A wyf angen caniatâd cynllunio?

Newidiodd y rheolau ar yr hyn y mae deiliaid tai angen caniatâd cynllunio ar ei gyfer ar 30 Medi 2013, lawrlwythwch ganllawiau Llywodraeth Cymru  i weld os yw’r newidiadau yn effeithio ar p’un ai ydych angen caniatâd ar gyfer unrhyw estyniadau/adeiladau allanol arfaethedig.

I ganfod os oes angen caniatâd Cynllunio ar gyfer gwaith arfaethedig neu newid defnydd gallwch wneud cais i’r Cyngor am Dystysgrif Defnydd neu Ddatblygiad Cyfreithiol Arfaethedig. Ynghyd â’r ffurflen bydd angen i chi gyflwyno:

  • cynlluniau unrhyw waith arfaethedig
  • ffi cais – hanner y ffi y byddech yn ei thalu am y math o ddatblygiad

Gallwch fod angen cyngor gan ein tîm rheoli adeiladu, sy’n rhoi cyngor ar safonau adeiladu a chyngor ar ddiogelwch. Mae ein tîm rheoli adeiladu hefyd yn cynorthwyo gyda dylunio cynaliadwy.

Gellir cael canllawiau pellach o’r:

Ynni adnewyddadwy a chynllunio

Mae gan Lywodraeth Cymru gyfres o daflenni a all helpu deiliaid tai, cymunedau a busnesau sydd eisiau cynhyrchu eu hynni adnewyddadwy eu hunain. Maent yn rhoi gwybodaeth ar yr hyn y dylid ei ystyried wrth osod technoleg ynni adnewyddadwy, rheoliadau cynllunio a ffyrdd o ostwng unrhyw effeithiau.

Gall cynhyrchu ynni adnewyddadwy helpu i ostwng eich ôl-troed carbon a helpu arbed ar filiau.

I gael mwy o wybodaeth, darllenwch y taflenni cynhyrchu ynni adnewyddadwy.

Cynhyrchu eich ynni eich hun – cartrefi ac annomestig.

Gorfodaeth

Pan fo gwaith yn digwydd heb ganiatâd cynllunio

Gellir ein hysbysu am dorri rheolaeth cynllunio mewn ysgrifen, dros y ffôn neu gyflwyno mewn Siop Un Stop. Wrth roi adroddiad o’r fath dylai’r unigolyn roi eu henw a’u cyfeiriad a chymaint o wybodaeth ag sydd modd am y gweithgaredd a’i leoliad. Caiff y mater ei drin yn hollol gyfrinachol.

Gall fod yn anodd ymchwilio cwynion dienw a dim ond os yw’n ymddangos fod toriad difrifol o reolau cynllunio yr ymatebir iddynt.

Mae torri rheolau cynllunio yn cynnwys:

  • Gwneud gwaith adeiladu neu newid defnydd eiddo heb ganiatâd cynllunio
  • Adeilad heb fod yn cydymffurfio â’r cynllun a gymeradwywyd neu ddim yn cydymffurfio gydag amodau caniatâd cynllunio
  • Gwneud gwaith i ddymchwel adeilad rhestredig heb ganiatâd adeilad rhestredig
  • Rhai gweithiau dymchwel o fewn ardal gadwraeth
  • Arddangos rhai arwyddion neu hysbysebion heb ganiatâd
  • Syrthio neu wneud gwaith i goeden sy’n cael eu diogelu gan Orchymyn Cadwraeth Coeden neu o fewn ardal cadwraeth

Mae llawer o weithgareddau a gwaith nad oes angen caniatâd cynllunio, yn cynnwys gwahanol fân weithiau adeiladau sy’n “ddatblygiad a ganiateir” a newidiadau defnydd nad ydynt yn sylweddol.

Mae gan y Cyngor ddisgresiwn i benderfynu p’un ai i ddechrau gweithredu ffurfiol. Fel arfer dim ond pan fo niwed sylweddol i amwynder cyhoeddus y gwnaiff hynny. Ni fyddir yn gweithredu yn unig oherwydd y bu torri rheolaeth adeiladu.

Mae’r Cyngor yn rhoi ystyriaeth i’r canllawiau a roddir gan Lywodraeth Cymru yn Nodyn Cyngor Technegol 9 – Gorfodi Rheolaeth Cynllunio.

Gall y Cyngor ofyn am wybodaeth drwy gyflwyno’r hyn a elwir yn Hysbysiad Torri Cynllunio.

Bydd gweithredu ffurfiol fel arfer yn cynnwys cyflwyno Hysbysiad Gorfodaeth neu Dorri Amod.

Gall achosion gorfodaeth gymryd llawer o amser i’w datrys. Bydd hyn yn digwydd lle mae achos yn gymhleth neu ei bod yn anodd canfod os bu toriad neu os oes apêl yn erbyn hysbysiad.

Lle cafodd gweithrediadau adeiladu neu newid defnydd i annedd sengl ei gwneud gan dorri rheolaetg cynllunio, fwy na 4 blynedd yn flaenorol, daeth y datblygiad yn gyfreithiol ac yn ddiogel rhag gweithredu gorfodaeth.

Gall person sy’n dymuno canfod os yw defnydd, gweithrediad neu weithgaredd yn gyfreithlon mewn telerau cynllunio wneud cais i’r Cyngor am Dystysgrif Defnydd neu Ddatblygiad Presennol Cyfreithiol.

