilydd.

Fel rhan o’r gwaith parhaus i gefnogi cymunedau’r lluoedd arfog, bu cydweithwyr yn gweithio gydag ysgolion i godi ymwybyddiaeth o blant y lluoedd arfog, a’r anawsterau addysgol y gallant fod yn eu cael drwy sefydlu rhwydwaith cymorth ar gyfer y lluoedd arfog a’u teuluoedd. Mae hyn yn cynnwys cyfeiriadur gwasanaethau Gwent-gyfan a gynhyrchwyd er mwyn rhoi adnodd i’r Gymuned Lluoedd Arfog sy’n cyfuno’r holl wybodaeth berthnasol mewn un lle.

Mae gan Sir Fynwy Fforwm Lluoedd Arfog gweithredol sy’n cwrdd ddwywaith y flwyddyn ac mae’n cynnwys gwasanaethau statudol, cyrff trydydd sector, elusennau a phartneriaid perthnasol eraill i edrych ar faterion sy’n effeithio ar y gymuned Lluoedd Arfog. Mae gan Gronfa Cyfamod y Lluoedd Arfog £10M y flwyddyn i gyllido prosiectau sy’n cefnogi’r gymuned Lluoedd Arfog, y mae Cyngor Sir Fynwy yn hapus i weithio mewn partneriaeth i’w cyflenwi. Mae’r themâu ar gyfer y prosiectau yn cynnwys:

§  Dileu rhwystrau i fywyd teulu

§  Cymorth ychwanegol ar ôl gwasanaeth ar gyfer y rhai sydd angen help

§  Mesurau i integreiddio cymunedau milwrol a sifilian a galluogi’r gymuned lluoedd arfog i gymryd rhan fel dinasyddion

§  Gwasanaethau gofal iechyd heb fod yn rhai creiddiol ar gyfer cyn aelodau’r lluoedd arfog

Dywedodd y Cynghorydd Laura Jones, Hyrwyddwr Lluoedd Arfog Cyngor Sir Fynwy; “Rwyf wrth fy modd ein bod wedi ennill Dyfarniad Aur am y Cynllun Cydnabod Cyflogwr Amddiffyn. Mae ein hymroddiad parhaus i gefnogi ein cymuned lluoedd arfog a gwneud yn siŵr eu cael eu trin yn deg yn parhau’n flaenoriaeth allweddol i ni. Fe beryglodd yr unigolion hyn eu bywydau i sicrhau y gallwn fyw mewn cymdeithas ddiogel a theg, a’n dyletswydd ni yw sicrhau ein bod yn eu hanrhydeddu yn yr un ffordd.”

Mae mwy o wybodaeth am y gwaith a phrosiectau i gefnogi cydweithwyr lluoedd arfog yn Sir Fynwy ar gael yn: https://www.monmouthshire.gov.uk/armed-forces/

Disgwylir llanw uchel. Byddwn yn cadw golwg ar y sefyllfa ac, os oes angen, byddwn yn trefnu cau’r A466 drwy Dyndyrn am gyfnodau byr ar y dyddiadau ac amserau dilynol:

Dydd Gwener 18th Medi 2020                         Rhwng 21.25 – 21.55 (oddeutu)

Dydd Sadwrn 19th Medi 2020                         Rhwng 09.50 – 10.20 (oddeutu)

Rhwng 22.05 – 22.35 (oddeutu)

Dydd Sul 20th Medi 2020                                Rhwng 10.30 – 11.00 (oddeutu)

Rhwng 22.45 – 23.15 (oddeutu)

Bydd y pwyntiau cau fel sy’n dilyn:

Cau Pen Gogleddol: Cyffordd Heol Tryleg

Cau Pen Deheuol: Cyffordd Royal George

Amcangyfrif yw amserau cau’r ffordd yn seiliedig ar yr amserau llanw a ragwelir. Bydd Cyfoeth Naturiol Cymru yn monitro’r sefyllfa ac yn cyhoeddi Rhybuddion Llifogydd fel sydd angen. Dim ond dros dro y caiff ffyrdd eu cau a dim ond pan fo’r dŵr llanw yn llifo ar y briffordd. Bydd y ffordd yn ailagor cyn gynted ag mae’r dŵr wedi cilio o’r briffordd.

Yn dilyn y cyfnod clo yng Nghaerffili, ar gyfer preswylwyr Sir Fynwy a oedd ar y rhestr warchod cyn 16 Awst ac sydd felly’n parhau ar y Rhestr Warchod Cleifion, nid oes newid i’r cyngor gan Brif Swyddog Meddygol Cymru.

Nid yw Llywodraeth Cymru yn ailgyflwyno gwarchod ar hyn o bryd. Byddant yn parhau i gadw golwg ofalus ar y sefyllfa a byddant yn ysgrifennu’n uniongyrchol at bobl ar y rhestr yn Sir Fynwy os yw hyn yn newid.

Yn y cyfamser dylai’r rhai oedd yn flaenorol ar y rhestr warchod ystyried y cyngor a gawsant ar sut i gadw’n ddiogel:

–        Cadw cysylltiadau tu allan i’r cartref i isafswm ac osgoi pob sefyllfa naill ai dan do neu tu allan lle na fedrir cadw pellter ffisegol o 2m o’r rhai o’r tu allan i’ch cartref

–        Defnyddio slotiau siopa blaenoriaeth ar gyfer archfarchnadoedd neu siopa ar adegau tawelach o’r dydd

–        Golchi eich dwylo yn rheolaidd gyda dŵr a sebon am 20 eiliad a defnyddio hylif diheintio dwylo lle nad oes cyfleusterau golchi dwylo ar gael

–        Osgoi cyffwrdd wynebau pethau a gafodd eu cyffwrdd gan bobl eraill.

I gael mwy o gwybodaeth edrychwch ar Ganllawiau Llywodraeth Cymru ar warchod a diogelu pobl  ac i weld cwestiynau cyffredin ewch i

https://gov.wales/people-extremely-vulnerable-covid-19-who-have-been-shielding-faqs

O 6pm heno, bydd ardal Cyngor Bwrdeistref Sirol Caerffili yn dod yn ardal diogelu iechyd lleol estynedig a daw nifer o gyfyngiadau symud newydd i rym.

Gwyddom fod cydymffurfio  gyda’r rheolau sylfaenol wedi llacio ar draws Gwent a bod yr hyn a ddechreuodd fel cynnydd mewn achosion mewn pobl iau yn awr yn lledaenu i bobl hŷn. Gofynnwn i chi fod yn gyfrifol am eich gweithredoedd a pharhau i ddilyn y rheolau.

·         Golchi eich dwylo – a dal i’w golchi’n rheolaidd

·         Gorchuddio eich wyneb – dros eich trwyn a’ch ceg lle mae ymbellhau cymdeithasol yn anodd

·         Creu gofod – aros o leiaf ddau fetr oddi wrth unrhyw un heb fod yn byw yn eich cartref

·         Aros adref – a chael profion os oes symptomau arnoch chi neu rywun arall yn eich cartref

Mae mor syml â hynny.

