Ar 5 Mehefin mae Cabinet Cyngor Sir Fynwy yn ystyried adroddiad perfformiad ariannol y Cyngor am flwyddyn ariannol 2018/2019. Mae’r adroddiad yn rhoi sylw i danwariant cyllideb o £49k ar gyllideb gwariant net o £139.6 miliwn (ac eithrio presaeptau ac ardollau a gasglwyd ar ran eraill).

Mae’r adroddiad yn tynnu sylw at nifer o feysydd gwariant lle mae pwysau sylweddol yn parhau i ddangos. Y meysydd hyn yn bennaf yw’r twf parhaus yn nifer y plant sy’n derbyn gofal gan y Cyngor, cyllido anghenion addysgol ychwanegol ar gyfer plant yn ysgolion Sir Fynwy a chynnydd mewn costau i ddarparu cludiant am ddim rhwng y cartref a’r ysgol i ddisgyblion. Bu cynnydd o £2.436 miliwn yn ystod y flwyddyn yn y tri maes hyn yn unig a chafodd hyn ei drin drwy sicrhau arbedion mewn rhannau eraill o’r Cyngor.

Yn ychwanegol at hyn mae nifer fach o ysgolion yn adrodd sefyllfaoedd diffyg sylweddol ar ddiwedd y flwyddyn y bydd yn rhaid i gyrff llywodraethu eu trin eleni.

Dywedodd y Cynghorydd Phil Murphy, Aelod Cabinet dros Adnoddau: “Mae pawb yn sylweddoli pa mor anodd yw trin cyllid cyhoeddus yn y Deyrnas Unedig ar hyn o bryd ac yn Lloegr rydym yn dechrau gweld Cynghorau yn disgyn. Rwy’n falch ein bod unwaith eto wedi llwyddo i gyflawni ein hagenda o fewn y gyllideb ond dylai’r cyhoedd ddeall bod hyn yn beth caled i’w wneud. Nid ydym yn gwneud dewisiadau rhwydd ac mae’r rhagolygon ar gyfer y flwyddyn nesaf yn heriol os nad yw Llywodraeth Cymru yn penderfynu fod llywodraeth leol yn bwysig iddynt a bod siroedd gwledig yn dechrau cael lefel o gefnogaeth ariannol sy’n gymesur gyda darparu gwasanaethau mewn ardaloedd mawr gyda phoblogaeth wasgaredig.”

Ychwanegodd y Cynghorydd Peter Fox, Arweinydd y Cyngor: “Ni all fod yn iawn fod gan rai cynghorau yng Nghymru fwy na £100 miliwn o gronfeydd wrth gefn heb eu dyrannu a’u bod yn parhau i gael lefelau anghymesur o grantiau gan Lywodraeth Cymru ar ben setliad blynyddol gor-hael tra’n bod ni’n gorfod cadw golwg ar bob un geiniog. Mae’n amser cael trefn ar hyn ac mae angen i Aelodau’r Cynulliad a Chymdeithas Llywodraeth Leol Cymru ymateb i’r her. Yn y cyfamser, byddwn yn parhau i redeg un o’r Cynghorau mwyaf effeithiol, effeithlon ac sy’n perfformio orau yng Nghymru yn gweitho gyda ac ar ran holl ddinesyddion Sir Fynwy.”