Nid yw ffeiliau gwaith ar achosion gorfodaeth yn agored i’r cyhoedd eu harchwilio.

Apeliadau

Gall ymgeiswyr sydd eisiau cwyno am benderfyniad Awdurdod Cynllunio Lleol parthed cais cynllunio apelio i Gynulliad Cenedlaethol Cymru.

Rhaid gwneud unrhyw apêl o fewn chwe mis o ddyddiad yr hysbysiad penderfyniad yn defnyddio’r ffurflen ar-lein sydd ar gael o’r Porth Cynllunio neu ym Mharc Cathays, Caerdydd CF1 3NQ.

Gellir gwneud apêl yn erbyn:

  • Gwrthodiad
  • Dim penderfyniad
  • Amod

Gall y Cynulliad Cenedlaethol ganiatáu cyfnod hirach ar gyfer rhoi hysbysiad apêl. Ni fyddant fel arfer yn barod i ddefnyddio’r pŵer yma os nad oes amgylchiadau arbennig sy’n esgusodi’r oedi wrth roi hysbysiad apêl.

Rhaid cyflwyno apêl i’r Arolygiaeth Cynllunio ac anfon copi at y Cyngor.

Mae’r Cyngor yn gweinyddu’r ymgynghori a’r cyhoeddusrwydd ar apeliadau ond yr Arolygiaeth Cynllunio sy’n gyfrifol am bob agwedd arall o’r broses. Mae canllaw cynhwysfawr ar apeliadau ar gael o’r Porth Cynllunio. Penodir Arolygydd i benderfynu’r apêl. Gall rhai achosion gael eu hatgyfeirio at Bwyllgor Penderfyniadau Cynllunio y Cynulliad Cenedlaethol.

Mae dewis o 3 gweithdrefn apêl. Ym mhob achos penodir Arolygydd i benderfynu ar yr apêl.

  • Sylwadau Ysgrifenedig – yr ymgeisydd a’r awdurdod cynllunio lleol yn gwneud datganiadau ysgrifenedig i gael eu hystyried gan yr Arolygydd
  • Gwrandawiad Anffurfiol – caiff datganiadau ysgrifenedig eu paratoi fel uchod ond mae’r holl bartïon yn ymddangos wyneb yn wyneb o flaen yr Arolygydd
  • Ymchwiliad Cyhoeddus – mae hon yn broses ffurfiol, mae pob parti’n ymddangos gerbron yr Arolygydd, fel arfer gyda sylwadau cyfreithiol a chroesholi.

Mae canllawiau llym ar gyfer pob parti i wneud eu datganiadau neu sylwadau ar apeliadau.

Gwneud y gwaith

Cyn i’r gwaith adeiladu ddechrau, mae’n bwysig cofio y gall fod meysydd eraill o ddeddfwriaeth lle gall fod angen caniatâd.

  • Rheoliadau Adeiladu
  • Asiantaeth yr Amgylchedd
  • Iechyd yr Amgylchedd
  • Ymddiriedolaeth Archeolegol Morgannwg Gwent
  • Priffyrdd
  • Hawliau Tramwy Cyhoeddus Os oes angen cau neu ddargyfeirio hawl tramwy cyhoeddus i ganiatáu datblygiad, dylid gwneud cais i Gyngor Sir Fynwy, am orchymyn dan Adran 257 Deddf Cynllunio Tref a Gwlad 1990. Ni ddylid dechrau’r datblygiad nes y cadarnhawyd y gorchymyn. Mae ffurflenni ar gael gan Swyddog Hawliau Tramwy Cyhoeddus, Neuadd y Sir, Cwmbrân 01633 644861
  • Dŵr Cymru/Welsh Water

Gall hefyd fod angen ystyried y dilynol:

Mynediad i bobl anabl

Mae’n rhaid i adeiladau lle mae mynediad i’r cyhoedd ac anheddau newydd (yn cynnwys adeiladau a gaiff eu trawsnewid) gydymffurfio gyda:

  • Rheoliadau Adeiladu (1999) – Mynediad a chyfleusterau ar gyfer pobl anabl. Dogfen Gymeradwy M; a BS 8300: 2001 – Dylunio adeiladau a’u dulliau i gyflawni anghenion pobl anabl – Cod Ymarfer.
  • Dylai anheddau newydd ac a drawsnewidiwyd fod o leiaf â throthwy gwastad, prif ddrws o leiaf 800mm o led a thoiled lawr grisiau.

Mae’n bwysig y cydymffurfir ag unrhyw amodau a gwybodaeth o fewn y caniatâd cynllunio a’r cynlluniau cymeradwy. Mae’r nodiadau sy’n cyd-fynd â’r caniatâd cynllunio yn rhoi cyngor. Bydd Swyddog Gorfodaeth Cynllunio y Cyngor yn monitro datblygiadau am gydymffurfiaeth gyda chaniatâd ac amodau, a chymryd y camau angenrheidiol i unioni toriadau cyn i waith adeiladu ddechrau.

Mae’n bwysig cofio y gall fod meysydd eraill o ddeddfwriaeth lle gall fod angen caniatâd.

Cymorth Cynllunio Cymru

Mae Cymorth Cynllunio Cymru yn elusen annibynnol sy’n rhoi cyngor a chefnogaeth ar bob agwedd o gynllunio defnydd tir yng Nghymru.

Mae mwy o wybodaeth ar gael yn www.planningaidwales.org.uk neu drwy ffonio gwasanaeth llinell gymorth cynllunio ar 02920 625 000.