Os oes gennych unrhyw symptomau coronafeirws, mae’n rhaid i chi gael prawf ac mae’n rhaid i chi a phawb sy’n byw gyda chi hunanynysu ar unwaith.

·         Peswch newydd parhaus

·         Tymheredd uchel

·         Colli blas a/neu arogl

Archebwch brawf yma https://gov.wales/apply-coronavirus-covid-19-test

Os gofynnir i chi hunanynysu, dylech wneud hynny i atal y feirws rhag lledaenu ymhellach. Cofiwch hunanynysu tra’ch bod yn aros canlyniadau prawf.

I gael gwybodaeth fydd yn ateb llawer o gwestiynau, ewch i https://gov.wales/caerphilly-county-coronavirus-lockdown

https://gov.wales/caerphilly-county-coronavirus-lockdown-frequently-asked-questions

Bydd ein swyddfeydd ar gau ddydd Llun 31ain Awst. Os yw’ch galwad yn argyfwng ffoniwch 0300 123 1055.

Ni fydd unrhyw gasgliad Sbwriel ddydd Llun 31ain Awst bydd casgliadau un diwrnod yn hwyr

Mae myfyrwyr ar draws Sir Fynwy yn derbyn eu canlyniadau TGAU. Mewn wythnos o graffu cyhoeddus a gwleidyddol dwys ar system a phrosesau addysg Cymru heddiw rydym yn rhoi ein ffocws eto i gyflawniadau ein dysgwyr. Mae hwn yn adeg hollbwysig i lawer o’n dysgwyr fydd yn mynd â nhw i’w camau nesaf tuag at astudiaeth bellach neu’r gweithle.

Dywedodd y Cyng. Richard John, Aelod Cabinet Plant a Phobl Ifanc a BywydMynwy: “Mae’r wythnos cyn cyhoeddi canlyniadau arholiadau bob amser yn anodd, ond bu amgylchiadau eleni yn eithriadol. Bu 2020 yn amser heriol i lawer o’n pobl ifanc wrth i ganlyniadau’r pandemig byd-eang effeithio arnynt. Hoffwn longyfarch pawb sy’n derbyn eu canlyniadau TGAU a gobeithio eu bod yn gam arall ymlaen tuag at yrfa werth chweil. Hoffwn ddiolch i holl staff ein hysgolion a fu’n cefnogi ‘r dysgwyr hyn drwy gydol eu haddysg ynghyd â’u teuluoedd y mae eu cefnogaeth a’u harweiniad wedi eu helpu i gyflawni. Dymuniadau gorau i ddosbarth 2000 yn eu camau nesaf.”

Ychwanegodd Will McLean, Prif Swyddog, Plant a Phobl Ifanc: “Hoffwn longyfarch ein holl ddysgwyr ar yr hyn y maent wedi ei gyflawni heddiw. Hoffwn hefyd ddiolch i’n holl ysgolion am eu gwaith yn cefnogi eu dysgwyr drwy eu taith ddysgu ond hefyd y gefnogaeth y maent wedi ei rhoi i fyfyrwyr yn ystod y misoedd diwethaf o gyfyngiadau symud. Mae TGAU yn nodi diwedd addysg statudol ond byddant yn nodi dechrau llwybrau myfyrwyr i yrfaoedd a hoffwn ddymuno pob lwc i bob myfyriwr ar y llwybr hwnnw.”

Disgwylir llanw uchel. Byddwn yn cadw golwg ar y sefyllfa ac, os oes angen, byddwn yn trefnu cau’r A466 drwy Dyndyrn am gyfnodau byr ar y dyddiadau ac amserau dilynol:

Dydd Gwener 21st Awst 2020 Rhwng 10.05 – 10.35 (oddeutu)

Rhwng 22.25 – 22.55 (oddeutu)

Bydd y pwyntiau cau fel sy’n dilyn:

Cau Pen Gogleddol: Cyffordd Heol Tryleg

Cau Pen Deheuol: Cyffordd Royal George

Amcangyfrif yw amserau cau’r ffordd yn seiliedig ar yr amserau llanw a ragwelir. Bydd Cyfoeth Naturiol Cymru yn monitro’r sefyllfa ac yn cyhoeddi Rhybuddion Llifogydd fel sydd angen. Dim ond dros dro y caiff ffyrdd eu cau a dim ond pan fo’r dŵr llanw yn llifo ar y briffordd. Bydd y ffordd yn ailagor cyn gynted ag mae’r dŵr wedi cilio o’r briffordd.

Mae perchnogion busnes yn ein Canol Trefi’n cael eu gwahodd i fynegi eu diddordeb mewn grant newydd i’w helpu i wella yn dilyn effaith y pandemig.

Mae’r Grant Addasu Mannau Awyr Agored Canol Trefi yn cynnig cyfle i fusnesau sicrhau hyd at £8,000 tuag at welliannau sy’n cyfrannu nid yn unig at y busnesau eu hunain, ond hefyd at amgylchedd ac amwynder canol trefi Sir Fynwy.

Wedi’i ariannu drwy raglen Trawsnewid Trefi Llywodraeth Cymru, bydd y grant yn galluogi busnesau i fuddsoddi mewn gwelliannau allanol ac offer fel seddi awyr agored, byrddau, cysgodlenni, rhwystrau, planwyr, parcdiroedd, cyflenwad trydan awyr agored, goleuadau a gwresogi.

Y bwriad yw y bydd buddsoddi mewn mesurau fel y rhain yn galluogi busnesau i fasnachu y tu allan, nid yn unig drwy gydol misoedd yr haf ond hefyd yn ystod tymor y gaeaf. 

Er y disgwylir y bydd y cynllun grant hwn yn apelio’n bennaf at fusnesau lletygarwch, mae croeso i fusnesau canol tref eraill, sy’n dymuno creu neu wella lle masnachu yn yr awyr agored tra’n galluogi cwsmeriaid i gadw at ymbellhau cymdeithasol yn ddiogel, i gyflwyno eu cynigion i’w hystyried.

Bydd angen i ymgeiswyr fodloni’r meini prawf cymhwysedd ar gyfer y cynllun, y gellir eu gweld ar-lein ar dudalen https://www.monmouthshire.gov.uk/cy/cyngor-i-fusnesau/

Er mwyn gallu cyflwyno cais, bydd angen i fusnesau ddangos bod eu cynigion o safon uchel addas, eu bod yn cydymffurfio â’r gofynion statudol a’u bod yn ddiogel.  Hefyd eu bod yn meddu ar drwydded i fasnachu yn y gofod a nodwyd a bod ganddynt yswiriant atebolrwydd cyhoeddus at ddibenion o’r fath.

Y cam cyntaf yn y broses ymgeisio yw cwblhau ffurflen mynegi diddordeb fer a fydd yn cael ymateb o fewn pum diwrnod gwaith.


Llun: Y Cynghorydd Bob Greenland, Dirprwy Arweinydd Cyngor Sir Fynwy

Dywedodd y Cynghorydd Bob Greenland, Dirprwy Arweinydd Cyngor Sir Fynwy: “Hoffem glywed oddi wrth fusnesau a fyddai â diddordeb mewn gwneud cais am y grant. Er bod gan y grant feini prawf caeth, rydym yn agored i syniadau newydd.

