Bu tywydd difrifol yn Sir Fynwy yn gynnar ar Ddydd Gŵyl Dewi wrth i wyntoedd uchel ac eira trwm Storm Emma gynyddu, gan greu anawsterau ar draws y sir. Tanlinellwyd y difrifoldeb cynyddol pan, yn fuan ar ôl 8am, cyhoeddodd Swyddfa’r Met ei bod yn cynyddu ei rhybudd oren am eira a gwynt i rybudd coch ar gyfer llawer o’r sir o 3pm.

Mae’r cyngor wedi rhoi blaenoriaeth i ofal yr henoed a phobl fregus, trin wynebau priffyrdd a diogelwch y gymuned tra’n gwneud pob ymdrech i gadw gwasanaethau yn rhedeg mor debyg i’r arfer ag sydd modd. Yn anochel, serch hynny, mae’r tywydd wedi dangos ei ddannedd.

Roedd llawer o ysgolion eisoes wedi cyhoeddi nos Fercher y byddent ar gau ond erbyn 10am roedd y cyngor wedi hysbysu pob pennaeth ysgol a llywodraethwyr i wneud trefniadau i gau cyn gynted ag oedd yn ymarferol bosibl ar ôl i’r rhagolygon waethygu. Yn ychwanegol, cyhoeddwyd y byddai holl ysgolion Sir Fynwy ar gau ddydd Gwener 2 Mawrth.

Bu tîm prydau cymunedol y cyngor yn dosbarthu bwyd i bob defnyddiwr gwasanaeth oedd ei angen a gwneud cynlluniau wrth gefn ar gyfer yfory. Os na all staff ddosbarthu ddydd Gwener oherwydd bod y tywydd yn gwaethygu, cysylltir â defnyddwyr gwasanaeth dros y ffôn a rhoddir blaenoriaeth iddynt os ydynt angen cymorth. Mae gan y gwasanaeth prydau cymunedol nifer o gerbydau gyriant pedair-olwyn i’w defnyddio tra bydd y tywydd garw’n parhau.

Yn y cyfamser, bu timau gofal yn y cartref yn gweithio o amgylch y sir gyda chefnogaeth gan gerbydau gyriant pedair olwyn a gyrwyr ar gyfer y rhan fwyaf o alwadau angenrheidiol. Cysylltwyd â phawb arall dros y ffôn ac mae cynlluniau yn eu lle ar gyfer heno ac yfory. Bu canolfannau dydd y cyngor ar gau heddiw a byddant hefyd ar gau yfory ond mae gwasanaethau preswyl yn rhedeg yn ôl yr arfer gyda pharatoadau i sicrhau cynnal staffio yn ystod y tywydd mwyaf garw.

Mae timau graeanu’r cyngor yn trin y priffyrdd yn barhaus a defnyddio erydr eira fel sydd angen er fod swyddogion priffyrdd yn pwysleisio mai dim ond os yw’n hollol hanfodol y dylai bobl deithio. Dywedodd y Cynghorydd Bryan Jones, aelod cabinet y cyngor dros weithrediadau sir: “Rydym yng nghanol amodau difrifol gyda rhybudd coch ar waith. Peidiwch â gyrru os nad yw’n hollol hanfodol a gadael y ffyrdd yn glir i’r gwasanaethau argyfwng a gweithwyr hanfodol.”

Cafodd y canolfannau gwastraff ac ailgylchu cartref eu cau am 3pm heddiw er y gobeithir y bydd safleoedd Llan-ffwyst a Five Lanes ar agor yfory. Cynghorir preswylwyr i edrych ar wefan y cyngor ar ôl 9.30am. Bydd y safleoedd ym Mrynbuga a Llanfihangel Troddi ar gau drwy’r dydd ddydd Gwener i sicrhau diogelwch preswylwyr a staff.

Cwblhaodd criwiau sbwriel ac ailgylchu gynifer o lwybrau ag oedd modd ond roedd rhai mân ffyrdd yn rhy beryglus. Bydd y cyngor yn rhoi blaenoriaeth i gasglu sbwriel ac yn gofyn i’r gymuned gadw ailgylchu, bwyd a gwastraff gardd tan y casgliad nesaf. Bydd staff na all gasglu gwastraff ddydd Gwener yn ymuno â chydweithwyr yn cynnal a chadw tiroedd a phriffyrdd i glirio eira a sicrhau mynediad ar gyfer gwasanaethau hanfodol.

Roedd canolfannau hamdden y Fenni, Cil-y-coed, Cas-gwent a Threfynwy ar gau i’r cyhoedd erbyn canol dydd ac mae’n debygol y byddant i gyd ar gau ddydd Gwener. Dylai preswylwyr edrych ar wefan y cyngor neu ffonio i holi os yw canolfannau ar agor. Roedd amgueddfeydd y sir hefyd ar gau heddiw a byddant yn aros ar gau yfory a felly hefyd hybiau cymunedol y cyngor. Mae’r marchnadoedd y bwriedid eu cynnal yn y Fenni a Threfynwy yfory hefyd wedi cau oherwydd y tywydd garw. Gwneir penderfyniad am farchnadoedd dydd Sadwrn a rhoddir gwybodaeth ar sianeli cyfryngau cymdeithasol y cyngor.

Agorodd prif swyddfeydd y cyngor ym Mrynbuga a Magwyr fore heddiw ond cau wrth i’r tywydd waethygu. Byddant yn parhau ar gau yfory. Diolch i bolisi gweithio ystwyth y cyngor, gall llawer o staff na all deithio i’w gweithle arferol fewngofnodi unrhyw le sydd â wi-fi, yn cynnwys eu cartrefi, yn defnyddio eu gliniaduron. Medrir cysylltu â nhw dros y ffôn, drwy e-bost a gwahanol wasanaethau negeseuon fel Skype ac fel canlyniad nid yw tywydd difrifol yn effeithio llawer ar y gwasanaeth a ddarperir gan yr aelodau hyn o staff. Er enghraifft, mae staff canolfan gyswllt y cyngor yn gweithio o bell ac roeddent ar gael fel arfer rhwng 9am i 5pm a byddant ar gael rhwng 9am a 4.30pm yfory. Gall preswylwyr ffonio’r ganolfan gyswllt ar 01633 644644.

Dywedodd Peter Fox, Arweinydd y Cyngor: “Ar adegau fel hyn mae pawb yn troi at eu cyngor lleol. Mae ein staff wedi gweithio’n gyson i weithredu llawer o’n gwasanaethau allweddol heddiw a pharhau i ddarparu cefnogaeth i’r bobl fwyaf fregus yn y sir. Rwyf mor falch o’r hyn a wnaethom heddiw i gefnogi’r cymunedau a wasanaethwn a gwn y bydd ein staff yn parhau i weithio drwy gydol y penwythnos i wneud eu gorau glas i gadw ein ffyrdd strategol ar agor, ein pobl fregus yn ddiogel a’n sir yn agored am fusnes.”