“Dylai mesurau sy’n cael eu cyflwyno o ganlyniad i gais llwyddiannus am grant fod o fudd i’r busnes, ond bydd hefyd yn helpu i wella golwg ein strydoedd mawr, gan greu amgylchedd masnach groesawgar a diwylliant caffi.  Nid mesurau tymor byr yw’r rhain, y gobaith yw y bydd manteision y cynllun hwn yn para’n hir, drwy fuddsoddi mewn seddi, planwyr a chysgodlenni deniadol o ansawdd, ac ati, a bydd hyn yn helpu i wella canol ein trefi ymhellach.

“Nid ydym yn ôl i sefyllfa busnes fel arfer, mae COVID-19 o hyd yn bresennol. Gobeithio, drwy gefnogi busnesau Sir Fynwy a’u helpu i greu llecynnau awyr agored deniadol i fasnachu, y gallwn helpu i greu amgylchedd diogel a gwell ar gyfer trigolion ac ymwelwyr.”

Am wybodaeth ychwanegol ewch i: https://www.monmouthshire.gov.uk/cy/cyngor-i-fusnesau/

I’w ryddhau ar unwaith

Mae Cyngor Sir Fynwy yn lansio ymgynghoriad tri mis ac yn gwahodd preswylwyr i ddweud eu dweud. Mae’r ymgynghoriad ar Deithio Llesol yn un o ofynion Llywodraeth Cymru o dan y Ddeddf Teithio Llesol (Cymru) 2013. Mae’r ymgynghoriad yn amlinellu cynigion drafft i annog mwy o feicio a cherdded.

Datblygwyd mapiau drafft (a elwir yn Fapiau Rhwydwaith Integredig) sy’n dangos ffyrdd o wella a awgrymir ar gyfer aneddiadau yn Sir Fynwy. Mae’r rhain ar gael i’w gweld ar-lein o Awst 1 af tan Hydref 31ain, 2020.

Mae gwasanaeth MonLife o fewn y Cyngor wedi gweithio’n galed dros y chwe mis diwethaf i gynyddu’r ffocws ar Deithio Llesol. Y nod yw annog y rhai sy’n gallu, i adael eu ceir gartref wrth deithio i’r gwaith, i siopau, i ysgolion, i fan hamdden neu i gyrraedd gorsaf drenau. Nid yw Teithio Llesol yn ymwneud â cherdded a beicio ar gyfer hamdden ond gallai hefyd wella gweithgareddau hamdden yn sylweddol drwy helpu i gysylltu rhwydweithiau llwybrau a ffyrdd presennol, ac mae’n gyfrannwr pwysig wrth fynd i’r afael â’r argyfwng presennol – gan helpu i leihau allyriadau cerbydau. Mae hefyd yn fanteisiol o ran gwella lles corfforol a meddyliol.

“Mae hwn yn gyfle cyffrous i gyfoethogi ein trefi a’n pentrefi yn yr hirdymor, ond mae angen i drigolion, busnesau a phartneriaid gymryd rhan yn y broses ymgynghori a rhoi gwybod i ni beth yw eu barn er mwyn symud ymlaen,” meddai’r Cynghorydd Richard John, yr Aelod Cabinet sy’n gyfrifol am Deithio Llesol. “Mae’r chwe mis diwethaf wedi gweld llawer iawn o waith wrth ymgeisio am gyllid a dadansoddi’r rhwydwaith, ac rwy’n gobeithio y byddan nhw’n ysbrydoli ac yn cyseinio â’r trigolion. Maent yn cynnig cyfle gwirioneddol i adeiladu gwell dyfodol i Sir Fynwy, ei thrigolion a’i hamgylchedd.”

“Rydym yn gwerthfawrogi barn pob rhan o’r gymuned, a dweud y gwir mae’n hanfodol nid yn unig i symud ymlaen gyda’r cynlluniau gorau posibl, ond i gael ein hystyried ar gyfer rhagor o gyllid yn y dyfodol. Byddwn hefyd yn gweithio gyda phob ysgol gynradd ac uwchradd o fis Medi i roi’r cyfle i blant a phobl ifanc rhoi adborth,” meddai’r Cynghorydd John.

Bydd yr ymgynghoriad ar Deithio Llesol yn arddangos mapiau digidol ac yn awgrymu blaenoriaethau clir i wella’r seilwaith ar gyfer y dyfodol. Mae hwn yn gyfle i blant, pobl ifanc, oedolion a busnesau i roi adborth ar y blaenoriaethau drafft, llwybrau awgrymedig ac i nodi’r cyfleusterau sydd eu hangen. Oherwydd y cyfyngiadau sydd mewn lle o ganlyniad i COVID-19, mae ymgynghori digidol yn rhan allweddol o’r broses. Bydd gweminarau yn ogystal â digwyddiadau wyneb yn wyneb gydag ymbellhau cymdeithasol.

Yn dilyn y cyfnod ymgynghori, caiff yr holl ymatebion eu dadansoddi a chaiff y llwybrau a awgrymwyd eu hasesu. Bydd hyn yn galluogi Cyngor Sir Fynwy i ddatblygu rhwydwaith mwy cydlynus o fewn trefi a phentrefi’r sir er mwyn annog mwy o gerdded a beicio yn y dyfodol.

Mae manylion am y gweminarau, y mapiau rhyngweithiol ac arolygon preswylwyr i’w gweld ar wefan y Cyngor: https://www.monmouthshire.gov.uk/cy/active-travel-consultation-2/.

Gall lefelau darllen plant ostwng yn ystod gwyliau hir yr haf os nad ydynt yn cael mynediad yn rheolaidd i lyfrau ac anogaeth i ddarllen er pleser. Gall hyn fod yn broblem i ysgolion i’w hunioni yn y tymor newydd. Mae Sialens Darllen Haf yn Sir Fynwy yn mynd yn ddigidol eleni i sicrhau y gall plant o bob oed gael mynediad i straeon yn ystod yr amgylchiadau presennol.

Mae Hybiau Cymunedol Sir Fynwy yn hyrwyddo’r Sialens Darllen Haf drwy sianeli cyfryngau cymdeithasol ac yn cefnogi plant i gymryd rhan drwy Borrowbox – gwasanaeth eLyfrau ac eLyfrauSain rhad ac am ddim Sir Fynwy, a drwy’r gwasanaeth Gofyn a Chasglu.

Gelwir Sialens Darllen haf 2020 yn ‘Sgwad Gwirion’ ac mae’n dathlu llyfrau doniol, hapusrwydd a chwerthin. Yr haf hwn, bydd plant yn cwrdd â’r Sgwad Gwirion: criw o anifeiliaid annwyl sy’n rhedeg tŷ hwyl gwych ond byddwch yn ofalus, mae dihiryn dirgel yn aros i ddifetha’r hwyl!

Bydd plant sy’n cymryd rhan ar-lein yn canfod mwy am y cymeriadau gwych ac yn datgloi gwobrau digidol, gweithgareddau a chynnwys fideo i’w gwobrwyo am eu darllen. Bydd hefyd lu o sianeli cyfryngau cymdeithasol ar gyfer gweithgareddau hwyliog a mwy o wybodaeth.

Cynhelir Sialens Darllen Haf dros wyliau’r haf mewn llyfrgelloedd ledled Cymru, Lloegr a’r Alban, Wedi’i datblygu gan yr elusen The Reading Agency, ynghyd â rhwydwaith llyfrgelloedd cyhoeddus y Deyrnas Unedig, dyma bellach yw hyrwyddiad darllen blynyddol mwyaf Prydain ar gyfer plant oed ysgol gynradd.

Cymerodd 1279 o blant Sir Fynwy ran yn Sialens Darllen Haf 2019 dan teitl Ras Gofod. Yn ôl Adroddiad yr Ymddiriedolaeth Llythrennedd Genedlaethol 2012, dim ond 1 mewn 4 bachgen sy’n darllen bob dydd tu fas i ddosbarth, fodd bynnag, yn Sir Fynwy  bechgyn oedd 46% o’r rhai a gymerodd ran yn Ras Gofod, Sialens Darllen Haf 2019.

I gofrestru ar gyfer Sialens Darllen Haf y Sgwad Gwirion ewch i https://summerreadingchallenge.org.uk/ neu https://cymru.summerreadingchallenge.org.uk

Bydd ymgynghoriad y Strategaeth Ddewisol r ar gyfer y Cynllun Datblygu Lleol Amnewid a’r ail alwad am safleoedd ymgeiswyr yn cau ar 20 Gorffennaf 2020 i alluogi’r Cyngor i adolygu sylfaen dystiolaeth, strategaeth a pholisïau’r Cynllun oherwydd effaith y pandemig. Cyhoeddir amserlenni diwygiedig ym mis Medi 2020. Am ragor o wybodaeth ewch i


Bydd Cyngor Sir Fynwy yn lansio ail gyfnod ei wasanaeth llyfrgell Gofyn a Chasglu ddydd Llun 27 Gorffennaf pan fydd ar gael ar ddyddiau neilltuol yn hybiau cymunedol Cil-y-coed, Gilwern a Brynbuga yn ogystal ag yng Nghas-gwent a Threfynwy. Wedi’i gyflwyno’n wreiddiol yng Nghas-gwent a Threfynwy ganol Mehefin, mae Gofyn a Chasglu yn galluogi cwsmeriaid i bori drwy gatalog ar-lein y gwasanaeth llyfrgelloedd. Gallant wedyn archebu drwy’r ffurflen ar y wefan- https://www.monmouthshire.gov.uk/request-and-collect-library-service/ – neu drwy ffonio 01633 644644 i ddewis eu llyfrau a threfnu amser i’w casglu.

Yn ogystal â chyflwyno Gofyn a Chasglu yn y tri safle ychwanegol, mae’r cyngor hefyd yn ymestyn ei wasanaeth am ddiwrnod ychwanegol bob wythnos yng Nghas-gwent a Threfynwy.

Mae’r gwaith ar adnewyddu Neuadd y Dref yn Stryd Groes yn golygu na fydd y gwasanaeth ar gael yn y Fenni er bod y cyngor yn edrych ymlaen at agor ei gyfleuster newydd yn y dyfodol. Yn y cyfamser, gall trigolion y dref ymweld a defnyddio unrhyw un o hybiau cymunedol y cyngor i ddychwelyd a chasglu llyfrau newydd.

Wrth siarad am ddatblygiad y gwasanaeth dywedodd y Cynghorydd Paul Jordan, aelod cabinet Sir Fynwy gyda chyfrifoldeb am hybiau cymunedol: “Ar ôl cyflwyno ein gwasanaeth Gofyn a Chasglu yn llwyddiannus, rydym yn awr yn dymuno ehangu ein gwasanaeth fel y bydd ar gael i fwy o bobl ar draws y sir.”

Mae manylion y dyddiau a’r amserau pan fydd y gwasanaeth ar gael ym mhob hyb cymunedol ar gael ar y wefan: https://www.monmouthshire.gov.uk/request-and-collect-library-service/ – aiff y ffurflen archebu yn fyw ar gyfer y tri safle ychwanegol ganol-dydd ddydd Mawrth 21 Gorffennaf a bydd y ffurflen newydd yn rhestru dyddiau ychwanegol ar gyfer Cas-gwent a Threfynwy ar gael ganol-dydd ddydd Mercher 22 Gorffennaf.

Mae Cyngor Sir Fynwy yn gweithio mewn partneriaeth â’r Cyngor Tref lleol i ddatrys un o’r problemau mwyaf yng Nghas-gwent – gwm cnoi sy’n cael eu taflu’n ddiofal ar ffyrdd a phalmentydd.  Mae presenoldeb gwm cnoi ar strydoedd y DU yn ail o ran amlder, gydag ond bonion sigaréts i’w gweld yn fwy aml,  ond mae’n llawer mwy anodd ei glirio o’r amgylchedd.  Yn ogystal â bod yn frwnt, ac yn anghyfleustra i’r rheini sy’n dod i gysylltiad â gwm cnoi, mae’n hanfodol bwysig bod pobl yn cael gwared arno’n hylan, yn enwedig gan fod y feirws Covid-19 yn parhau i fod yn fygythiad.

Er bod ffon o gwm cnoi ond yn costio tua saith ceiniog, mae clirio pob darn o’n strydoedd a’n palmentydd yn costio nes at ddeg ceiniog.  Ychydig cyn cyfnod cloi’r pandemig, gofynnodd Cyngor Tref Cas-gwent i’r Cyngor Sir helpu i gael gwared ar gwm cnoi drwy ei lanhau â stêm, ond mae arolwg diweddar wedi datgelu bod 3,438 o ddarnau gwm cnoi wedi’u gwasgu i mewn i graciau palmant, rhwng coblau ac mewn arwynebau tarmac mewn rhannau penodol o’r dref.

Mae Cyngor Tref Cas-gwent wedi gosod arwyddion yn Sgwâr y Banc, Heol Eglwys Fair, Stryd y Cymry a’r orsaf fysiau er mwyn atgoffa siopwyr, yn ogystal â’r rhai mewn caffis a’r tafarndai, i osod gwm cnoi a ddefnyddiwyd i mewn i’r bin.  Mae’r melysydd blaenllaw Mars Wrigley, gwneuthurwyr brandiau gwm cnoi mwyaf poblogaidd y DU, wedi darparu’r arwyddion sydd wedi cael effaith ffafriol mewn mannau eraill o ran newid ymddygiad.

Yn ogystal ag arwyddion, mae’r Cyngor Tref yn buddsoddi mewn biniau Gumdrop – cynwysyddion cyntaf y byd sydd wedi’u dylunio, nid yn unig yn benodol ar gyfer gwaredu gwm cnoi gwastraff, ond hefyd wedi cael eu gwneud â gwm cnoi gwastraff.  Caiff gwm cnoi a gesglir yn y biniau siâp pêl binc arbennig ei ailgylchu i fod yn esgid glaw, gorchuddion ffonau symudol ac amrywiaeth o gynhyrchion defnyddiol eraill gan y cwmni ailbrosesu amgylcheddol Gumdrop.  Mae nifer o’r biniau hyn yng Nghil-y-coed cyfagos eisoes wedi lleihau faint o gwm cnoi a gaiff ei daflu i’r ddaear.

Bydd y ddau gyngor yn cynnal arolwg arall ymhen ychydig fisoedd i asesu’r gwahaniaeth y mae’r biniau a’r arwyddion wedi’u gwneud.

Dywedodd y Cynghorydd Jane Pratt, yr Aelod Cabinet dros Seilwaith a Gwasanaethau Cymdogaeth: “Rwyf wrth fy modd yn gweithio gyda Chyngor Tref Cas-gwent i geisio gwella’n strydoedd a’n palmentydd lleol.  Mae cael gwared ar gwm cnoi drwy ei daflu ar y ddaear yn ymddygiad gwrthgymdeithasol yn ogystal â pherygl i iechyd.  Gadewch i ni wneud ymdrech ar y cyd i roi ein gwm cnoi a ddefnyddiwyd mewn lle addas -yn y bin.”

Mae COVID19 pandemig wedi bod yn drasiedi dyngarol sydd wedi cyffwrdd pob cwr o’r byd. Nid yw Sir Fynwy wedi bod heb achosion, gyda 73 o farwolaethau yn y Sir a briodolir i’r feirws a bron i 400 o achosion hysbys yn gyfan gwbl ar gyfer ein preswylwyr. Mae’r colli bywyd hwn yn beth ofnadwy; fel Cyngor Sir rydym yn estyn ein cydymdeimlad dwysaf i’r rhai sydd wedi colli anwyliaid.

Dywedodd Peter Fox, Arweinydd y Cyngor “Mae’r Cyngor Sir wedi newid popeth mae’n ei wneud ers Mawrth 2020 ac wedi canolbwyntio ein holl adnoddau ar ddiogelu bywyd.  Rydym wedi neilltuo blaenoriaethau eraill ac mae ein staff wedi cael eu hadleoli i feysydd lle maent wedi gallu cael effaith gadarnhaol.  Rydym wedi gweithredu gyda chynllun clir ac rydym yn parhau i wneud hynny.  Rydym nawr 4 mis i mewn i’r broses ac mae gennym lawer mwy o fisoedd o’n blaenau wrth i argyfwng iechyd ddod yn argyfwng cymdeithasol ac economaidd.”

Bydd y Cyngor yn ystyried darlun cynnar o effaith ariannol COVID yn ei gyfarfod ar ddydd Iau.  Bydd y Cynghorydd Phil Murphy, yr Aelod Cabinet dros Adnoddau yn cyflwyno papur yn nodi safbwynt lefel uchel sy’n nodi diffyg ariannol yn ystod y flwyddyn o rhwng £3 miliwn a £10 miliwn. Dywedodd y Cynghorydd Murphy “Mae gan y Cyngor hanes cryf o ddisgyblaeth ariannol. Nid ydym wedi gorwario ein cyllideb flynyddol am fwy na degawd ond mae’r sefyllfa hon y tu hwnt i unrhyw un o’n cynlluniau.  Yr ydym wedi colli bron pob un o’n ffynonellau incwm; rydym wedi cefnogi ein system gofal cymdeithasol i ddiwallu ei hanghenion ac rydym wedi dod o hyd i le i bob person digartref i aros. Nid ydym wedi cael yr hyblygrwydd i leihau unrhyw un o’n costau sefydlog sy’n sylweddol.  Rydym yn ddiolchgar i Lywodraeth y DU am roi dros £210 miliwn o gymorth ariannol i Lywodraeth Cymru, wedi’i dargedu’n uniongyrchol i Lywodraeth Leol. Rydym wedi derbyn gair Llywodraeth Cymru y byddant yn cefnogi pob cyngor yng Nghymru ac yn gwneud iawn am ein pwysau eithriadol o ran cost. Nid oes gennyf unrhyw reswm dros gredu na fydd Llywodraeth Cymru yn anrhydeddu’r addewid hwn, ond byddwn yn gofyn iddynt gyflwyno hyn ar frys nawr er mwyn i ni fod yn glir ynghylch yr hyn yr ydym yn mynd i gael, a chael sicrwydd ynghylch faint yn fwy y mae angen i ni ei gael ein hunain. Rwyf hefyd yn gofyn bod Llywodraeth Cymru yn creu’r gallu i bob cyngor ddelio ag unrhyw orwariant gweddilliol dros nifer o flynyddoedd fel y gallwn barhau i ddarparu gwasanaethau pwysig ac angenrheidiol yn hytrach na’u tynnu’n ôl pan fydd eu hangen fwyaf.  Gyda phob diwrnod sy’n mynd heibio, mae’r her o wneud arbedion yn ystod y flwyddyn yn tyfu. Rwyf wedi cychwyn ymarfer cynaliadwyedd ariannol llawn ac rwyf wedi gofyn i swyddogion gwblhau’r gwaith hwn ar gyfer mis Medi, felly gall y Cyngor lunio barn ar ei gamau nesaf ond rwy’n disgwyl i’r rhain gynnwys defnydd sylweddol o’n cronfeydd wrth gefn cymharol fach.

Dywedodd y Cynghorydd Peter Fox “Mewn dros ddeuddeg mlynedd fel Arweinydd y Cyngor hwn, nid wyf erioed wedi bod yn fwy balch o staff, pobl y sir hon, gwirfoddolwyr a busnesau. Mae pawb wedi gwneud ymdrech arbennig i fynd i’r afael â’r pandemig hwn, ac fel y mae pethau’n sefyll nawr, mae o dan reolaeth a gall ein trefi ddechrau symud eto.  Fodd bynnag, rhaid i ni fod yn wyliadwrus ac mae angen yr arian arnom i ddarparu cymorth i bobl y mae ei angen arnynt ac i reoli’r feirws os bydd yn dychwelyd. Rwy’n gobeithio y bydd Llywodraeth Cymru yn camu ymlaen a gwneud hyn yn bosibl.”

Mae gwasanaeth gosod eiddo rhad ac am ddim Cyngor Sir Fynwy yn cynnig cyngor a chefnogaeth i berchnogion eiddo yn yr ardal i helpu gyda’r broses a all ymddangos yn anodd o osod cartrefi. Mae Gwasanaeth Gosod Eiddo Sir Fynwy (MLS), sy’n ymfalchïo yn ei brofiad “dim ffi, dim strach” yn asiantaeth gyda gwahaniaeth, lle caiff llais y landlord a hefyd y tenant eu clywed a’u gwerthfawrogi yn yr un modd.

Mae gan dîm MLS gyfoeth o brofiad ac mae’n awyddus i ddarparu gwasanaeth cyfeillgar, gwybodus a phroffesiynol. Gall MLS helpu landlordiaid i ddenu’r tenantiaid mwyaf addas ar gyfer eu heiddo a chynnig gwasanaeth rheoli llawn rhad ac am ddim yn ogystal â buddion eraill.

Dywedodd y Cynghorydd sir Bob Greenland, aelod cabinet gyda chyfrifoldeb am dai: “Dylai landlordiaid gydag eiddo yn Sir Fynwy sy’n edrych am brofiad gosod eiddo proffesiynol siarad gyda’r tîm yn MLS. Mae’n asiantaeth gosod eiddo  sydd â bod yn dryloyw ac onest yn rhan hanfodol o‘i harferion gwaith. Bydd y tîm yn gweithio gyda chi i’ch helpu i reoli a hysbysebu eich annedd yn ogystal â chanfod y tenantiaid mwyaf addas ar gyfer eich amgylchiadau.”

Dylai landlordiaid gydag anheddau yn Sir Fynwy sy’n edrych am wasanaeth gosod eiddo, dim ffi a dim strach gysylltu â Lindsay Stewart, Swyddog Prosiect Sector Tai ar 01291 635713 neu e-bost: mls@monmouthshire.gov.uk.

Mae Cyngor Sir Fynwy heddiw wedi croesawu cynlluniau gan y Gweinidog Addysg i ganiatáu i ysgolion, a all wneud hynny’n ddiogel, i ail-agor o wythnos gyntaf mis Medi, gyda phob ysgol yn ail-agor o Fedi 14eg.

Mae cynlluniau a pharatoadau lleol ar y gweill rhwng Cyngor Sir Fynwy ac ysgolion yn yr ardal i adolygu asesiadau risg, prosesau a systemau.  Bydd hyn yn sicrhau bod ysgolion unigol yn gallu croesawu disgyblion yn ôl yn ddiogel, yn unol â chanllawiau Llywodraeth Cymru.

Bydd ysgolion sy’n gallu gwneud hynny yn ail-agor o wythnos gyntaf y tymor. Efallai y bydd angen rhoi blaenoriaeth i rai grwpiau penodol o ddysgwyr yn ystod yr wythnos hon, fel blwyddyn 7, 12, 13 ac unedau arbennig ar gyfer ysgolion uwchradd, unedau arbennig ar gyfer y blynyddoedd cynnar, a blwyddyn 6. Bydd rhieni yn derbyn gwybodaeth fwy penodol gan eu hysgol a Chyngor Sir Fynwy wrth i hynny ddod ar gael. 

O Fedi 14eg, bydd presenoldeb yn yr ysgol yn orfodol. Gofynnir i rieni gysylltu â’u hysgol os na all disgybl fynychu i drafod eu sefyllfa ymhellach.

Bydd gan bob ysgol heriau lleol i fynd i’r afael â hwy, gan gynnwys lefelau staffio. Mae gwaith ar y gweill gyda chydweithwyr i gadarnhau trefniadau cludiant i’r ysgol.  Bydd Cyngor Sir Fynwy yn gweithio’n agos gyda phob ysgol i oresgyn materion o’r fath.

Mae Llywodraeth Cymru hefyd wedi cyhoeddi gwerth £29 miliwn i roi hwb i gymorth i ddysgwyr er mwyn lleihau effeithiau’r amhariad oherwydd yr argyfwng parhaus. Bydd yr hyn sy’n cyfateb i 600 o athrawon ychwanegol a 300 o gynorthwywyr addysgu yn cael eu recriwtio ledled Cymru drwy gydol y flwyddyn ysgol nesaf, gan dargedu cymorth ychwanegol ym mlynyddoedd 11, 12 a 13, yn ogystal â dysgwyr difreintiedig ac agored i niwed o bob oed.  Bydd Cyngor Sir Fynwy yn gweithio gydag ysgolion i egluro’r manylion.

Dywedodd Aelod Cabinet Sir Fynwy dros Blant a Phobl Ifanc, y Cynghorydd Richard John: “Mae’r misoedd diwethaf wedi bod yn gyfnod emosiynol heriol i blant, pobl ifanc a’u teuluoedd gan fod rhieni wedi ceisio cydbwyso gwaith a gofal plant. Yr wyf yn croesawu’n gynnes gynllun y Gweinidog i ganiatáu i ysgolion groesawu pob disgybl yn ôl yn ddiogel yn llawn amser ym mis Medi, yn unol â’r holl fesurau diogelwch angenrheidiol a chanllawiau Llywodraeth Cymru.

“Rydym yn cydnabod bod staff gweithgar yn ein hysgolion, dysgwyr a’u teuluoedd wedi cael eu rhoi o dan bwysau emosiynol, ariannol a seicolegol sylweddol yn ystod yr amser hynod heriol hwn. Mae Sir Fynwy yn parhau i weithio’n agos gyda’n hysgolion a’n lleoliadau gofal plant i ystyried y ffordd orau o gefnogi anghenion lles parhaus pob plentyn a pherson ifanc.

“Hoffwn hefyd ddiolch i’n holl athrawon a staff yr ysgol am y gwaith y maen nhw wedi’i wneud yn ystod y misoedd diwethaf i gadw mewn cysylltiad â’u disgyblion, rhedeg ein canolfannau llwyddiannus a chynnig cyfleoedd dysgu o bell.

“Rydym yn ymwybodol iawn bod yr argyfwng wedi amharu’n ddifrifol ar ddysgu disgyblion.  Rwy’n croesawu’r addewid o £29 miliwn gan Lywodraeth Cymru i recriwtio staff ychwanegol i gefnogi’r cam adfer, gan leihau’r effaith ar ddisgyblion a pharhau â’r gwaith sy’n mynd rhagddo i godi safonau ysgolion.”

Mae Cyngor Sir Fynwy yn gweithio gyda busnesau ar draws y Sir i gefnogi ymgyrch #SiopaSirFynwy #SiopaLleol

Er mwyn i ganol trefi Sir Fynwy ffynnu ac i fasnachwyr oroesi, mae angen i bawb eu cefnogi. Mae llawer o drigolion wedi bod yn cerdded ac yn beicio mwy dros y misoedd diwethaf a’r gobaith yw y bydd hynny’n parhau. Yn yr un modd, cydnabyddir ei bod yn debygol y bydd dychwelyd at ddefnydd trafnidiaeth gyhoeddus yn cymryd peth amser er mwyn dychwelyd i’r lefelau cyn-Covid. Mae parcio am ddim am awr yn y Fenni, Cas-gwent a Threfynwy a darpariaeth barcio Bathodyn Glas ychwanegol yn cael eu darparu er mwyn annog pobl i ddychwelyd.

Bydd parcio am ddim a darpariaeth parcio ychwanegol Bathodyn Glas yn cael ei gyflwyno fel a ganlyn yn ystod yr wythnosau nesaf:

Y Fenni: Mae 48 man ‘un awr am ddim’ ychwanegol ac 17 o fannau Bathodyn Glas (maes parcio Lle Tiverton) yn gwrthbwyso’r mynediad cyfyngedig i naw lle ’30 munud am ddim’ ac wyth cilfan barcio i’r anabl ar Stryd y Groes a cholli’r chwe man ’30 munud am ddim’ ar Stryd Frogmore.  Os cânt eu cyrchu cyn i’r ffordd gau am 10am, mae’r cilfannau parcio anabl ar Stryd y Groes dal ar gael i’w defnyddio, a gall deiliad Bathodyn Glas adael drwy Stryd y Farchnad.

Cas-gwent: Mae 63 man arhosiad hir am ddim yng Nghanolfan Hamdden Cas-gwent tra bod y ganolfan yn parhau i fod ar gau ar gyfer busnes. Mae 15 man ‘un awr am ddim’ ychwanegol yn ogystal â newid y 15 man ’30 munud am ddim’ ar Stryd y Cymry i ‘un awr am ddim’. Hefyd, bydd 10 cilfan barcio ychwanegol ar gyfer pobl anabl.  Caiff y pump lle sydd o fewn y ffordd ar gau ar Stryd y Banc eu hail-agor cyn gynted ag y bydd y gorchymyn cyfreithiol diwygiedig mewn lle ac y caiff mynediad ei wneud yn ddiogel i fodurwyr a cherddwyr.

Trefynwy: Mae 35 man ychwanegol ‘un awr am ddim’ a 12 man parcio ychwanegol i’r anabl ym Maes Parcio Tŷ Cernyw, gan wrthbwyso’r golled o 35 man ’30 munud am ddim’ ar Stryd Mynwy. Mae’r mannau parcio i’r anabl ar Stryd Mynwy a Stryd Blestium dal i fod ar gael i’w defnyddio, gan gynnwys y pedair cilfan yn union o fewn ardal ar gau Stryd Mynwy.

Dywedodd y Cynghorydd Bob Greenland, Dirprwy Arweinydd Cyngor Sir Fynwy, “Ein gobaith yw y bydd y cynllun parcio ‘un awr am ddim’ yn croesawu mwy o breswylwyr ac ymwelwyr yn ôl i mewn i’n trefi, gan annog pawb i Siopa Lleol, Siopa Sir Fynwy. Rydym hefyd yn bwriadu cynnig rhywfaint o ddarpariaeth parcio bathodyn glas ychwanegol.  Ein nod erioed yw gwneud popeth o fewn ein gallu i helpu busnesau i ddod yn ôl ar eu traed ar ôl effaith ddinistriol COVID-19.  Rydym yn gobeithio y caiff yr incwm a gollir o’n meysydd parcio ei wrthbwyso gan y ffaith bod mwy o bobl yn gallu teimlo’n hyderus i ddychwelyd i’n strydoedd mawr, a gwario eu harian haeddiannol drwy siopa’n lleol. Bydd y cynllun hwn ar waith tan o leiaf 30ain Medi 2020.”

“Rydym wedi gwneud addasiadau ffisegol mewn llawer o’n trefi i’w gwneud yn haws ac yn fwy diogel i gerddwyr symud o gwmpas. Rydym yn cydnabod bod hyn yn cyflwyno rhai heriau i fodurwyr ac rydym wedi lliniaru’r heriau hyn lle y bo’n bosibl.  Mae rhai wedi gofyn i ni ddarparu parcio am ddim tan ddiwedd y flwyddyn . Pe gallem, mae’n debyg byddwn yn gwneud hynny, ond byddai dull o’r fath yn costio dros £500,000 i’r Cyngor. Mae ein cyllid mewn sefyllfa ansicr eisoes o ystyried y galwadau sy’n ymwneud â llifogydd a gwaith pandemig yn hanner cyntaf y flwyddyn, felly ni allwn ymestyn mor bell â hynny.”

Wrth siarad am newidiadau yng nghynlluniau rhai o ganol trefi dywedodd yr Aelod Cabinet, y Cynghorydd Jane Pratt, “Rydym wedi gwrando ar adborth preswylwyr ar y cynlluniau hyn, sy’n rhan o dreial parhaus. Nid ydym erioed wedi gorfod cyflwyno mesurau o’r fath o’r blaen, felly mae wedi bod yn broses ddysgu i bawb.  Ein pryder yw diogelwch ein trigolion, a rhaid i hynny fod bob amser.  Rydym yn gwneud popeth o fewn ein gallu i alluogi siopwyr a busnesau i ddilyn canllawiau ymbellhau cymdeithasol, sy’n cynnwys cadw cerddwyr allan o niwed i draffig. Yn ogystal â hyn, mae’n rhaid i ni sicrhau bod ein strydoedd mawr yn hygyrch i bawb, ac mae hynny’n golygu mynd i’r afael ag anghenion y rheini sy’n defnyddio mannau parcio’r Bathodyn Glas.  Credaf y bydd y cynlluniau sy’n cael eu cyflwyno nawr yn mynd i’r afael â hyn ac os oes gan drigolion bryderon ynghylch lle i barcio a materion hygyrchedd, mae ein canolfan gyswllt ar gael i helpu ar 01633 644644.”


Dyma ymgyrch ledled Cymru sy’n annog pobl i gysylltu â gwasanaethau cymdeithasol os ydynt yn poeni bod aelod o’r teulu, cyfaill, cymydog neu rywun y maent yn ei adnabod yn eu cymuned mewn perygl o gael eu cam-drin, eu hesgeuluso a’u niweidio.

Mae Gwasanaethau Cymdeithasol yng Nghymru wedi gweld gostyngiad yn nifer yr atgyfeiriadau i’w wasanaethau ers y cyfnod cloi. Nid yw cam-drin, esgeulustod na niwed wedi dod i ben ond mae’r cyfleoedd i adnabod yr arwyddion wedi lleihau gan fod mynediad i leoliadau gofal plant, ysgolion, sefyllfaoedd cymdeithasol a rhyngweithio rhwng pobl wedi bod yn gyfyngedig. 

Mae nawr yn bwysicach nag erioed ein bod yn gofalu am ein gilydd a chynghorir pobl i gysylltu â thîm diogelu gwasanaethau cymdeithasol Cyngor Sir Fynwy ar 01873 735492 os ydych yn poeni am oedolyn sy’n wynebu risg; 01291 635669 os ydych yn pryderu am blentyn; neu ffoniwch 101 os ydynt yn poeni y gallai rhywun fod mewn perygl.

Dywedodd y Cynghorydd Sara Jones, yr Aelod Cabinet sy’n gyfrifol am Ddiogelwch Cymunedol: “Mae gwasanaethau cymdeithasol yn agored ac yn barod i helpu os yw pobl yn pryderu bod aelod o’r teulu, cyfaill neu gymydog angen cymorth. Er ein bod wedi ceisio cadw cysylltiad â phobl sydd eisoes yn hysbys i ni cyn y cyfnod cloi, mae perygl y bydd cam-drin, esgeulustod neu niwed yn digwydd y tu ôl i ddrysau caeedig a bod y pandemig yn gwaethygu hyn.

“Byddwn yn annog unrhyw un sy’n poeni i gysylltu â gwasanaethau cymdeithasol. Gall fod yn benderfyniad anodd ond yn un a allai helpu i achub rhywun rhag dioddef cam-drin, esgeulustod neu niwed. Gallwch hefyd ffonio 101 neu, mewn argyfwng ffoniwch 999.  Yn ystod y cyfnod anodd hwn, mae’n rhaid i ni i gyd ofalu am ein gilydd – gyda’n gilydd gallwn gadw plant, pobl ifanc ac oedolion yn ddiogel.”

Ewch i wefan Cadw Pobl yn Ddiogel https://llyw.cymru/iach-a-diogel/cadw-pobl-yn-ddiogel am ragor o wybodaeth am wasanaethau cymdeithasol lleol a sut i fynegi eich pryderon. Os yw eich galwad yn fwy brys ffoniwch 101, neu mewn argyfwng ffoniwch 999.

Er bod nifer yr achosion Covid-19 wedi lleihau’n fawr, gwyddom nad yw’r feirws wedi cilio a heb i ni bwyllo, yn enwedig o ran cadw at ymbellhau cymdeithasol, rydym mewn perygl o ddioddef rhagor o achosion ac efallai rhagor o farwolaethau. Gallwn weld eisoes, er bod rhai trigolion yn teimlo’n hyderus i ddychwelyd i’n strydoedd siopa, nad yw llawer o rai eraill.  Oni allwn greu amgylcheddau siopa diogel, ni fydd llawer o’n siopau, yn enwedig mewn trefi llai, yn goroesi.  

Ar hyn o bryd, mae nifer y siopwyr yn Stryd y Bont ym Mrynbuga dal yn isel. Mae gwaith i’w wneud i alluogi siopwyr ac ymwelwyr i deimlo’n ddiogel yn dychwelyd i’r siopau er mwyn adfywio busnesau lleol.  Gallai Brynbuga fod mewn perygl o ddirywiad mawr pe bai llawer o’i fusnesau gwerthfawr yn methu.

Mae Cyngor Sir Fynwy yn credu’n gryf mai ei ddyletswydd yw helpu i ddarparu amgylchedd diogel i siopwyr – ac mae hyn yn golygu gwneud yn siŵr bod pobl yn gallu cadw at ymbellhau cymdeithasol yn ddiogel. P’un a yw’r canllaw yn aros ar bellter 2 fetr, neu’n lleihau i 1 metr, mae ymbellhau cymdeithasol yn her yn Stryd y Bont.

Cafodd system cerddwyr unffordd, sy’n gofyn am groesfan newydd i gerddwyr, ei gwrthod. Ar wahân i faterion technegol, rhagwelwyd y byddai llawer o bobl, sy’n dymuno defnyddio siopau ar un ochr i’r stryd, yn anwybyddu’r gofyniad i groesi’r ffordd ddwywaith i ddychwelyd i’r maes parcio.

“Nid yw gwneud dim yn opsiwn ar hyn o bryd,” meddai’r Cynghorydd Bob Greenland, Dirprwy Arweinydd Cyngor Sir Fynwy. “Roedd y Cyngor Tref, a oedd yn dymuno osgoi system unffordd, yn cynnig goleuadau traffig ond y dewis a ffafriwyd gan y cyngor oedd ar gyfer system draffig unffordd dros dro. Roedd cau Stryd y Bont i draffig ar gyfer prif waith nwy yn 2018 a’r gwyriad dwyffordd wedyn, yn gweithio’n llawer gwell na’r disgwyl ac er y deellir na fydd llawer o drigolion lleol yn dymuno rhoi cynnig ar y system unffordd hon, mae’n hanfodol os ydym am gyflawni pellter cymdeithasol ar hyd Stryd y Bont.

“Mae’r hyn a gynigir yn awr yn rhan yn unig o’r gwyriadau hynny a oedd yn effeithiol ddwy flynedd yn ôl.   Bydd y system unffordd yn cael ei gosod a’i monitro’n ofalus gan swyddogion a gall addasiadau gael eu gwneud, os tybir bod hynny’n angenrheidiol ac yn briodol,” eglurodd y Cynghorydd Greenland. “Rydym yn agored i gael adborth, y gellir ei gyflwyno drwy wefan y Cyngor, a byddwn yn monitro’r mesurau’n ofalus.”

Fel rhan o’r mesurau hyn, mae’r gwaharddiad parcio ger y siop sglodion yn parhau ar waith ac mae’r cyngor yn ceisio gweithio gyda’r heddlu i orfodi’r cyfyngiadau HGV cyfredol.

Datganiad Fforwm Lleol Cymru Gydnerth (FfLlCG) Gwent ar niferoedd mewn gwasanaethau CLADDU

Heddiw (01/07/20), cytunodd Fforwm Lleol Cymru Gydnerth Gwent, gan gynnwys y pump cyngor, i gynyddu nifer y galarwyr a ganiateir i fynychu angladdau mewn mynwentydd yn y pum awdurdod lleol yng Ngwent, i 20. Bydd hyn yn dod i rym 02/07/20.

Oherwydd pandemig parhaus Covid-19 ac yn unol â chyfyngiadau’r Llywodraeth, mae’n dal yn angenrheidiol cyfyngu ar nifer y bobl mewn unrhyw fan cyhoeddus a sicrhau’r ymbellhau cymdeithasol sydd ei angen.  Felly, ni fydd newid o ran nifer y galarwyr a ganiateir i fynychu amlosgiadau yn Amlosgfa Gwent, sef 10 person.

Fodd bynnag, mae pob cyngor yn cydnabod ac yn deall yn llawn pa mor anodd y gall y cyfyngiadau hyn fod i deulu a chyfeillion yr ymadawedig.

Mae lefel y galw a’r risg gysylltiedig yn y safleoedd hyn wedi bod yn cael ei hadolygu’n gyson a llwyddwyd i liniaru’r cyfyngiadau cyn gynted ag y barnwyd ei bod yn ddiogel ac yn briodol gwneud hynny i’r cyhoedd ac i’r staff.

Mae’r holl benderfyniadau’n cael eu gwneud yn dilyn adolygiad o asesiadau risg sy’n cynnwys ystyried nifer o ffactorau, gan gynnwys y gallu i gynnal a gorfodi’r gofynion ymbellhau cymdeithasol dau fetr yn ddiogel, a’r effaith y byddai cynnydd mewn presenoldeb yn ei chael ar iechyd, diogelwch a lles parhaus pawb a oedd yn bresennol, y rhai oedd yn rheoli ac yn gweinyddu’r angladd.

Mae’r nifer cyfredol yn cefnogi’r gwaith o amddiffyn y cyhoedd, yr ymdrech barhaus i arafu lledaeniad y feirws, ac yn sicrhau y gall gwasanaethau profedigaeth barhau i reoli angladd ddiogel ac urddasol.

Roedd y penderfyniad gwreiddiol i gyfyngu nifer y galarwyr yn un na wnaed yn ysgafn.  Mae parch i’r ymadawedig a thosturi at y rhai sydd wedi cael profedigaeth yn rhan bwysig o’n penderfyniadau, ond rhaid i ddiogelu iechyd a lles y cyhoedd, staff yr angladd a’r fynwent fod yn brif flaenoriaeth yn ystod yr argyfwng iechyd y cyhoedd parhaus hwn.

Bydd partneriaid Fforwm Lleol Gydnerth Gwent yn parhau i adolygu’r mater hwn tra bod pandemig Covid-19 yn dal i gael effaith ar ardal Gwent.